banklar faoliyatini nazorat qilishda qo’llaniladigan usullar

DOC 423,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1692090427.doc banklar faoliyatini nazorat qilishda qo’llaniladigan usullar banklar faoliyatini nazorat qilishda qo’llaniladigan usullar reja: kirish 1. bank nazorati usullari va ularni rivojlanishi 2.tijorat banklarida distansion nazoratni tashkil qilish 3.bank faoliyati samaradorligini oshirishda distansion nazoratni rolini oshirish masalalari xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish tijorat banklari faoliyati yuqori darajadagi iqtisodiy risklar bilan chambarchas bog’liq faoliyat bo’lib, bu avvalo, banklar faoliyatining asosan jalb qilingan mablag’lar hisobidan amalga oshirilishi bilan izohlanadi. buning natijasida banklar faoliyatida doimo likvidlilik riski, kredit riski va tizimli risk yaqqol ko’zga tashlanib turadi. buning ustiga, tijorat banklari faoliyatining bosh maqsadi yuqori darajada foyda olishni ta’minlash bo’lganligi bankni yuqori daromadli, ayni vaqtda, yuqori riskli operatsiyalarni amalga oshirishini taqozo qiladi. bularning barchasi pirovard natijada banklar faoliyatida foydalilik va likvidlilik kategoriyalari o’rtasidagi murakkab, ziddiyatli bog’liqlikni yuzaga keltiradi. ayni vaqtda, tijorat banklari faoliyatini tartibga solish borasida hal qilinmagan masalalar, kamchiliklar saqlanib qoldi. chunonchi, tijorat banklarining aktivlari tarkibida daromad keltirmaydigan aktivlar salmog’ining nisbatan yuqori darajada …
2
ar holatiga 58,7 trln. so’mni tashkil etdi. bunda davlat ulushiga ega banklar kapitali 48,4 trln. so’mga oshdi . bundan tashqari, o’zbekiston respublikasi prezidentining 2017 yil 7 fevraldagi «o’zbekiston respublikasini yanada rivojlantirish bo’yicha harakatlar strategiyasi to’g’risida»gi pf-4947-sonli farmoni qabul qilindi va unda sug’urta, lizing va boshqa moliyaviy xizmatlarning hajmini ularning yangi turlarini joriy qilish va sifatini oshirish hisobiga kengaytirish, shuningdek kapitalni jalb qilish hamda korxona, moliyaviy institutlar va aholining erkin resurslarini joylashtirishdagi muqobil manba sifatida fond bozorini rivojlantirishga alohida e’tibor qaratilmoqda . shuningdek, so’nggi yillarda bank tizimi barqarorligi hamda banklar kapitalining etarlilik darajasini baholash mezonlarini yanada takomillashtirish maqsadida sohaga oid amaldagi huquqiy me’yorlarni bazel qo’mitasining bazel-3 yangi talablari asosida boyitish va uni mamlakatimiz bank tizimiga joriy etish bo’yicha qator ishlar amalga oshirilmoqda. bu borada hurmatli prezidentimizning fikrlari diqqatga sazovor: “so’nggi yillar davomida «mudis», «standart end purs» va «fitch reytings» kabi etakchi reyting agentliklari o’zbekiston bank tizimi faoliyatini «barqaror» deb baholamoqda. 1. …
3
borat . fikrimizcha bank faoliyatini nazorat qilishni usullarini ikkiga (masofadan turib va joylarda tekshirish usullari) ajratib o‘rganish maqsad muvofiqdir. masofadan turib tijorat banklari faoliyatini nazorat qilish usuli asosan, evropa mamlakatlarida keng qo‘llanilgan. bunda markaziy bank tijorat banklari moliyaviy hisobotlarini tahlil qilish yo‘li bilan nazorat olib boriladi. bu usulda markaziy bankning nazorat departamentlari tashqi audit firmalari bilan yaqin munosabatda bo‘ladi. har yili yil tugashidan oldin barcha sertifikatlangan tashqi audit firmalariga audit tekshirishlarida tijorat banklari faoliyatining qaysi qirralariga asosiy e’tiborni qaratishlari zarurligi ko‘rsatiladi. ayrim hollarda tashqi audit firmalarining ishchi materiallariga, garchi ularning xususiy mulki bo‘lsada, ushbu materiallardan foydalanish talab qilinadi. tijorat banklari faoliyatini joylarga borib, (inspektsiya qilish) tekshirish amerika qo‘shma shtatlari bank nazorati amaliyotida keng foydalanidigan usuldir. aqsh bank nazorati departamentlarida juda ko‘p sonli inspektorlar ishlashadi. ular doimiy joylarga chiqib, tijorat banklari hujjatlarini bevosita tekshirib bank boshqaruviga baho beradilar. agar bank kapitalini yiriklashtirish uchun amalga oshirilgan qo‘shilishlar tufayli banklar soni bir oz …
