tasavvuf ta’limotining sharqq madaniyatiga ta’siri

DOCX 15 стр. 29,7 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 29,7 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

8 – mavzu. tasavvuf ta’limotining sharqq madaniyatiga ta’siri reja: 1. tasavvuf haqida tushuncha. 2. tasavvuf tariqatlarining paydo bo’lishi. 3. movarounnahr tariqatlari. tayanch so‘z va atamalar: tasavvuf, islomda tariqat, yassaviya, kubroviya, naqshbandiya. 1. tasavvuf haqida tushuncha. tasavvuf faniga kirish, uning predmeti va vazifalari. tasavvuf islomshunoslikda katta ahamiyatga ega boʻlganilmlardan biri. u asrlar davomida xalqimiz ma'naviyatini boyitishga xizmat qilib kelgan ta'limot. tasavvufda falsafa, din, shariat, imon-e'tiqod, axloqqa oid masalalarning aks gc gkaetishi. insonning ruhiy-axloqiy poklanishi, ilohiy muhabbat bilan yuksalib borishi tasavvuf ta'limotining asosiy gʻoyalaridan biri sifatida. tasavvufda dunyoni bilish, aniq kundalik hayot, insonning dunyo va koinot, zamon va makon, lahza va abadiyat, hodisa va mohiyat haqidagi tushunchalari bilan bogʻliq qarashlarning aks etishi. tasavvufning ilm-ma'rifat taraqqiyoti bilan uzviy bogʻliqligi. ilk islom davrida tasavvuf tushunchasining ilm sifatida gavdalanishi. sahobiy va tobe'iylarning zuhdga oid qarashlari, allohdan qoʻrquv va muhabbat hissi. hijriy ii–iii asrlarda “obid”, “zohid”, “faqir” tushunchalari talqini. islom dinining turli mintaqalarga yoyilishi, koʻp oʻljalar …

2 / 15

i tarbiyalash va chiniqtirish tadbir-usullari shakllanishi. tariqat, ma'rifat va haqiqat tushunchalarining yuzagankelishi. tasavvuf alohida ilm sifatida qaror topishi. tasavvufiy qarashlarning yaxlit ta'limotga aylanib, islom oʻlkalariga keng yoyilib, kishilarning hayotida muhim voqe'likka aylanishida movarounnahr va xurosondan etishib chiqqan olimlarning tutgan oʻrni. tasavvufning faqat nazariy jihat bilan cheklanmasdan, tariqatlar yoʻli orqali amaliy hayotda tatbiq etishi. tasavvufning amaliyotga katta ahamiyat bergan zuhd harakatidan kelib chiqishi. tasavvufning koʻpgina masalalarini anglash uchun nazariy bilim bilan birga, shuuriy idrok etiladigan bilim zarurligi. dastlab, shaxsiy-ma'naviy hayot tarzi sifatida paydo boʻlgan tasavvufiy turmush tarzi asta-sekin ijtimoiy-jamoat holiga aylanib borishi. zohidligi va ilmi bilan tanilgan ulugʻ shaxsiyatlar atrofida suhbat halqalari tashkil boʻlishi va shu halqalar asosida tariqatlar yuzaga kelishi. 2.“tasavvuf”ning paydo boʻlishi. tasavvuf paydo boʻlishining tarixiy shart-sharoitlari. tasavvuf soʻzining etimologiyasi.tasavvufning turli qirralari: amaliy, nazariy, monoteistik, panteistik, elitar, ommaviy, sunniy. qur'on va hadislarda tasavvuf shakllanishiga asos boʻlgan matnlar: baqara-182: “sizdan (ey muhammad!) bandalarim mening haqimda soʻrasalar, (ayting) men ularga yaqinman. …

3 / 15

tasavvuf – zuhd. tasavvuf – goʻzal ma'naviyat. tasavvuf – qalb pokligi, islom dinining ma'naviy jihati, maxsus bilimlar majmui, ixlos. komil inson gʻoyasi. tasavvufdagi komil inson – ideal shaxs, barcha dunyoviy va diniy bilimlarni egallagan, fayzu karomati serob, qalbi ezgu tuygʻularga toʻla pokiza inson. alisher navoiy ta'rifidagi: foniyvasheki, ham soʻzidur pok, ham oʻzi, xush davlat ul kishigaki, tushgay aning koʻzi. taxalluq – yaxshi xulq va ma'naviyatni oʻrganish, tahaqquq – goʻzal xulq va ma'naviyatni hayotga tatbiq qilish. mistisizm tushunchasi. tasavvuf – koʻpqirrali fenomen. rumiy talqinida tasavvufga ta'rif beruvchilarni filni paypaslab unga har biri oʻz holicha ta'rif bergan koʻrlarga qiyoslanishi. evropada tasavvufni islom mistisizmi deb atalishi va mistisizm tushunchasining mohiyati, uning barcha dinlarga xos tushuncha ekani. mistisizmning mohiyatiga falsafa va ong orqali etib boʻlmasligi, bu faqat qalb kechinmalari bilan bogʻliq ruhiy tushuncha ekani, unga uzoq muddatli poklanish davridan oʻtib, ma'rifat hosil qilish orqali erishilishi. tasavvuf – mutlaqni sevish deb talqin etish mumkinligi, uning …

