rivoyatning janr xususiyatlari slayd

PPTX 14 стр. 1,8 МБ Бесплатная загрузка

14 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,8 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 14

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 14

powerpoint 演示文稿 rivoyatning janr xususiyatlari bajardi:mamatkulova orasta rivoyat janrining kelib chiqishi va shakllanish jarayoni. 1 rivoyatning janr xususiyatlari. 2 rivoyat va afsona, ertak, doston janrlari o‘rtasidagi farqlar. 3 reja o‘zbek xalq og‘zaki ijodi juda boy va rang-barang bo‘lib, unda xalqning qadimiy dunyoqarashi, tarixiy xotirasi hamda hayotiy tajribasi mujassamdir. folklor janrlari orasida rivoyatlar alohida o‘rin tutadi. rivoyatlar xalqning diniy, tarixiy va axloqiy qarashlarini ifodalaydigan qisqa, ammo mazmunan chuqur asarlardir. ular xalqning o‘tgan hayotidan, buyuk shaxslar va muqaddas joylar bilan bog‘liq voqealardan hikoya qiladi. rivoyatlar asrlar davomida xalq orasida og‘zaki shaklda tarqalib, har bir avlod tomonidan boyitilib kelgan. bu janr orqali xalq o‘z e’tiqodini, hayotiy tajribasini va orzu-umidlarini ifoda etgan. rivoyatlar ko‘pincha haqiqat bilan afsonaviylikni uyg‘unlashtirgan holda, o‘quvchida ishonch va hayrat uyg‘otadi. o‘zbek folklorida “bibi seshanba”, “shohimardon”, “hazrati ali va chiroq” kabi rivoyatlar xalq ruhiy dunyosining ifodasi sifatida e’tirof etiladi. rivoyatlar nafaqat badiiy asar sifatida, balki xalq tarixi va ma’naviyatini o‘rganish manbasi …

2 / 14

arayoni rivoyatlar shakllanishida qadimgi og‘zaki an’analar va diniy e’tiqodlar katta rol o‘ynagan. xalq dastlab tabiat hodisalari va sirli voqealarni tushuntirish uchun og‘zaki hikoyatlar yaratgan. bu hikoyatlar vaqt o‘tishi bilan diniy e’tiqodlar bilan uyg‘unlashgan. masalan, islom dini kirib kelgach, avliyolar, payg‘ambarlar va muqaddas joylar haqidagi rivoyatlar keng tarqaldi. shuningdek, zardushtiylik, shomonlik va boshqa qadimiy e’tiqodlarning ta’siri ham seziladi. har bir rivoyatda xalqning iymoni, ishonchi va ruhiy kechinmalari aks etadi. shu bois rivoyatlar nafaqat badiiy, balki diniy-ma’naviy meros sifatida ham qadrlanadi. ular xalqning e’tiqodi va dunyoqarashini ifoda etuvchi muhim og‘zaki manbaga aylangan. rivoyatlar realizm va mifologiya elementlarini birlashtirganligi bilan afsonalardan farq qiladi. masalan, “, “zangiota”, “hazrati dovud g‘ori” haqidagi rivoyatlar shu turga kiradi. rivoyatlarda tarixiylik, e’tiqodiylik va xalq tafakkuri bir butun holda namoyon bo‘ladi. shu jihatdan ular o‘zbek folklorining badiiy-tarbiyaviy qiymati yuqori janridir. rivoyatning janr xususiyatlari rivoyatlar xalq og‘zaki ijodining tarixiy haqiqat va xalq tasavvuri uyg‘unlashgan nasriy janridir. ular odatda haqiqiy voqealar, …

3 / 14

tarzida yakunlanadi. 1 voqeaviylik rivoyatlarda muhim o‘rin tutadi — unda voqea hayotiylik bilan ifodalanadi, biroq xalq ishonchi uni mo‘’jizaviy tusga kiritadi. shu sababli rivoyat syujeti haqiqiylik va badiiylik uyg‘unligida quriladi. 3 haqiqat va badiiyat uyg‘unligi rivoyatlarning asosiy xususiyati — haqiqatga asoslangan holda badiiy tasvir bilan boyitilishidir. ular tarixiy yoki diniy voqealarga tayanadi, lekin xalq tasavvuri ularni ramziy, go‘zal shaklda ifodalaydi. haqiqat ularning ildizi bo‘lsa, badiiyat — ularning jozibasidir. rivoyatlarda xalq og‘zaki nutqi, timsollar, ishoralar, mubolag‘alar haqiqatni yanada ta’sirchan ko‘rsatadi. shu bois bu janr tarixiy hujjat va badiiy asar orasidagi ko‘prik vazifasini bajaradi. hazrati dovud g‘ori” rivoyatida esa tarixiy shaxs mo‘’jizakor kuch egasi sifatida gavdalanadi. shu orqali rivoyatlar xalqning axloqiy va diniy qadriyatlarini badiiy shaklda yetkazadi. rivoyatlar xalq tili boyligiga tayanib, ifodaviy va badiiy vositalarni keng qo‘llaydi. ularda mubolag‘a, tazod, timsollar, o‘xshatish va epitetlar keng ishlatiladi. masalan, avliyo yoki muqaddas shaxslar “nur sochuvchi”, “mo‘’jiza ko‘rsatuvchi” deb tasvirlanadi. ko‘plab rivoyatlarda ramziy joylar …

