ekonometrikaga kirish fanining predmeti, vazifasi va ahmiyati

PPTX 25 pages 270.7 KB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 270.7 KB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

ekonometrikaga kirish fanining predmeti, vazifasi va ahamiyati ekonometrikaga kirish fanining predmeti, vazifasi va ahamiyati reja ekonometrikaga kirish faninning maqsadi va vazifalari; ekonometrikaga kirish faninning shakllanishi. fanning predmeti va o’rganish usullari ekonometrikaga kirish faninning boshqa fanlar bilan aloqalari. iqtisodiyotni ekonometrik modellashtirishning zarurligi ekonometrikaga kirish faninning maqsadi va vazifalari ekonometriya (yun. oykonomos -uy xoʻjaligini yuritish sanʼati va metriya- o’lchash manosini bildiradi, umumiy holda tor manoda ekonometrika — iqtisodiy jarayonlarni o’lchash manosini bildiradi. keng manoda- iqtisodiy tahlil qilish, iqtisodiy axborotlarga ishlov berishning matematik va iqtisodiy statistik usullarini va modellarini ishlab chiqish va qoʻllash bilan shugʻullanadigan fandir; ekonometriya iqtisodiy hodisa va jarayonlarning aniq miqdoriy qonuniyatlari va oʻzaro aloqalarini matematik va statistik usullar, modellar yordamida oʻrganadi. faninning maqsadi “ekonometrikaga kirish” fani ijtimoiy-iqtisodiy hodisa va jarayonlarning ekonometrik modellarini tuzish, tuzilgan modellar yordamida iqtisodiy subyektlar holatini tahlil qilish va tahlil natijalari asosida optimal qarorlar qabul qilishni, tuzilgan modellarni turli xil mezonlar asosida tekshirish va ularni tadbiq qilish …

2 / 25

ruvchi raqobat muhiti va bozor sharoitlarini ilg’ab olish, ularning mohiyati hamda qonuniyatlarini chuqur tahlil qilishda ekonometrik usullar va modellardan foydalanish yordamida makroiqtisodiy indikatorlarni prognozlash, ko’p variantli yechimlardan muqobil yechimni tanlash, tavakkalchilik va noaniqlik sharoitida optimal iqtisodiy qarorlar qabul qilish, keyinchalik, bu qarorlar bajarilishini kompyuter orqali monitoring qilish masalalarining nazariy va amaliy tomonlarini o’rganishda “ekonometrika asoslari” fani muhim ahamiyat kasb etadi. ekonometrika fanining predmeti ekonometrika asoslarining predmeti–bu iqtisodiy jarayonlar va hodisalarning o’zaro bog’liqligini miqdoriy ifodalanishni o’rganish hisoblanadi. ekonometrikaning vazifalari modelni spetsifikatsiya qilish - empirik tahlil uchun ekonometrik modellarni tuzish. modelni parametrlashtirish - tuzilgan model parametrlarini baholash. modelni verifikatsiya qilish - model parametrlari sifatini va butun modelning o’zini tekshirish. model asosida prognoz qilish - ekonometrik modellashtirish natijalari bo’yicha aniq iqtisodiy hodisalar uchun prognozlar tuzish va tavsiyalar ishlab chiqish. ekonometrikaga kirish faninning shakllanishi iqtisodiy-statistik maʼlumotlarni matematik usulda oʻrganish xix asrning oxirlari — xx asrning boshlaridan boshlandi. xx asrning 20—30-yillarida ekonometriya mustaqil fan sifatida …

3 / 25

konometrikaga quyidagicha ta’riflar keltirishgan hozirgi ekonometriya usullari yordamida prognozlashga oid koʻplab masalalarni yuqori aniqlik darajasida yechish mumkin. hozirgi davrda ekonometriya iqtisodiy rivojlanishning matematik usullarini takomillashtirishda, iqtisodiy sikllilikni asoslash, talab va taklif koʻrsatkichlarini hisoblash, talabning oʻzgaruvchanlik xususiyatlarini baholash, ishlab chiqarish sarf xarajatlarini va jamgʻarish surʼatlari oʻzgarishlarini tahlil etish, ishlab chiqarishning tarmoqlararo bogʻlikdigini oʻrganishda va boshqalar masalalarni tadqiq va taxlil etishda qoʻllanadi. ekonometriya boʻyicha oʻzbekiston fanlar akademiyasi matematika instituti, oʻzbekiston milliy universitetining amaliy matematika fakulteti, toshtu va toshkent iqtisodiyot untlarida nazariy va amaliy ishlar olib boriladi. 2017-yil oʻzbekiston milliy universitetining iqtisodiyot fakultetida ekonometrika kafedrasi ochildi. 2018-yildan boshlab esa bu kafedraga talabalar qabul qilinishi boshlandi. ekonometrika faninig aloqasi ekonometrik bilimlar iqtisodiy nazariya, iqtisodiy matematika, iqtisodiy statistika, ehtimollar nazariyasi va matematik statistika kabi fanlarning o’zaro bog’liqligi va rivojlanishining natijasi sifatida ajralib chiqkan va shakllangan. ekonometrika fani o’zining predmeti, maqsadi va tadqiqot masalalarini shakllantiradi. shu bilan birga ekonometrika asoslarining mazmuni, uning tarkibi va qo’llanilish sohasi …

