davlat tilida ish yuritish

PPT 37 стр. 2,0 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 37
slayd 1 fan: davlat tilida ish yuritish (3-kurslar uchun) mavzu: o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari reja: 1. yozuv tamoyillari. 2. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari. 2. kirill-o‘zbek va lotin-o‘zbek imlo qoidalarining qiyosiy tahlili. aminov m. va boshq. davlat tilida ish yuritish: amaliy qo‘llanma / – t.: “o‘zbekison nashriyoti” davlat unitar korxonasi, 2020. – 528 b. mahmudov n., rafiev a., yuldashev i. davlat tilida ish yuritish – t.: 2016. aminov m. , madvaliyev a., mahkamov n. ish yuritish. – t., 2000. mahmudov n. va boshqalar. ish yuritish asoslari. – t.: o‘zm davlat ilmiy nashriyoti, 2006. https://lex.uz/docs/-1625271 asosiy adabiyotlar 1. mirziyoyev sh. buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. – toshkent: o‘zbekiston. 2017. 2. mirziyoyev sh. qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta’minlash – yurt taraqqiyoti va xalq farovonligining garovi. – toshkent: o‘zbekiston. 2017. 3. o‘zbekiston respublikasi prezidentining o‘zbekiston respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha “harakatlar strategiyasi to‘g‘risida”gi 2017-yil 7-fevraldagi farmoni. 4. hojiyev …
2 / 37
-v, -q, -qi qo‘shimchasi qo‘shilganda a unlisi o aytiladi va shunday yoziladi: sayla – saylov, bo‘ya – bo‘yoq; o‘yna – o‘ynoqi kabi; 2. i unlisi bilan tugagan ko‘pchilik fe’lga -v, -q qo‘shimchasi qo‘shilganda bu unli u aytiladi va shunday yoziladi: o‘qi – o‘quvchi, sovi – sovuq kabi. lekin i unlisi bilan tugagan ayrim fe’llarga -q qo‘shimchasi qo‘shilganda bu unli i aytiladi va shunday yoziladi: og‘ri — og‘riq, qavi — qaviq 3. k, q undoshi bilan tugagan ko‘p bo‘g‘inli so‘zga, shuningdek, bek, yo‘q kabi ayrim bir bo‘g‘inli so‘zga egalik qo‘shimchasi qo‘shilgan­da k undoshi g uandoshiga, q undoshi g‘ undoshiga aylanadi va shunday yoziladi: tilak – tilaging, bek – begi; tayoq – tayog‘i, yo‘q – yo‘g‘i kabi. lekin ko‘p bo‘g‘inli o‘zlashma so‘zga, bir bo‘g‘inli ko‘pchilik so‘zga egalik qo‘shimchasi qo‘shil­ganda k, q tovushi aslicha aytiladi va yoziladi: ishtirok – ishtiroki, ocherk – ocherki, erk – erki, huquq – huquqim, ravnaq – ravnaqi, yuq …
3 / 37
so‘zlariga i, ii shaxs egalik qo‘shimchasi qo‘shilganda bir y tovushi qo‘shib aytiladi va shunday yoziladi: parvoyim, parvoying; parvoyimiz, parvoyingiz; obro‘yim, obro‘ying; obro‘yimiz, obro‘yingiz kabi; 3) ii shaxs egalik qo‘shimchasi parvo, avzo, obro‘, mavqe so‘ziga -yi shaklida, xudo, mavzu so‘ziga esa -si shaklida qo‘shiladi: avzoyi, mavzusi kabi (dohiy kabi y undoshi bilan tugagan so‘zga ham iii shaxsda -si qo‘shiladi: dohiysi kabi d) men, sen olmoshiga -ni, -ning, -niki qo‘shimchasi qo‘shilganda qo‘shimchadagi n tovushi aytilmaydi va yozilmaydi: meni, mening, meniki; seni, sening, seniki kabi; 6) quyidagi qo‘shimchaning bosh tovushi ikki yoki uch xil aytiladi va shunday yoziladi: a) taqlid so‘zdan fe’l yasovchi -illa (chirilla, taqilla) qo‘shimchasi so‘z tarkibida v yoki u tovushi bo‘lganda -ulla aytiladi va shunday yoziladi: shovulla, lovulla, gurulla kabi; b) nisbat shaklini yasovchi -dir qo‘shimchasi jarangli undosh bilan tugagan bir bo‘g‘inli so‘zga (kel so‘zidan boshqa), shuningdek, z undoshi bilan tugagan orttirma nisbat yasovchisidan keyin qo‘shiladi: quvdir, egdir, kuldir, yondir; …
4 / 37