4 / 15

sarlarining evropa tillariga tarjima qilinishi. tasavvufning eroniy ildizlari. sufiylikning kelib chiqishi haqidagi turli fikrlarning yuzaga kelishi. neoplatoniklar ta'limotining yaqin sharq madaniyatiga ta'siri. islomning tasavvuf ta'limotiga uygʻun jihatlari. xristian dinining mistik oqimlari bilan musulmonlarning aloqalari. islomning ilk davrlarida hind va buddaviylik manbalarining arab tilidagi tarjimalari hamda turkiy xalqlarning sufiylik an'analari. tasavvufni oʻrganishda qoʻlyozma asarlarning oʻrni. “sufiy” atamasiga sufiylar tomonidan berilgan turlicha ta'riflar. junayd al-bagʻdodiyning tasavvuf rivojiga ta'siri. zuhd va sufiylik oʻrtasidagi munosabatlar ruvaym, sahl at-tustariy qarashlarida aks etishi. junayd al-bagʻdodiy, abul hasan an- nuriy, al-hujviriylarning sufiylik va axloq uygʻunligi haqidagi mulohazalari. shariat, tariqat va haqiqat bosqichlari talqini. sufiylik va dunyoviy hamda diniy fanlar – falsafa, fiqh, hadis, aqoid munosabatlari. “devonalik” va darveshlik bilan bogʻliq sufiy an'anasi – bahlul, majnun obrazlari va “majzublik” gʻoyalarining yoyilishi. “faqr” gʻoyasi. sufiylikka taqlid – “mustavifa”, oʻzini sufiy qilib koʻrsatuvchilarning tanqid qilinishi: yahyo ibn muoz (ix asr): “uch toifa odamlar jamoasidan chetlaninglar, ular: loqayd olimlar, munofiq qorilar …

5 / 15

ri. tasavvuf islomshunoslikda katta ahamiyatga ega boʻlgan ilmlardan biri. u asrlar davomida xalqimiz ma'naviyatini boyitishga xizmat qilib kelgan ta'limot. tasavvufda falsafa, din, shariat, imon-e'tiqod, axloqqa oid masalalarning aks etishi. insonning ruhiy-axloqiy poklanishi, ilohiy muhabbat bilan yuksalib borishi tasavvuf ta'limotining asosiy gʻoyalaridan biri sifatida. tasavvufda dunyoni bilish, aniq kundalik hayot, insonning dunyo va koinot, zamon va makon, lahza va abadiyat, hodisa va mohiyat haqidagi tushunchalari bilan bogʻliq qarashlarning aks etishi. tasavvufning ilm-ma'rifat taraqqiyoti bilan uzviy bogʻliqligi. ilk islom davrida tasavvuf tushunchasining ilm sifatida gavdalanishi. sahobiy va tobe'iylarning zuhdga oid qarashlari, allohdan qoʻrquv va muhabbat hissi. hijriy ii–iii asrlarda “obid”, “zohid”, “faqir” tushunchalari talqini. islom dinining turli mintaqalarga yoyilishi, koʻp oʻljalar qoʻlga kiritilishi, mol-dunyoga rujoʻ qoʻyish. islom dunyosida roʻy bergan siyosiy ixtiloflar. firqalarning vujudga kelishi. ayrim musulmonlarda tushkunlik kayfiyati va zuhdga moyillik tugʻilishi. fiqh, hadis, tafsir va kalom kabi diniy ilmlarning rivojlanishi. tasavvuf ilmi asoslarini yaratishda zohid va obidlarning tutgan oʻrni. ixlos, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tasavvuf ta’limotining sharqq madaniyatiga ta’siri"

8 – mavzu. tasavvuf ta’limotining sharqq madaniyatiga ta’siri reja: 1. tasavvuf haqida tushuncha. 2. tasavvuf tariqatlarining paydo bo’lishi. 3. movarounnahr tariqatlari. tayanch so‘z va atamalar: tasavvuf, islomda tariqat, yassaviya, kubroviya, naqshbandiya. 1. tasavvuf haqida tushuncha. tasavvuf faniga kirish, uning predmeti va vazifalari. tasavvuf islomshunoslikda katta ahamiyatga ega boʻlganilmlardan biri. u asrlar davomida xalqimiz ma'naviyatini boyitishga xizmat qilib kelgan ta'limot. tasavvufda falsafa, din, shariat, imon-e'tiqod, axloqqa oid masalalarning aks gc gkaetishi. insonning ruhiy-axloqiy poklanishi, ilohiy muhabbat bilan yuksalib borishi tasavvuf ta'limotining asosiy gʻoyalaridan biri sifatida. tasavvufda dunyoni bilish, aniq kundalik hayot, insonning dunyo va koinot, zamo...

Этот файл содержит 15 стр. в формате DOCX (29,7 КБ). Чтобы скачать "tasavvuf ta’limotining sharqq madaniyatiga ta’siri", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tasavvuf ta’limotining sharqq m… DOCX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram