osteologiya

PPT 72 стр. 18,9 МБ Бесплатная загрузка

72 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 18,9 МБ

Тип файла PPT

Страницы 72

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 72

ma'ruza №1 alfraganus university tibbiyot fakulteti anatomiya kafedrasi 1-amaliy mashg'ulot amaliyotchi: ruzieva l.o., babajanova u.t. talabalar bilishi shart umumiy osteologiya to'g'risida tushuncha skelet xakida umumiy tushuncha. boshlangich terminologiya. suyaklarning tuzilishi haqida buyin,kukrak, bel va dumgaza umurtkalari, ularning yoshga doir xususiyatlari. osteologiya (osteo… va… logiya) — suyaklar haqidagi ta'limot, normal anatomiyaning bir bo'limi. suyaklarning shakli, qaysi joydan boshlanib qaysi joyga yopishuvini, funktsiyasi, jinslardagi tafovuti, kimyoviy tarkibini tekshiradi. embrionda suyaklarning rivojlanish xususiyatlarini, yoshga, tashqi va ichki muhitga qarab suyaklar shaklining o'zgarishini, shuningdek, suyak to'qimasini, suyak ust pardasi (periost)ning ahamiyatini o'rganadi. murdani yorib tekshirish, gistologiya texnikasi va suyaklarni mikroskopiya qilish, rentgenda tekshirish metodi amalda qo'llanila boshlagach, osteologiya mustaqil fan sifatida rivojlandi. osteologiya umumiy, xususiy qiyosiy osteologiya yosh osteologiyasi 1. tayanch vazifasi. u xar xil tukima va a'zolarning skelet suyaklari ayrim kismlariga birikishi natijasida vujudga keladi. 2. harakat jarayoni. skeletni tashkil kiluvchi suyaklarnish xar xil bug'imlar (richaglar) xosil kilib, bug'im orqali birlashishi va muskullar …

2 / 72

iyadan iborat bo'ladi. ularning ustki qismi qattiq substantsiyadan (substantia compacta), va g'ovak (ko'mik) substantsiyadan (substantia spangiosa) tashkil topgan bulib, uni qattiq tuzilgan osteonlardan iborat plastinkasimon suyak to'qimasi tashkil etadi. naysimon suyaklar o'z navbatida uzun va kalta naysimon suyaklarga bulinadi. uzun naysimon suyaklarga elka, bilak-tirsak suyaklari, son va katta va kichik boldir suyaklari misol bo'la oladi. kaltalariga kaft va falanga suyaklari kiradi. uzun govak suyaklar asosan g'ovak substantsiyadan tashkil topgan bo'lib, ustki kismini yupqa qattiq parda qoplab turadi. uzun g'ovak suyaklarga qovurg'a, to'sh suyagi kirsa, kaltalariga umurtqa pog'onasi, kaftning ustki va kaft suyaklari kiradi. fovak suyaklar skeletning harakat doirasi kamroq, lekin etarli darajada kuchli harakat va tayanch talab qiladigan joylarida uchraydi. sesamasimon g'ovak suyaklariga tizza qopqog'i, no'xatsimon, hamda qo'l va oyoq panja suyaklari kiradi aralash suyaklar. bunga kalla asosini tashkil etuvchi suyaklar kiradi. ular turli shakldagi va har xil rivojlangan bir nechta suyaklar yigindisidan tashkil topgan. ayrim skelet suyaklarining ichida bushlikdar …

3 / 72

sh suyaklari naysimon g’ovak naysimon chakka g’ovak kaft barmoq yelka son to’sh qovurg’a kaftusti to’piq tepa kurak 1. diaphysis – uzun suyak tanasi 2. epiphysis – ikki cheti proximalis distalis 3. metaphysis – epifiz va diafiz orasi uzun suyak qismlari umurtqa pog’onasi umurtqalar umurtqalar. umurtqalar organizmda joylashishiga qarab bo'yin, ko'krak, bel,dumgaza va dum umurtkalariga bo'linadi. bo'yin umurtqasi 7 dona bo'lib, birinchi va ikkinchi umurtqalar kolgan 5ta bo'yin umurtqalaridan tuzilishi jixatidan farq qiladi. birinchi bo'yin umurtqasi-atlant. rivojlanish davrida uning tanasi ikkinchi umurtqaga o'tib,tishsimon o'siqni hosil qiladi. tana o'rniga oldingi rovog vujudga kelgan, umurtqa teshigi esa kengaygan. oldingi rovokning old tamonida old do'mbok joylashgan. ravoqning ichki yuzasida bo'yin umurtqasining tishsimon o'sig'i joylashadigan chuqurcha bor. orqa rovogida o'tkir kirrali o'siq koldigi- kichkina do'mbok paydo bo'lgan umurtqaning yonbosh, oldingi va orqa rovoklarining ko'shilib joylashgan yonbosh qismining yuqori va pastki yuzalarida bo'g'im chuqurchasi ko'rinadi. yuqori bo'g'im yuzasi oval shaklli bo'lib, ensa suyagidagi do'ngsimon o'siq bo'g'im …

