borliq

PPT 16 стр. 1,9 МБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,9 МБ

Тип файла PPT

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

ontologiya-borliq falsafasi * borliq – falsafa kategoriyasi * ontologiya – falsafaning borliq muammosini o'rganuvchi asosiy bo'limlaridan biri, borliq muammosi esa, falsafaning bosh muammolaridan biri. falsafaning paydo bo'lishi aynan borliq muammosini o'rganishdan boshlangan. qadimgi hind, xitoy, antik falsafa birinchi navbatda ontologiya bilan qiziqqan, borliq mohiyatini anglashga harakat qilgan. borliq – bu real mavjud, o'z ichiga barcha jismlarni oladigan, barqaror, mustaqil, ob'ektiv, doimiy, cheksiz substantsiyadir. borliq falsafiy kategoriyasining mazmunini ochib beradigan qoidalar: atrof olam, predmetilar, hodisalar real mavjud bo'ladi, u (olam) bor; atrof olam rivojlanadi, ichki sababga ega bo'ladi, harakat manbai o'zida; materiya va ruh – yagona, lekin shu bilan birga qarama-qarshi mohiyatlar, real mavjud. substantsiya – o'z mavjudligi uchun o'zidan boshqa hech narsaga ehtiyoj sezmaydigan mustaqil borliq. * ontologiya borliq va yo'qlik muammolari o'rganiladi atama falsafada faqat xvii asrdan beri ishlatiladi har qanday falsafiy dunyoqarashning negizi hisoblanadi * olamning manzarasi (borliq) olamning (borliqning) umumiy manzarisi dunyoning mifologik manzarasi dunyoning tabiiy-ilmiy manzarasi …

2 / 16

zgacha etib kelgan. borliq muammosini falsafiy anglab etishga ilk urinishlar miloddan avvalgi birinchi ming yillikda vujudga kelgan qadimgi hind va qadimgi xitoy falsafalaridayoq kuzatiladi. borliq xaqidagi qarashlar ayniqsa yunon falsafasida rivojlandi. * yunon olimlarining fikricha borliq yunon olimi falesningfikricha borliqning asosini suv tashkil qiladi pifagor«hamma narsa sondir», degan xulosaga keladi va erning sharsimon ekanligini birinchi bo'lib ta'kidlaydi parmenid birinchi bo'lib borliqni kategoriya sifatida tavsifladi va maxsus falsafiy tahlil predmetiga aylantirdi yunon olimi anaksimenning fikriga ko'ra hamma narsani havo boshqaradi demokrit va levkipp atomlarni muayyan modda sifatida tavsiflab, ularni «bo'shliq» - yo'qlikka zid o'laroq, «to'la» yoki «qattiq» borliq bilan tenglashtirgan ksenofan hamma narsa er va suvdan vujudga keladi deb hisoblaydi geraklit fikricha ayni bir narsa mavjud va nomavjuddir platon nafaqat moddiy, balki ideal narsalar ham borliqqa ega ekanligini falsafa tarixida birinchi bo'lib ko'rsatib berdi * sharq mutafakkirlarini fikricha, borliq ibn sino fikricha borliqning asosi “vujudi vojib” ya'ni ollohdir. vujudi vojib bu …

3 / 16

n zamondagi borliq yo'qlikdir. borliq doim hozirgi zamonda mavjud bo'ladi, u faqat hozirgi zamonda o'zini namoyon etadi. * borliq shakllari ijtimoiy borliq inson borlig'i tabiat borlig'i notirik tabiat borlig'i ma'naviy borliq * borliqning asosiy shakllari: moddiy borliq – tabiat va atrof olamdagi moddiy (masofa, massa, hajm, zichlikka ega bo'lgan) jismlar, narsalar, hodisalarning mavjudligi ideal borliq – idealning mustaqil reallik sifatida individuallashgan ruhiy borliq va ob'ektivlashgan (individdan tashqaridagi) ruhiy borliq ko'rinishida mavjudligi inson borlig'i – insonning moddiy va ruhiy (ideal) birligi sifatida mavjudligi, insonning o'z-o'zicha borligi va uning moddiy dunyoda borligi ijtimoiy borliq – insonning jamiyatda borligi va jamiyatning borligi (hayotning mavjudligi, rivojlanishi) noumenal borliq (“noumen” – so'zi, “o'z-o'zicha”) – uni tashqaridan kim kuzatayotganoigi anglashidan qat'iy nazar real mavjud borli; fenomenal borliq (“fenomen” – so'zi, “tajriba orqali berilgan hodisa”) – zohiriy borliq, ya'ni biluvchi sub'ekt qanday ko'rishiga bog'liq. * ontologiya-borliq falsafasining muammolari borliq va yo'qlik mavjudlik va nomavjudlik tirik tabiat borlig'ning …

4 / 16

arqlash va aniq adresatni aniqlash mumkin bo'lmagan cheksiz kompyuterni eslatadi * xulosa borliq bizning mavjudligimiz asosi, notirik, tirik tabiatning yashash usulidir. makon va vaqt haqidagi falsafiy qarashlarni umumlashtirib va bu kategoriyalar mazmunini dunyo haqidagi hozirgi tabiiy-ilmiy bilimlar bilan boyitib, yuqorida aytilganlar nuqtai nazaridan makon va vaqtning asosiy xossalarini qayd etib o'tamiz - makon ko'lamlilik, bir jinslilik va ko'p o'lchovlilik bilan tavsiflanadigan mavjudlik tartibi, vaqt esa davomlilik, orqaga qaytmaslik va izotroplik, ya'ni mumkin bo'lgan barcha yo'nalishlarning teng huquqliligi xos bo'lgan voqealarning harakat tartibi va ketma-ketligidir.

5 / 16

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "borliq"

ontologiya-borliq falsafasi * borliq – falsafa kategoriyasi * ontologiya – falsafaning borliq muammosini o'rganuvchi asosiy bo'limlaridan biri, borliq muammosi esa, falsafaning bosh muammolaridan biri. falsafaning paydo bo'lishi aynan borliq muammosini o'rganishdan boshlangan. qadimgi hind, xitoy, antik falsafa birinchi navbatda ontologiya bilan qiziqqan, borliq mohiyatini anglashga harakat qilgan. borliq – bu real mavjud, o'z ichiga barcha jismlarni oladigan, barqaror, mustaqil, ob'ektiv, doimiy, cheksiz substantsiyadir. borliq falsafiy kategoriyasining mazmunini ochib beradigan qoidalar: atrof olam, predmetilar, hodisalar real mavjud bo'ladi, u (olam) bor; atrof olam rivojlanadi, ichki sababga ega bo'ladi, harakat manbai o'zida; materiya va ruh – yagona, lekin shu bilan birga qarama-qars...

Этот файл содержит 16 стр. в формате PPT (1,9 МБ). Чтобы скачать "borliq", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: borliq PPT 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram