ekonometrikaga kirish

PPT 121 pages 1.2 MB Free download

121 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.2 MB

File type PPT

Pages 121

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 121

slayd 1 “axborot texnologiyalari va statistika” fakulteti “ekonometrika” kafedrasi “ekonometrikaga kirish” fanidan tarqatma materiallari toshkent - 2015 y. 1-mavzu: ekonometrik modellashtirish asoslari reja: 1. ekonometrikaga kirish. fanning maqsadi va vazifalari. 2. iqtisodiyotni ekonometrik modellashtirishning zarurligi. 3. ekonometrik model tushunchasi, turlari va undagi o'zgaruvchilar. 4. ekonometrik modellashtirish bosqichlari. 1. ekonometrikaga kirish. fanning maqsadi va vazifalari. ekonometrik bilimlar iqtisodiy nazariya, iqtisodiy matematika, iqtisodiy statistika, ehtimollar nazariyasi va matematik statistika kabi fanlarning o'zaro bog'liqligi va rivojlanishining natijasi sifatida ajralib chiqqan va shakllangan. ekonometrika o'zining predmeti, maqsadi va tadqiqot masalalarini shakllantiradi. shu bilan birga ekonometrikaning mazmuni, uning tarkibi va qo'llanilish sohasi yuqorida keltirilgan fanlar bilan doimo aloqada bo'ladi. ekonometrikaning boshqa fanlar bilan o'zaro aloqasi quyidagilarda namoyon bo'ladi. ekonometrika boshqa fanlar iqtisodiy hodisalar miqdoriy xarakteristikalar nuqtai nazaridan o'rganiladi. iqtisodiy qonunlarning amaldagi jarayonlarga mos kelishi tekshiriladi. iqtisodiy nazariya. iqtisodiy hodisalarning sifat jihatlari o'rganiladi. matematik iqtisodiyot. iqtisodiy qonunlarning ifodasi matematik modellar shaklida olinadi. iqtisodiy statistikaning instrumentariylari iqtisodiy …

2 / 121

hilar “ekonometrika” terminidan p. ts'empa (1910), y.shumpeter (1923), r.frish (1930) larning tadqiqotlari natijasida qo'llay boshladilar. ushbu termin ikkita so'z “ekonomika” va “metrika” larning birlashishidan hosil bo'lgan. grek tilidan tarjima qilganda oikonomos (ekonomist) – bu uy boshqaruvchisi, metrika (metrihe, metron) – o'lchov ma'nolarini bildiradi. ekonometrikani aniqlash bo'yicha yondashuvlar tahlili hamda ekonometrika fanining holati ayrim masalalarni echishga erishishda ushbu fanning maqsadini shakllantiradi. ekonometrika-ning maqsadi - bu real iqtisodiy ob'ektlarni modellashtirish va miqdoriy tahlil qilishning usullarini ishlab chiqishdan iborat. ekonometrikaning vazifalari modelni spetsifikatsiya qilish modelni parametr-lashtirish modelni verifikatsiya qilish model asosida prognoz qilish empirik tahlil uchun ekonometrik modellarni tuzish tuzilgan model parametrlarini baholash model parametrlari sifatini va butun modelning o'zini tekshirish ekonometrik modellashtirish natijalari bo'yicha aniq iqtisodiy hodisalar uchun prognozlar tuzish va takliflar ishlab chiqish 2. iqtisodiyotni ekonometrik modellashtirishning zarurligi. ekonometrik usullar oddiy an'anaviy usullarni inkor etmasdan, balki ularni yanada rivojlantirishga va ob'ektiv o'zgaruvchan natija ko'rsatkichlarini boshqa ko'rsatkichlar orqali muayyan tahlil qilishga yordam …

3 / 121

. iqtisodiy ma'lumotlar dinamik qator yoki dinamik ustun ko'rinishida tuziladi, ya'ni ular vaqt bo'yicha o'zgaradilar. 1) ekonometrik usullar yordamida moddiy, mehnat va pul resurslaridan oqilona foydalaniladi. ekonometrik modellashtirish va modellarning ahamiyati quyidagilarda namoyon bo'ladi: 2) ekonometrik usullar va modellar iqtisodiy va tabiiy fanlarni rivojlantirishda etakchi vosita bo'lib xizmat qiladi. 3) ekonometrik usullar va modellar yordamida tuzilgan prognozlarni umumiy amalga oshirish vaqtida ayrim tuzatishlarni kiritish mumkin bo'ladi. 4) ekonometrik modellar yordamida iqtisodiy jarayonlar faqat chuqur tahlil qilibgina qolmasdan, balki ularning yangi o'rganilmagan qonuniyatlarini ham ochishga imkoni yaratiladi. shuningdek, ular yordamida iqtisodiyotning kelgusidagi rivojlanishini oldindan aytib berish mumkin. 5) ekonometrik usullar va modellar hisoblash ishlarini avtomatlashtirish bilan birga, aqliy mehnatni engillashtiradi, iqtisodiy soha xodimlarining mehnatini ilmiy asosda tashkil etadi va boshqaradi. - ishlab chiqarish funktsiyasi usuli - talab va taklif tahlili asosiy ekonometrik usullar matematik statistika usullari ekonometrik usullar - dispersion tahlil - korrelyatsiya tahlili - regressiya tahlili - omilli tahlil - …

