fan ijtimoiy madaniy hodisa

PPTX 10 pages 145.2 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 145.2 KB

File type PPTX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

termiz pedagogika unversiteti fan ijtimoiy madaniy hodisa reja; ilm-fanning ta’rifi. ilm-fan tadqiqot faoliyati sohasi sifatida. ilm-fanning o‘zaro bog‘liq xususiyatli belgilari. fanning ijtimoiy-madaniy hodisa ekanligi uning jamiyat hayoti va taraqqiyoti talablari bilan bog‘liqligida namoyon bo‘ladi. dastlabki bilimlar qadimgi sharq mamlakatlari misr, bobil, hindiston, xitoy va markaziy osiyoda shakllangan. ular tabiat, jamiyat, inson haqidagi tajribadan kelib chiqqan empirik xarakterdagi bilimlar fanning ilk elementlari edi. ko‘pchilik faylasuflar (masalan, v.p.koxanovskiy, ye.v.zolotuxina, e.yusupov, j.tulenov va boshqa)lar ta’kidlaganidek, qadimiy davrlardanoq odamlar olamni anglashga intilganlar, bu ularning dunyoqarashlarida o‘z ifodasini topdi. eramizdan avvalgi vii-v asrlardan boshlab, eng qadimiy fan – falsafa paydo bo‘ldi. u davrlarda “fan”, “falsafa” birxil ma’noni ifodalar edi, kishilarning olam haqidagi barcha bilimlari falsafa doirasida mujassamlashgan edi. fan olamni o‘zlashtir ishning eng murakkab shakli hisoblanadi. fan deganda insonning olam, shu jumladan, uning o‘zi to‘g‘risidagi ilmiy bilimlarni ishlab chiqishga yo‘naltirilgan, yuksak darajada tashkil etilgan faoliyati; uning natijalari bo‘lmish – ilmiy bilimlar tizimi hamda ijtimoiy institut …

2 / 10

ga xos tomonlari, ilmiy bilimlarni hosil qilish jarayoni – ilmiy tadqiqot, uning mazmun-mohiyati, yangi bilimlarni qo‘lga kiritish yo‘llari, usullari bilan tanishamiz. ilmiy bilish kundalik klasssik fanning shakllanishida nikolay kopernikning “osmon sferalari xarakati” asarida asoslangan olamning tuzilishi tugrisidagi geliotsentrik nazariya aloxida axamiyat kasb etdi. nikolay kotornik yer - koinot markazi emas, u venera, merkuriy, mars vaboshka planetalar bilan birga kuyosh atrofida xarakatlanadi; yer kuyosh sistemasiga kiruvchi planetalardan biri, degan xulosaga keldi. uning karashlarini keyinchalik italyan olimi jornado bruno (1548-1660) rivojlantirdi. klassik fan asosan tabiat xodisalarini tajriba yordamida urganishga asoslangan edi. klassik fanning shakllanishida nyuton kashf kilgan butun olam tortilish konuni aloxida urin tutadi. bu davrda matematika, fizika, biologiya fanlari rivojlandi, mexanika qonunlari kashf qilindi. ma’lumki, olam va odam haqidagi dastlabki bilimlar falsafa fani doirasida shakllangan va mujassamlashgan. qadimiy yunon faylasufi aristotel barcha bilimlarni ularni qo‘llash xususiyatlariga ko‘ra uchga bo‘lgan: fanlar ilmiy bilimlarni tizimga tushirish asosida shakllanadi. ilmiy bilimlarni tizimga tushirish tarixi …

3 / 10

ga ta’siri masalasiga falsafiy yondashish, uning ijtimoiy ongning boshqa shakllari bilan uzviy aloqadorlikda jamiyatga ta’sir qilishni hisobga olish talab etiladi. fanning jamiyatdagi o‘rni masalasi ikki o‘zaro bir-biriga tubdan zid bo‘lgan falsafiy yo‘nalishlar sientizm va antissienizmda o‘z ifodosini topgan. sientizm tarafdorlari fanni eng yuksak qadriyat, deb hisoblaydilar, ilm-fanning ijtimoiy xayotdagi o‘rnini mutlaqlashtiradilar. antissientizm falsafiy yo‘nalishi fanning jamiyatdagi o‘rnini inkor etadi, uning salbiy oqibatlarini mutlaqlashtiradi. fan haqidagi bu ikki xilqarash bir yoqlama, cheklangan nuqtai-nazar ifodasi hisoblanadi. aslida fan, uning jamiyatga ta’siri masalasiga falsafiy yondashuv talab qilinadi. unga ko‘ra fan haqiqatan ham ijtimoiy taraqqiyotning muhim omili ekanligi, ayni vaqtda uning jamiyatga ijtimoiy ongning boshqa shakllari bilan aloqadorlikda ta’sir qilishini hisobga olish talab etiladi. fanning jamiyatdagi o‘rni ijtimoiy tarixiy taraqqiyotning turlicha davrlarida turlicha bo‘lgan. bu xolatni sivilizatsiyalar tarixi misolida ko‘rish mumkin. e’tiboringiz uzun raxmat! ergasheva noila olimjonovna image2.jpg image3.jpg image4.jpg image5.jpg image6.jpg image7.jpg /docprops/thumbnail.jpeg

4 / 10

5 / 10

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fan ijtimoiy madaniy hodisa"

termiz pedagogika unversiteti fan ijtimoiy madaniy hodisa reja; ilm-fanning ta’rifi. ilm-fan tadqiqot faoliyati sohasi sifatida. ilm-fanning o‘zaro bog‘liq xususiyatli belgilari. fanning ijtimoiy-madaniy hodisa ekanligi uning jamiyat hayoti va taraqqiyoti talablari bilan bog‘liqligida namoyon bo‘ladi. dastlabki bilimlar qadimgi sharq mamlakatlari misr, bobil, hindiston, xitoy va markaziy osiyoda shakllangan. ular tabiat, jamiyat, inson haqidagi tajribadan kelib chiqqan empirik xarakterdagi bilimlar fanning ilk elementlari edi. ko‘pchilik faylasuflar (masalan, v.p.koxanovskiy, ye.v.zolotuxina, e.yusupov, j.tulenov va boshqa)lar ta’kidlaganidek, qadimiy davrlardanoq odamlar olamni anglashga intilganlar, bu ularning dunyoqarashlarida o‘z ifodasini topdi. eramizdan avvalgi vii-v asrlardan bosh...

This file contains 10 pages in PPTX format (145.2 KB). To download "fan ijtimoiy madaniy hodisa", click the Telegram button on the left.

Tags: fan ijtimoiy madaniy hodisa PPTX 10 pages Free download Telegram