to'lov balansi. valyuta kursi

DOCX 9 pages 35.5 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 35.5 KB

File type DOCX

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

15-mavzu. to'lov balansi. valyuta kursi reja 18.1. to'lov balansi tushunchasi va uning tuzilishi. 18.2. joriy operatsiyalar hisobi balansi. 18.3. kapital harakati hisobi balansi. 18.4.to'lov balansining tarkibiy qismlari o'rtasidagi bog'liqliklar. 18.5. to'lov balansini makroiqtisodiy tartibga solish vositalari va usullari. 19.1. valyuta va jahon valyuta tizimi tushunchasi. 19.2. valyuta bozorini davlat tomonidan tartibga solish usullari. 19.3. valyuta kursi va uni belgilovchi omillar. 19.4. xarid qobilyati pariteti. 19.5. makroiqtisodiy siyosatning nominal va real valyuta kurslariga ta'siri. 18.1. to'lov balansi tushunchasi va uning tuzilishi. to'lov balansi — ma'lum davr mobaynida mamlakat rezidentlari va tashqi dunyo o'rtasida bo'ladigan bitimlar statistik qayd qilingan hujjatdir. u mamlakatning iqtisodiy aloqalarini aniq-lo'nda ifodalab pul-kredit, valyuta, byudjet-soliq, xalqaro savdo siyosatining hamda davlat qarzini boshqarish yo'nalishlarini tanlash uchun indikator vazifasini bajaradi. mamlakatning ma'lum vaqtdagi barcha xalqaro iqtisodiy faoliyati, shu jumladan, tashqi savdo, kapital va ishchi kuchi migratsiyasi ham to'lov balansida o'z aksini topadi. har qanday tashqi iqtisodiy bitim valyuta ayirboshlash va …

2 / 9

riy operatsiyalar hisobida ichki mahsulotlar eksporti kredit, aksincha mamlakatga mahsulotlar olib kelish - import esa debet sifatida ko'rsatiladi. chunki, mahsulotlar eksporti xorijiy valyuta ishlab topib, mamlakat valyuta zaxirasini boyitsa, import esa mamlakatdan valyuta chiqib ketishiga olib keladi. bu esa o'z navbatida mamlakat valyuta zaxirasini kamaytiradi. 18.2. joriy operatsiyalar hisobi balansi. joriy operatsiyalarning asosiy moddasi tovarlar eksporti va importi hisoblanadi, ularning farqi tashqi savdo balansining qoldig'i deb yuritiladi. joriy operatsiyalarning keyingi moddasi – bu, xizmatlar (transport, sug'urta, sayyohlik xizmatlari va boshqalar) eksporti va importidir. misolimizda tovarlar bilan bo'lgan operatsiyalardagi kabi xizmatlar bilan bo'lgan operatsiyalarda ham mamlakat xorijiy xizmatlarni ko'proq oladi ya'ni, masalan, mamlakatda yashovchilar xorijga chetdan mamlakatga keladigan sayyohlarga nisbatan ko'proq boradilar, shuningdek, mamlakatdagi tadbirkorlarga xorijiy transport va sug'urta xizmatlarini ko'rsatish hajmi xorijiy tadbirkorlarga mamlakatda trasport va sug'urta kompaniyalari ko'rsatadigan xizmatlar hajmiga qaraganda yuqoriroq va h.k. investitsiyalardan daromadlar, foizlar va dividendlar bo'yicha to'lovlarni o'z ichiga oladi. agar xorijga qo'yilgan milliy kapital …

3 / 9

riladi: x – m = xn = y-(s+i+g); bu erda: x - eksport; m - import; xn - sof eksport; s + i + g -yaimning bir qismi (absorbtsiya) joriy operatsiyalar balansida kamomad bo'lgan sharoitda, mamlakatning eksportdan olgan daromadlari importga qilgan xarajatlaridan kam bo'ladi va uni tashqaridan qarz olish hisobiga yoki mavjud aktivlarning bir qismini xorijiy investorlarga sotish orqali qoplashi mumkin. bu operatsiyalar sof xorijiy aktivlarning kamayishiga olib keladi. 18.3. kapital harakati hisobi balansi investitsiyalash va kreditlash bilan bog'liq operatsiyalar to'lov balansining keyingi bo'limida, ya'ni, kapitallar harakati hisobida aks ettiriladi. mamlakatda ma'lum bir vaqtda moddiy va moliyaviy aktivlarini sotib olish va sotish bilan bog'liq operatsiyalariga kapital harakati hisobi deyiladi. kapital harakati hisobi balansida korxonalar, er, uy-joylar, qimmatbaho qog'ozlar, aktsiyalar, xazina majburiyatlari va boshqa aktivlarni olish-sotish bilan bog'liq kapitallar oqimi aks ettiriladi. kapital xarajatlari hisobida aktivlar bo'yicha barcha xalqaro operatsiyalar ko'rsatiladi. kapital xarakati balnsi =aktivlarni sotishdan tushadigan barcha tushumlar – xorijiy …

4 / 9

ega bo'lib, bu zaxiralar joriy operatsiyalar bo'yicha balans va kapital harakati bo'yicha balans nomutanosibligini bartaraf etishda qo'llaniladi. 18.4. to'lov balansining tarkibiy qismlari o'rtasidagi bog'liqliklar joriy operatsiyalar hisobi bilan kapital harakati hisobining o'zaro aloqalarini umumlashtirsak, uning makroiqtisodiy ko'rinishi quyidagicha bo'ladi: y=c+i+g+xn; y-c-g = c+i+g+xn-(c+g); sn = i+xn (i-s)+xn=0 ( egiluvchan valyuta kursi rejimida markaziy bank aralashmagan sharoitda), bu erda: sn – milliy jamg'arish; (i-s) – miqdori ichki investitsiyalarning ichki jamg'armalardan ortiqchaligini ko'rsatadi va kapital harakati hisobi qoldig'ini bildiradi. asosiy makroiqtisodiy ayniyatga ko'ra joriy operatsiyalar va kapital harakati hisoblari bir-biriga tenglashadi: x-m = xn=-(i-s)=s-i ichki balans bu shuni bildiradiki, to'lov balansining joriy operatsiyalar bo'ycha kamomadi kapitalning sof oqib kelishi hisobiga moliyalashtiriladi. xn 0 i >s xorijdan kapital kiritilishi. agarda investitsiyalar (i) milliy jamg'armalardan ko'p bo'lsa (i > s), ortiqcha investitsiyalar xorijdan olinadigan qarz hisobiga moliyalashtirilishi lozim. bu qarzlar mamlakatga tovar va xizmatlarni eksport qilishga nisbatan ko'proq import qilinishini taminlaydi (m>x). ya'ni, sof …

5 / 9

hiralari miqdorini o'zgartirmasa to'lov balansi hisoblarini valyuta kursining erkin tebranishi hisobiga o'zaro tartibga solish amalga oshiriladi. erkin tebranuvchi valyuta kurslari to'lov balansini tenglashtirishda katta imkoniyatlarga ega bo'lsada, kamchilikliklardan xoli emas. chunonchi, bunday valyuta birinchidan, savdoning noaniqligi va qisqarishiga, ikkinchidan, savdo sharoitining yomonlashishiga, uchinchidan, beqarorlikka va boshqalarga olib keladi. agar markaziy bank rasmiy valyuta zahiralari vositasida chet el valyutasini sotib yoki sotib olib valyuta kursini erkin tebranishiga barham bersa valyuta kursining erkin tebranishi vositasida to'lov balansini tartibga solish zarurati yo'qoladi. bunda to'lov balansi taqchilligi markaziy bank rasmiy zahiralarini qisqartirish hisobiga moliyalashtirilishi mumkin. bunday vaziyatda ichki bozorda chet el valyutasi taklifi oshadi. qayd etilgan operatsiya eksportga xos bo'lib kreditda plyus belgisi bilan (markaziy bankda xorijiy valyuta zaxirasi kamayishiga qaramasdan) hisobga olinadi. ushbu tadbir natijasida ichki bozorda milliy valyuta taklifi kamayadi, uning almashinuv kursi nisbatan ko'tariladi va bu investitsiyalar hajmiga hamda iqtisodiy o'sishga salbiy ta'sir ko'rsatadi. to'lov balansining aktiv-(musbat) qoldig'i esa markaziy bankning …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "to'lov balansi. valyuta kursi"

15-mavzu. to'lov balansi. valyuta kursi reja 18.1. to'lov balansi tushunchasi va uning tuzilishi. 18.2. joriy operatsiyalar hisobi balansi. 18.3. kapital harakati hisobi balansi. 18.4.to'lov balansining tarkibiy qismlari o'rtasidagi bog'liqliklar. 18.5. to'lov balansini makroiqtisodiy tartibga solish vositalari va usullari. 19.1. valyuta va jahon valyuta tizimi tushunchasi. 19.2. valyuta bozorini davlat tomonidan tartibga solish usullari. 19.3. valyuta kursi va uni belgilovchi omillar. 19.4. xarid qobilyati pariteti. 19.5. makroiqtisodiy siyosatning nominal va real valyuta kurslariga ta'siri. 18.1. to'lov balansi tushunchasi va uning tuzilishi. to'lov balansi — ma'lum davr mobaynida mamlakat rezidentlari va tashqi dunyo o'rtasida bo'ladigan bitimlar statistik qayd qilingan hujjatdir. u mam...

This file contains 9 pages in DOCX format (35.5 KB). To download "to'lov balansi. valyuta kursi", click the Telegram button on the left.

Tags: to'lov balansi. valyuta kursi DOCX 9 pages Free download Telegram