4 / 25

ekonometrik metodologiyalar quyidagi yo’nalishlarda olib boriladi: nazariya yoki gipotezaning qo’yilishi. nazariyaning matematik modelini aniqlashtirish. statistik yoki ekonometrik modelni aniqlashtirish. ma’lumotlarni to’plash. ekonometrik model parametrlarini baholash. gipotezalarni testdan o’tkazish. prognozlash yoki oldindan aytib berish. boshqarish maqsadlari uchun modeldan foydalanish. 1. nazariya yoki gipotezaning qo’yilishi. keyns ta’kidlaydiki "...fundamental psixologik qonun shundan iboratki, qoidaga ko’ra erkaklar (ayollar) o’zlarining o’rtacha daromadlari ortishi bilan daromadga nisbatan unchalik katta bo’lmagan darajada o’zlarining iste’mollarini oshirishga harakat qiladilar"1. qisqacha aytganda, keyns iste’molga bo’lgan chekli moyillik (mrs) bu daromadning bir birlikka (1 dollarga) o’zgarishi bilan iste’moldagi o’zgarishning tezligi bo’lib, noldan katta, ammo 1 dan kichik deb faraz qilgan. iste’molning matematik modelini spetsifikatsiya qilish. keyns daromad va iste’mol o’rtasida musbat o’zaro bog’liqlik mavjudligini aytgan bo’lsada, ular o’rtasida bog’liqlik qaysi shaklda ekanligini aniqlashtirmagan. soddalik uchun, iqtisodchi-matematik keynsning iste’mol funksiyasini quyidagi ko’rinishda taklif qilishi mumkin: bu yerda y - iste’mol uchun xarajatlar va x - daromad, β1va β 2lar modelning ma’lum parametrlari …

5 / 25

obyektlar sistemasini namunasidir. iqtisodiy model - iqtisodiy obyektlarning soddalashtirilgan nusxasidir. bunda modelning hayotiyligi, uning modellashtiriladigan obyektga aynan mos kelishi muhim ahamiyatga egadir. lekin yagona modelda o’rganilayotgan obyektning hamma tomonini aks ettirish mumkin emas. shunda jarayonning eng xarakterli va eng muhim belgilari aks ettiriladi. modellashtirishning universal usul sifatida boshqa usullarga qaraganda afzalliklari mavjud. ushbu afzalliklar esa quyidagilardan iborat: 1. avvalo, modellashtirish katta va murakkab sistemani oddiy model yordamida ifodalashga imkoniyat beradi. masalan, xalq xo’jaligi bu o’ta murakkab sistemadir. uni oddiy qora yashik sxemasi orqali ifodalash mumkin. 2. model tuzilishi bilan kuzatuvchiga eksperimentlar qilish uchun keng maydon tug’iladi. modelning parametrlarini bir necha marta o’zgartirib, obyektni faoliyatini eng optimal holatini aniqlab, undan keyin hayotda qo’llash mumkin. real obyektlar ustida eksperiment qilish ko’plab xatolarga va katta xarajatlarga olib kelishi mumkin. 3. model, noshakl sistemani, matematik formulalar yordamida shakllantirishga imkoniyat beradi va ehmlar yordamida sistemani boshqarishga yordam beradi. 4. modellashtirish o’rganish va bilish jarayonini kengaytiradi. …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ekonometrikaga kirish fanining predmeti, vazifasi va ahmiyati"

ekonometrikaga kirish fanining predmeti, vazifasi va ahamiyati ekonometrikaga kirish fanining predmeti, vazifasi va ahamiyati reja ekonometrikaga kirish faninning maqsadi va vazifalari; ekonometrikaga kirish faninning shakllanishi. fanning predmeti va o’rganish usullari ekonometrikaga kirish faninning boshqa fanlar bilan aloqalari. iqtisodiyotni ekonometrik modellashtirishning zarurligi ekonometrikaga kirish faninning maqsadi va vazifalari ekonometriya (yun. oykonomos -uy xoʻjaligini yuritish sanʼati va metriya- o’lchash manosini bildiradi, umumiy holda tor manoda ekonometrika — iqtisodiy jarayonlarni o’lchash manosini bildiradi. keng manoda- iqtisodiy tahlil qilish, iqtisodiy axborotlarga ishlov berishning matematik va iqtisodiy statistik usullarini va modellarini ishlab chiqish va qoʻlla...

This file contains 25 pages in PPTX format (270.7 KB). To download "ekonometrikaga kirish fanining predmeti, vazifasi va ahmiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: ekonometrikaga kirish fanining … PPTX 25 pages Free download Telegram