davriy matbuotning konsepsiyalari

PPTX 37 pages 6.3 MB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.3 MB

File type PPTX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

xvii – xviii asrlarda evropada davriy xvii – xviii asrlarda evropada davriy matbuot paydo bo'lishining shart-sharoitlari ijodiy kontseptsiya jurnalistika har qaysi davrda ma'lum bir ijodkorlar faoliyati natijasida shakllanib kelgan. kasbiy kontseptsiya masalan jarchilar, yozuvchilar, shoirlar, choparlar, kotiblar, hattotlar va hakozo.ushbu hunarlar uyg'unlashib, bosma matbuot san'atiga zamin tayyorlagan. texnikaviy kontseptsiya insoniyat ishtirokida texnika taraqqiy etgan sari turli asbob-uskunalar kashf qilinib, asrlar osha ular mukammalashib bordi va bosma mashinaning kashf etilishi jurnalistikada yangi inqilobiy jarayonga asos soldi. tarixiy kontseptsiya har bir kashfiyot jamiyat taraqqiyotining bevosita ehtiyoji tufayli yuzaga keldi jurnalistik faoliyat 4-qismga bo'linadi 1. mualliflar guruhi 2. jurnalistik matn. 3. bog'lanish kanali – ya'ni kommunikatsiya vositalari 4. auditoriya gutenbergning matbaachilik tarixi iogann gutenberg germaniyaning qadimgi zodagon avlodlaridan bo'lib, taxminan 1394-1399 yillar orasida tug'ilgan.tug'ilgan joyi gutenberg uyi bo'lganligi sababli o'sha davr an'anasiga ko'ra, familyasi gutenberg bo'lib ketgan. gutenberglar maynsda hukmronlik qilish uchun tsex ustalari (hunarmandlar uyushmasi) bilan kurash olib boradilar.bu kurashda tsex ustalarining …

2 / 37

xonasi ioganni sudga berganligi haqida ma'lumotlar bor. 1444 yilda gutenberg maynsga qaytib keladi. va o'z ixtirosi ustida ishini davom ettiradi.bu ixtironing mohiyatiga to'xtalsak, ixtirochining asosiy xizmati shundaki, u almashtirishga imkoniyat beruvchi, harakatlanuvchi, alohida kichik harflarni yaratdi, natijada ularni tekis yonma-yon joylashtirib, yuzasiga bo'yoq surilsa, ustiga qog'oz bostirilsa, nusxa olish imkoniyati tug'ildi. keyin ushbu harflarni istalgancha yangi tartibda joylashtirib, ya'ni yangi matn tuzib, yana nusxa olish mumkin bo'ldi.kashfiyot shu qadar puxta o'ylangan ediki, u foto usulida harf terishga o'tilguncha, 500 yil davom etdi. gutenbergning bosma harflari gait nomli qotishmadan tayyorlangan.bu qotishma 95 foiz qo'rg'oshin, qolgani qalay va surmadan iborat edi.harf teruvchining mehnati juda mayda va diqqatli bo'lishni talab qilardi. u 12 soatlik ish vaqtida atiga 1 bet matn terardi.hozirgi o'lchovlarga solishtirganda bu juda kamdek ko'rinadi.ammo 15 asr uchun bu juda katta yutuq edi.dastlabki bosma nashrlar. 15 asrning o'rtalarida matbaachilik mutlaqo yangi, sir saqlangan, ko'pchilikka noma'lum kashfiyot edi. shu bois, qaysi kitob …

3 / 37

zuradan o'tgan kitoblarga lotin tilida “kyoln universiteti tomonidan bosishga ruxsat berildi” degan yozuv qayd etilishi qoidaga aylandi.shunday xatli birinchi nashr petro nigri qalamiga mansub “iso payg'ambarga uyushtirilgan yovuz hujumlarga qarshi” nomli kitob bo'ldi.1486 yilda mayns arxiepiskopi bertold fon genneberg ushbu shaharda tsenzura tashkilotini joriy etdi.u o'z harakatini kitob bosish ilohiy san'atni asrash kerakligi bilan izohladi. frantsiya-maynsda chop etilgan bibliya nashrining egasi iogann fust 1466 yili parijga kelib, kitobni shaharda sota boshladi.mazkur voqea parijda ham bosmaxona tashkil etilishiga turtki bo'ldi.bu g'oyani amalga oshirish uchun 1469 yilda germaniyadan uch matbaachi chaqirildi va ular 1470 yilda sorbonna universiteti qoshida birinchi bosmaxonani ishga tushirdilar.1473 yilda yana bir bosmaxona nemis hunarmandlari iogann stoll va piter sezarius yordamida ochildi.shu tariqa frantsiyada ham bosmaxonalar rivojlanishi uchun zamin yaratildi. buyuk britaniya- britaniyalik uilel kekston 1471 yili kyolnda bo'lib, matbaachilikni o'rganadi.1477 yilda vataniga qaytib, o'zining bosmaxonasini tashkil etadi va “faylasuflar hikmatlari” nomli birinchi kitobni chop etadi.kekston 100 ga yaqin …