4 / 72

n uyku do'mbog'i deyiladi. ii-v-bo'yin umurtqalari tanasining orqa tamonida o'tkir kirrali o'siqlar joylashgan. ular kalta va uchi ayri bo'ladi. vii-bo'yin umurtqaning orqa o'sig'i boshka bo'yin umurtqalariga nisbatan uzun va yo'g'on bo'lib, teri ostidan bilinib turadi. ko'krak umurtqalari 12 ta bo'lib tanasi xajmi jixatdan kattalashib boradi. ko'krak umurtqalarining ikki yonboshiga va ko'ndalang o'simtalariga 12-juft qovurg'aning bo'g'im hosil qilib ko'shilib turishi bilan boshka umurtqalardan farq qiladi. qovurg'a boshchalari yonma-yon joylashgan ikkita umurtqa tanalarining yonbosh oraligiga o'rnashib turadi. shuning uchun umurtqalarni ikkala tomonida chuqurcha bo'ladi. birinchi umurtqa tanasining yuqori kirrasida birinchi qovurg'a uchun bitta butun qovurg'a chuqurchasi bo'ladi. x-umurtqaning ikki yonboshida bittadan yarim chuqurcha bo'ladi. xi-xii-umurtqalarning ikki yonboshida to'la chuqurchalar bo'ladi va shu chuqurchalarga qovurg'a boshchalari bo'g'im hosil qilib joylashadi. umurtqa tanasi va rovogi o'rtasida umurtqa teshigi bo'ladi. umurtqa tanasining ikki yonboshida, ko'ndalang o'siqlarning old tomonida bo'g'im yuzachalari joylashadi. umurtqa ravogining o'rta qismida o'tkir kirrali o'siq joylashgan. bel umurtqalari. –5 dona bo'lib, gavdaning …

5 / 72

r processus spinosus processus transversus processus articularis inferior processus articularis superior foramen intervertebrale facies articularis inferior facies articularis superior bo’yin umurtqalari tuzilishiga ko’ra tipik atipik corpus vertebrae foramen vertebrale processus spinosus processus articularis processus transversus tipik bo’yin umurtqalarining boshqa umurtqalardan farqi corpus vertebrae biroz kichik yuqoridan pastga kattalashib boradi o’tirg’ichsimon shaklda c3-c6 gacha umurtqalar tanasining yonida shoxchalar mavjud  uncus corporis – umurtqa tanalarini o’zaro moslashtiradi foramen vertebrale kaltaroq uchburchaksimon shaklda processus spinosus yuqoridan pastga qarab uzunlashib boradi c7 ning processus spinosus i juda yaxshi rivojlangan va teridan turtib chiqqan (vertebra prominens) uchi 2 ga ajralgan processus articularis processus articularislar frontal va gorizontal tekislik orasida joylashgan processus transversus tuberculum posterius tuberculum anterius foramen transversarium sulcus nervi spinalis a.vertebralis a.caroticus processus transversus sulcus nervi spinalis yo’q tuberculum posterius et anterius yo’q atipik bo’yin umurtqalarining tipik bo’yin umurtqalardan farqi tipik atipik atlasning tuzlishi quyidagilarga ega emas: corpus processus spinosus processus articularis arcus …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 72 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "osteologiya"

ma'ruza №1 alfraganus university tibbiyot fakulteti anatomiya kafedrasi 1-amaliy mashg'ulot amaliyotchi: ruzieva l.o., babajanova u.t. talabalar bilishi shart umumiy osteologiya to'g'risida tushuncha skelet xakida umumiy tushuncha. boshlangich terminologiya. suyaklarning tuzilishi haqida buyin,kukrak, bel va dumgaza umurtkalari, ularning yoshga doir xususiyatlari. osteologiya (osteo… va… logiya) — suyaklar haqidagi ta'limot, normal anatomiyaning bir bo'limi. suyaklarning shakli, qaysi joydan boshlanib qaysi joyga yopishuvini, funktsiyasi, jinslardagi tafovuti, kimyoviy tarkibini tekshiradi. embrionda suyaklarning rivojlanish xususiyatlarini, yoshga, tashqi va ichki muhitga qarab suyaklar shaklining o'zgarishini, shuningdek, suyak to'qimasini, suyak ust pardasi (periost)ning ahamiyatini o'r...

Этот файл содержит 72 стр. в формате PPT (18,9 МБ). Чтобы скачать "osteologiya", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: osteologiya PPT 72 стр. Бесплатная загрузка Telegram