iymataxta, tokqaychi, ko‘zoynak kabi. 7. qaratqich + qaralmish tipidagi birikmaning so‘zga aylanishi bilan yuzaga keluvchi qo‘shma otlar: mingboshi, shaftoliqoqi, olmaqoqi, qovunqoqi kabi. 4. narsani biror belgisi asosida bildiruvchi qo‘shma otlar: olaqarg‘a, qizilishton, achchiqtosh, mingoyoq kabi. 7. ikkinchi qismi turdosh otlardan yoki obod so‘zi bo‘lgan joy nomlari: sirdaryo, kattaqo‘rg‘on, to‘rtko‘l, yakkabog‘, yangiobod, xalqobod, fayziobod kabi. ammo ikkinchi qismi atoqli otlardan bo‘lgan joy nomlari ajratib yoziladi: o‘rta osiyo, yuqori chirchiq, qo‘yi chirchiq, ko‘hna urganch kabi. 8. takror taqlid so‘zlarga qo‘shimcha qo‘shish bilan yasalgan ot va fe’llar qo‘shib yoziladi: pirpirak (pir-pir+ak), hayhayla (hay-hay+la), gijgijla (gij-gij+la) 9. marosim, afsona kabilarni bildiruvchi qo‘shma otlar qo‘shib yoziladi: kiryuvdi, kelintushdi, qoryog‘di kabi. 10. rus tilidan aynan o‘zlashgan yoki kalka usulida hosil qilingan qo‘shma so‘zlar: kinoteatr, fotoapparat, elektroapparat, elektrotexnika kabi. 11. qisqartma otlar qo‘shib yoziladi: o‘zmu (o‘zbekiston milliy universiteti), o‘zxdp (o‘zbekiston xalq demokratik partiyasi) kabi. chiziqcha bilan yozish 1. juft va takror so‘zlar chiziqcha bilan yoziladi: mehr-oqibat, katta-kichik, …
5 / 37
oat, changlagich-purkagich, vitse-prezident kabi. ayrim yuklamalar: -chi, -ku, -u/-yu, -da, -a/-ya kabi. sen-a? sen-ku! tartib son arab raqami bilan yozilsa, -(i)nchi qo‘shimchasi o‘rniga chiziqcha (-) qo‘yiladi: 7-sinf, 5-“a” sinfi, 3-,7-,8-sinf o‘quvchilari, 60-yillar, 1991- yilning 1-sentabri kabi. tartib sonni ko‘rsatuvchi rim raqamidan keyin chiziqcha yozilmaydi: xx asr, x sinf kabi. ajratib yozish 1. qo‘shma fe’lning qismlari ajratib yoziladi: imzo chekmoq, ta’sir etmoq, vafo qilmoq, sotib olmoq, olib kelmoq, olib chiqmoq kabi. 2. ko‘makchi fe’l va to‘liqsiz fe’l mustaqil fe’ldan ajratib yoziladi: aytib ber, olib ko‘r, ko‘ra qol, ketgan edi, ketgan ekan kabi. lekin mustaqil fe’l bilan yordamchi fe’l orasida tovush o‘zgarishi bo‘lsa, bunday qism qo‘shib yoziladi: aytaver (ayta ber), boroladi (bora oladi), bilarkan (bilar ekan) kabi. 3. ko‘makchi oldingi so‘zdan: shu bilan, soat sayin, borgan sari, bu qadar, kun bo‘yi kabi. lekin bilan ko‘makchisining -la shakli, uchun ko‘makchisining -chun shakli chiziqcha bilan yoziladi: sen-la, sen-chun kabi. 4. belgining ortiq yoki kamligini …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 37 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "davlat tilida ish yuritish"

slayd 1 fan: davlat tilida ish yuritish (3-kurslar uchun) mavzu: o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari reja: 1. yozuv tamoyillari. 2. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari. 2. kirill-o‘zbek va lotin-o‘zbek imlo qoidalarining qiyosiy tahlili. aminov m. va boshq. davlat tilida ish yuritish: amaliy qo‘llanma / – t.: “o‘zbekison nashriyoti” davlat unitar korxonasi, 2020. – 528 b. mahmudov n., rafiev a., yuldashev i. davlat tilida ish yuritish – t.: 2016. aminov m. , madvaliyev a., mahkamov n. ish yuritish. – t., 2000. mahmudov n. va boshqalar. ish yuritish asoslari. – t.: o‘zm davlat ilmiy nashriyoti, 2006. https://lex.uz/docs/-1625271 asosiy adabiyotlar 1. mirziyoyev sh. buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. – toshkent: o‘zbekiston. 2017. 2. mirziyoyev sh. qonun u...

Этот файл содержит 37 стр. в формате PPT (2,0 МБ). Чтобы скачать "davlat tilida ish yuritish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: davlat tilida ish yuritish PPT 37 стр. Бесплатная загрузка Telegram