4 / 37

angan birinchi kitob chop etilgan. kitob bosmasi tufayli axborot tarqatishning ommaviyligi va tezkorligi mutlaqo yangi darajaga ko'tarildi. xv—xvi asrlarda axbort tarqatish havaskorlik mashqlaridan obro'li va samarali tadbirkorlik turiga aylandi.yangiliklar savdosining avj olishi venetsiya, germaniyaning yirik shaharlarida “avizo” deb nomlangan qo'lyozma shakldagi gazetalar tarqatilishi 1566 yillarga to'g'ri keladi.nyurnberg germaniyaning ko'zi va qulog'i deb nomlangan.o'sha davrda qo'lyozma yangiliklar axborotnomasini tarqatuvchi fugerlar byurosi katta shuhrat qozondi. gazetalar oddiy yangiliklar emas, ma'rifat tarqatuvchi muhim qurol ekanligini birinchilardan bo'lib avstriyalik mixail fon aynsing kashf etdi.u dastlab kyoln s'ezdi muzokaralaridagi eng mojaroli vaziyatlar xususida bahs yuritilgan lavhalarni yig'adi.va risola shaklida chop ettirib, frankfurt bozorlarida sotadi.mazkur to'plam mavzuning dolzarbligi, ifoda usulubining aniq va tushunarligi bilan katta shuhrat qozonadi. bu esa aynsingni ruhlantirib, jurnalistik faoliyatini davom ettirishiga turtki bo'ldi.1588 yilda bosilib chiqqan risolasi siyosiy voqealar hisobotini qamrab oladi.va tarixda “relatio” ya'ni hisobotlar yoki yarmarka axboroti nomi bilan davriy nashrlarning paydo bo'lishiga zamin yaratdi.aynsingning ko'plab davomchilari paydo bo'ldi.”yarmarka hisobotlari” …

5 / 37

paytdagi birinchi vazir burley davlat ishlari haqidagi turli mish-mishlarga barham berish uchun mamlakatning turli burchaklariga xabarnomalar jo'natdi.bu tarixda “angliya merkuriy” gazetasining paydo bo'lishiga sabab bo'ldi. fuqarolar urushi davrida esa gazetalar soni angliyada 20 dan oshdi.1642-1649 yillar orasida partiyalar kuchli raqobatga kirishib, 170 ga yaqin gazetalar nashr etila boshlagan.1649 yili respublika himoyasi va xalqni xabardor qilish uchun hukumat tomonidan “siyosiy merkuriy” gazetasi nashr etila boshladi.1657 yilning 16-iyunida “pablik edvetayzer”gazetasida birinchi bor shokolad haqida e'lon berilgan. “siyosiy merkuriy” sahifalarida ham asta-sekin turli e'lonlar chop etila boshlagan. xviii asrga kelib, «merkuriy» nomi ostida ko'plab tibbiy, diniy, dengiz flotiga oid gazetalar chiqa boshlagan. masalan, rasmiy “london gazetasi” 22 yil mobaynida ingliz va frantsuz tillarida chop etilgan.kundalik, oylik, ikki haftalik tarzidagi nashrlar ko'paygan.faqat 1702 yildan “deyli kurant”gazetasi kundalik nashr sifatida juda ham ommalashgan 1665- yil karl ii yangi «oksford gazetasi» chiqishiga ruxsat beradi. angliya jurnalistikasi shiddat bilan rivojlangani bilan siyosiy nashrlar etishmas edi. xviii asrga …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "davriy matbuotning konsepsiyalari"

xvii – xviii asrlarda evropada davriy xvii – xviii asrlarda evropada davriy matbuot paydo bo'lishining shart-sharoitlari ijodiy kontseptsiya jurnalistika har qaysi davrda ma'lum bir ijodkorlar faoliyati natijasida shakllanib kelgan. kasbiy kontseptsiya masalan jarchilar, yozuvchilar, shoirlar, choparlar, kotiblar, hattotlar va hakozo.ushbu hunarlar uyg'unlashib, bosma matbuot san'atiga zamin tayyorlagan. texnikaviy kontseptsiya insoniyat ishtirokida texnika taraqqiy etgan sari turli asbob-uskunalar kashf qilinib, asrlar osha ular mukammalashib bordi va bosma mashinaning kashf etilishi jurnalistikada yangi inqilobiy jarayonga asos soldi. tarixiy kontseptsiya har bir kashfiyot jamiyat taraqqiyotining bevosita ehtiyoji tufayli yuzaga keldi jurnalistik faoliyat 4-qismga bo'linadi 1. mualliflar...

This file contains 37 pages in PPTX format (6.3 MB). To download "davriy matbuotning konsepsiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: davriy matbuotning konsepsiyala… PPTX 37 pages Free download Telegram