4
, ta’kidlash joizki nazorat mohiyatini falsafiy talqinida uning funktsiyalaridan chiqarmoq zarur edi. lekin, amaliy tajribalardan ko‘rinadiki, nazorat mohiyati uning bosh maqsadi va shu maqsad yo‘lida olib boradigan nazorat usullarini yuzaga keltiruvchi vazifalarida aks etadi. bosh maqsad bank mohiyatidagi kamchiliklarni bartaraf etib, bank tizimining barqarorligini oshirish natijasida bank omonatchilari va kreditorlari manfaatlarini himoya qilishdan iborat ekan, nazoratning oldiga qo‘yilgan vazifalari uning usullari oldiga qo‘yilgan maqsadga muvofiq ravishda o‘zgaradi. lekin, har qanday o‘zgarish bosh maqsaddan chetga chiqmaydi, balki uni boyitib, yanada to‘ldirib boradi. agar biz jahon mamlakatlari kredit tizimining tarixiy rivojiga nazar solsak, bank va ular mijozlarining ko‘p bor xonavayron bo‘lganiga guvoh bo‘lamiz. bu esa o‘zbekistonda bank ustidan davlat nazorati o‘rnatilishi zarurligiga olib keladi. jahon tajribasidan keng o‘rin olgan masofadan turib nazorat o‘rnatish bank faoliyatiga oid moliyaviy va boshqa hisobotlarni tahlil qilish hamda tekshiruvdan o‘tkazishni ko‘zda tutadi. hisobotlar balans, foyda va zararlar haqidagi hisobot, faoliyat turi, kreditlar, qo‘yilmalar, majburiyatlar, kapital, likvidlik, ssudalar …
5
b chiqiladi. bank nazoratining asosini banklarning o‘zlari tomonidan tayyorlangan moliyaviy hisobot shakli yoki auditorlik firmalari tasdiqlagan ish faoliyatining moliyaviy ahvoli va rentabelligi haqidagi axborotlar tashkil etadi. ko‘pgina xalqaro me’yoriy hujjatlarda bank aktivlari va passivlarini to‘g‘ri baholash, ular faoliyatining moliyaviy natijalari haqqoniy baholanishi zarurligi ta’kidlanadi. bank ishining moliyaviy ahvoli va rentabelligi haqidagi aniq axborotlrning nazorat organlariga taqdim etilishiga bank nazorati bo‘yicha bazel qo‘mitasi bankning barqaror faoliyat ko‘rsatishining majburiy sharti sifatida qaraydi va bu uning «samarali bank tizimining asosiy mezonlari» deb nomlangan hujjatida ham o‘z aksini topgan. mazkur qo‘mitaning 1998- yil sentyabrida «bank ravshanligini mustahkamlash» degan maxsus materiali tayyorlanib, unda bank faoliyatining moliyaviy ahvoli va natijalari haqidagi axborotlarning o‘z vaqtida ommaga etkazib borilishi ta’kidlangan. bazel qo‘mitasining 1999- yil iyunida qabul qilingan boshqa bir hujjatida shunday uqdiriladi: «banklar mavjud tavakkalchiliklar va unga olib keluvchi vaziyatlar haqidagi ma’lumotlar kabi yo‘qotish hollariga zahira sifatida shakllantirgan kapitallarining barcha asosiy komponentlarini qisqa muddatlarda ommaga etkazib borishi kerak. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "banklar faoliyatini nazorat qilishda qo’llaniladigan usullar"

1692090427.doc banklar faoliyatini nazorat qilishda qo’llaniladigan usullar banklar faoliyatini nazorat qilishda qo’llaniladigan usullar reja: kirish 1. bank nazorati usullari va ularni rivojlanishi 2.tijorat banklarida distansion nazoratni tashkil qilish 3.bank faoliyati samaradorligini oshirishda distansion nazoratni rolini oshirish masalalari xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish tijorat banklari faoliyati yuqori darajadagi iqtisodiy risklar bilan chambarchas bog’liq faoliyat bo’lib, bu avvalo, banklar faoliyatining asosan jalb qilingan mablag’lar hisobidan amalga oshirilishi bilan izohlanadi. buning natijasida banklar faoliyatida doimo likvidlilik riski, kredit riski va tizimli risk yaqqol ko’zga tashlanib turadi. buning ustiga, tijorat banklari faoliyatining bosh maqsadi yu...

Формат DOC, 423,5 КБ. Чтобы скачать "banklar faoliyatini nazorat qilishda qo’llaniladigan usullar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: banklar faoliyatini nazorat qil… DOC Бесплатная загрузка Telegram