4 / 121

iya, trigonometrik funktsiya va boshqalar ko'rinishida bo'lishi mumkin. - to'plangan ma'lumotlar hajmiga; - ma'lumotlarning aniqlik darajasiga; - tadqiqotchining malakasiga; - modellashtirish jarayoniga; - echiladigan masalaning xarakteriga bog'liq. tuzilgan ekono-metrik modelning haqiqiy-ligi birinchi bosqich – spetsifikatsiyalash. iqtisodiy muammoni qo'yilishi – asosiy omillar guruhi tanlanadi, iqtisodiy ma'lumot to'planadi, asosiy omil va ta'sir etuvchi omillar guruhi belgilanadi; korrelyatsion tahlil usuli yordamida ekonometrik modelda qatnashadigan omillar aniqlanadi. 4. ekonometrik modellashtirish bosqichlari ikkinchi bosqich – identifikatsiya qilish. «eng kichik kvadratlar usuli» yordamida tuziladigan ekonometrik modelning parametrlari aniqlanadi. uchinchi bosqich –verifikatsiya qilish. tuzilgan modelni ahamiyati to'rtta yo'nalish bo'yicha tekshiriladi: - modelning sifati ko'plikdagi korrelyatsiya koeffitsienti va determinatsiya koeffitsienti yordamida baholanadi; - modelning ahamiyati approksimatsiya xatoligi va fisher mezoni yordamida baholanadi; - modelning parametrlarini ishonchliligi styudent mezoni bo'yicha baholanadi; - darbin-uotson mezoni yordamida «eng kichik kvadratlar usulining» bajarilish shartlari tekshiriladi. to'rtinchi bosqich – tuzilgan va baholangan ekonometrik model yordamida asosiy iqtisodiy ko'rsatkichlar prognoz davriga hisoblanadi. 2-mavzu: ekonometrik …

5 / 121

irgi holati va kelajakdagi o'zgarishini ilmiy asosda tahlil qilish va bashoratlash mumkin bo'ladi. iqtisodiy-statistik modellashtirish iqtisodiy ko'rsatkichlar va ishlab chiqarish omillari o'rtasidagi aloqalar o'z mohiyatiga ko'ra stoxastik bo'lgan asosga tayanadi. iqtisodiy sub'ektlar faoliyatini statistik modellashtirish zamon va makonda ularning rivojlanish jarayonini o'rganishda asosiy o'rin ‘egallaydi. bu modellar ishlab chiqarish tendensiyalari va qonuniyatlarini aniqlash uchun moslashgandir. hatto eng takomillashgan statistik model ham iqtisodiy hodisa va jarayonlarning butun aloqadorligini qamrab olishga qodir emas. shunga ko'ra, iqtisodiy tahlil va iqtisodiy-statistik modellashtirishni qo'llashda har doim noaniqlik elementlari mavjud bo'ladi. 2. bog'liq va bog'liq bo'lmagan o'zgaruvchilarni tanlash hodisalar orasidagi o'zaro bog'lanishlarni o'rganish ekonometrika fanining muhim vazifasidir. bu jarayonda ikki xil belgilar yoki ko'rsatkichlar ishtirok etadi, biri erkli o'zgaruvchilar, ikkinchisi erksiz o'zgaruvchilar hisoblanadi. birinchi toifadagi belgilar boshqalariga ta'sir etadi, ularning o'zgarishiga sababchi bo'ladi. shuning uchun ular omil belgilar deb yuritiladi, ikkinchi toifadagilar esa natijaviy belgilar deyiladi. demak, ijtimoiy-iqtisodiy jarayonda ikki xil belgilar yoki ko'rsatkichlar ishtirok etadi, …

Want to read more?

Download all 121 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ekonometrikaga kirish"

slayd 1 “axborot texnologiyalari va statistika” fakulteti “ekonometrika” kafedrasi “ekonometrikaga kirish” fanidan tarqatma materiallari toshkent - 2015 y. 1-mavzu: ekonometrik modellashtirish asoslari reja: 1. ekonometrikaga kirish. fanning maqsadi va vazifalari. 2. iqtisodiyotni ekonometrik modellashtirishning zarurligi. 3. ekonometrik model tushunchasi, turlari va undagi o'zgaruvchilar. 4. ekonometrik modellashtirish bosqichlari. 1. ekonometrikaga kirish. fanning maqsadi va vazifalari. ekonometrik bilimlar iqtisodiy nazariya, iqtisodiy matematika, iqtisodiy statistika, ehtimollar nazariyasi va matematik statistika kabi fanlarning o'zaro bog'liqligi va rivojlanishining natijasi sifatida ajralib chiqqan va shakllangan. ekonometrika o'zining predmeti, maqsadi va tadqiqot masalalarini shakl...

This file contains 121 pages in PPT format (1.2 MB). To download "ekonometrikaga kirish", click the Telegram button on the left.

Tags: ekonometrikaga kirish PPT 121 pages Free download Telegram