4 / 14

lik kuchli, rivoyat esa xalq ishonchi asosida yaratiladi. ertaklardan farqli o‘laroq, rivoyatda qahramonlik, sehr, yoki sehrgar kuchlar kam uchraydi, unda voqealar hayotiy, diniy yoki tarixiy ruhda tasvirlanadi. dostonlarda voqealar she’riy shaklda, keng epik ko‘lamda ifodalanadi, rivoyatlar esa nasriy, qisqa, lo‘nda bo‘ladi. masalan, “alpomish” doston rivoyatlar mavzusi odatda tarixiy voqealar, diniy e’tiqodlar yoki muqaddas joylar atrofida shakllanadi. afsonalarda mavzu ko‘proq tabiat hodisalari, ilohiy mavjudotlar yoki yaratilish sirlari bilan bog‘liq. ertaklarda esa axloqiy, sarguzasht va sehrli voqealar asosiy o‘rinni egallaydi. rivoyat mazmuni haqiqiy hayotga, xalq ishonchiga tayanadi, shu bilan birga, unda axloqiy-diniy g‘oyalar yotadi. ifoda usuli jihatidan rivoyat nasriy, og‘zaki va sodda tilda aytiladi. masalan, “zangiota” yoki “hazrati dovud g‘ori” rivoyatlarida diniy motivlar, xalq e’tiqodi va tarixiylik uyg‘unlashgan. rivoyatlarda sodda ifoda, to‘g‘ridan-to‘g‘ri bayon, xalqona uslub ustun bo‘ladi. shu bois u boshqa janrlarga nisbatan realistik va tarbiyaviy xarakter kasb etadi. rivoyatlar xalqning tarixiy xotirasi va madaniy o‘zligini saqlovchi eng qadimiy manbalardan biridir. ular …

5 / 14

sosan to‘qima syujet asosida yaratiladimi? (ha/yo‘q) rivoyatlarda haqiqat va badiiyat unsurlari bir-biriga uyg‘unlashgan bo‘ladimi? (ha/yo‘q) rivoyatlarda tarixiy shaxslar va voqealar ko‘p uchraydimi? (ha/yo‘q) rivoyatlarda mo‘jizaviy va g‘ayritabiiy hodisalar hech qachon uchramaydimi? (ha/yo‘q) afsonalardan farqli ravishda rivoyatlar tarixiy haqiqatga yaqin bo‘ladimi? (ha/yo‘q) rivoyatlar faqat diniy mavzularda yaratilgan janrmi? (ha/yo‘q) rivoyat janrining shakllanishiga qadimgi e’tiqodlar va og‘zaki an’analar ta’sir ko‘rsatganmi? (ha/yo‘q) rivoyatlarda syujet va obrazlar tizimi butunlay to‘qima asosida quriladimi? (ha/yo‘q) rivoyatlar xalq tarixiy xotirasini saqlash vositalaridan biri hisoblanadimi? (ha/yo‘q) image1.jpeg image2.png image3.png image4.png image5.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "rivoyatning janr xususiyatlari slayd"

powerpoint 演示文稿 rivoyatning janr xususiyatlari bajardi:mamatkulova orasta rivoyat janrining kelib chiqishi va shakllanish jarayoni. 1 rivoyatning janr xususiyatlari. 2 rivoyat va afsona, ertak, doston janrlari o‘rtasidagi farqlar. 3 reja o‘zbek xalq og‘zaki ijodi juda boy va rang-barang bo‘lib, unda xalqning qadimiy dunyoqarashi, tarixiy xotirasi hamda hayotiy tajribasi mujassamdir. folklor janrlari orasida rivoyatlar alohida o‘rin tutadi. rivoyatlar xalqning diniy, tarixiy va axloqiy qarashlarini ifodalaydigan qisqa, ammo mazmunan chuqur asarlardir. ular xalqning o‘tgan hayotidan, buyuk shaxslar va muqaddas joylar bilan bog‘liq voqealardan hikoya qiladi. rivoyatlar asrlar davomida xalq orasida og‘zaki shaklda tarqalib, har bir avlod tomonidan boyitilib kelgan. bu janr orqali xalq o‘z e’ti...

Этот файл содержит 14 стр. в формате PPTX (1,8 МБ). Чтобы скачать "rivoyatning janr xususiyatlari slayd", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: rivoyatning janr xususiyatlari … PPTX 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram