bezgak (malaria)

PPT 59 стр. 2,5 МБ Бесплатная загрузка

59 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,5 МБ

Тип файла PPT

Страницы 59

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 59

bezgak (malyariya, malaria) bezgak (malyariya, malaria) toshkent tibbiyot akademiyasi yuqumli kasalliklar kafedrasi ma'ruzachilar: t.f.n., dotsent karimova m.t. . reja: 1. kirish – 5 min. 2. tarixiy ma'lumotlar – 5 min. 3. etiologiyasi va epidemiologiyasi – 10 min. 4. patogenezi va patanatomiyasi – 10 min. 5. klinikasi – 30 min. 6. diagnostikasi – 8 min. 7. davolash – 10 min. 8. profilaktikasi – 7 min. 9. yakunlash – 5 min. bezgak – qayta-qayta isitma hurujlari, kamqonlik, jigar va taloqni, eritrotsitlarni jarohatlanishi bilan kamqonlik belgilarini namoyon bo'lishi bilan hamda intoksikatsion belgilarni rivojlanishi bilan kechuvchi kasallik. odamlarda parazitlik qiluvchi plazmodiyalar qo'yidagilardir: rlasmodium vivax – uch unlik bezgak (malaria tertiana) qo'zg'atuvchisi; rlasmodium malariae – turt kunlik bezgak (malaria quartana) qo'zg'atuvchisi; rlasmodium falcirarum – tropik bezgak (malaria trorice) qo'zg'atuvchisi; rlasmodium ovale – uch kunlik tipidagi bezgak (ovale malaria) qo'zg'atuvchisi etiologiyasi qo'zg'atuvchining chivin va odam organizmida rivojlanish bosqichlari a – sporogoniya chivin organizmida b – odam …

2 / 59

teliya hujayralari orasiga, uning bazal membranasi ostiga o'tib oladi. bu erda ookinetalar qobiqqa o'ralib ootsista hosil qiladi. ootsista ichida parazit, yadroning ko'plab bo'linishi yo'li bilan ko'payib, juda ko'p (10000 gacha, r.falcirarum da 50000 gacha) hujayra – sporozoitlar hosil bo'ladi. bitta chivin tanasida, u turli parazit tashuvchilarni chaqqanligi tufayli, yuzlab ootsistalar bo'lib, ularning ichida juda ko'p miqdorda genetik turli sporozoitlar bo'lishi mumkin. kasallikni yuqishi uchun bezgak chivinini bir marta chaqishi etarli bo'lmasligi mumkin. qayta-qayta chaqishi oqibatida bitta bezgak chivini birnecha odamni kasallantirishi mumkin. chivin chaqishi bilan odam organizmiga tushgan parazitlar jinssiz bo'linish – shizogoniya yo'li bilan ko'payadi. bu jarayon ikki bosqichda kechadi: jigar hujayralarida – ekzoeritrotsitar yoki to'qima shizogoniyasi va eritrotsitlarda – eritrotsitar shizogoniya. bezgak chivini chaqqanda odam organizmiga tushgan sporozoitlar 15-45 daqiqa ichida jigarga tushib, gepatotsitlarga kirib oladilar (to'qima trofozoitlari) va to'qima shizoitlariga aylanadilar. gepatotsitlarda parazitning o'sishi va parazitning bir necha bor bo'linishi tufayli minglab mayda, bitta yadroli to'qima merozoitlari …

3 / 59

t va merozoit davriga o'tadi va eritrotsit parchalanib, qonga tushadi. parazitlarni eritrotsitlarga kirishi epidemiologiyasi. kasallik manbai – periferik qonida jinsiy etilgan bezgak plazmodiyalari (gametotsitlar) bo'lgan – bemor yoki parazit tashuvchi odam bo'lishi mumkin. asosiy yuqish yo'li – trasmissiv yo'l, ayrim xollarda parenteral yo'l bilan yuqadi, xomilador ayollarda – bolaga vertikal yo'li bilan o'tadi. tropik iqlimli o'lkalarda bezgakni yuqishi butun yil davomida, subtropik va mo''tadil iqlimiy hududlarda – yoz-kuz oylarida sodir bo'ladi. chivindan tashqari yo'llar bilan yuqqan bezgak, shizontli bezgak deb ataladi. bunday yuqish ko'proq to'rt kunlik bezgakga xos. bezgakning tarqalishi * * * patogenezi va patologik anatomiyasi. hozirgi umumiy adaptatsion sindrom tushunchasiga ko'ra, bezgak huruji, pirogen faktorlar majmuining (merozoitlarni va xususiy oqsilni parchalanishidan hosil bo'lgan begona oqsil, bezgak pigmenti, bezgak toksini, eritrotsit bo'laklari, bezgak pigmenti – gemomelanin) patogen ta'siriga bo'lgan, makroorganizmning nospetsifik javob reaktsiyasidir. ma'lumki, bezgak plazmodiyalarini odam organizmiga tushgandan keyingi boshlang'ich rivoji va ko'payishi jigarning parenximatoz hujayralarida kechadi. bunday …

4 / 59

ida tartibsiz kechishi va isitma ham noto'g'ri tipda bo'lishi mumkin. organizmda immunologik reaktsiya ortib borgani sari parazitning faqat bitta etakchi generatsiyasi eritrotsitlarda yashab qoladi va isitma ritmi shu turga xos holda bo'ladi. lekin bu parazitlar orasida antogonistik munosabatlar mavjud. isitma hurujlarini tartibsiz bo'lishi, immunologik sistema faoliyati buzilganda yoki qo'shimcha (ikkilamchi) infektsiya qo'shilganda ham kuzatilishi mumkin. isitma va kasallikning boshqa birlamchi belgilari, qonda parchalangan eritrotsitlar soni ma'lum bir darajaga – pirogen bo'sag'aga (pirogen reaktsiya yuzaga kelishi uchun zarur bo'lgan parazitemiya darajasi) etgan taqdirdagina yuzaga keladi. bezgakda albatta, qon-tomir devorlari, ayniqsa kapillyarlar jarohatlanadi va oqibatda qon dimlanishi, eritrotsitar tromblarni paydo bo'lishi, o'tkazuvchanlikni buzilishi, binobarin, parenximatoz hujayralarda (jigar, miya va b.) kislorod etishmovchiligi, seroz yallig'lanish va nekrobiotik o'zgarishlar kuzatiladi. tropik bezgakda eritrotsitar shizogoniya asosan bosh miya, jigar, buyrak, ichak, taloq, suyak ko'migi, pankreas, platsenta kapillyarlarida kechganligi tufayli maxalliy gemodinamika ko'p darajada buzilib, tromboz, nekroz va granulemalar yuzaga keladi. boshqa plazmodiyalarda eritrotsitar shizogoniya asosan …

5 / 59

qalarni bo'lishi ham allergik reaktsiya bilan bog'liq. bezgakning hamma turlarida ham albatta anemiya rivojlanishi etakchi belgilardan hisoblanadi. kamqonlikni ortiq yoki kam bo'lishi invaziya darajasiga va kasallikni davomiyligiga bog'liq. tropik bezgakda anemiya barvaqt rivojlanadi va kuchli bo'ladi, chunki bunda eritrotsitlarni parchalanishi tez va ko'p bo'ladi. bundan tashqari taloq retikuloendotelial elementlarining giperplaziyasi gemopoezni susaytirib, anemiya va trombotsitopeniyani kuchaytiradi. parazitemiya uncha kuchli bo'lmagan taqdirda ham ba'zan bezgakda anemiyaning og'ir bo'lishining boisi – autoimmun jarayondir. bemor qonida eritrotsitlarga qarshi igm ga mansub antitelolar, hamda zararlanmagan eritrotsitlar yuzasida kompliment aniqlanadi. immuniteti. bezgak kasalligi bilan ilgari og'rimagan shaxslarda, bezgakka moyillik mutlaqdir. shuning bilan birga aholining ba'zi bir qatlamlari bezgakning ayrim turlariga nisbatan, qisman yoki to'liq chidamlidirlar. bezgakning endemik o'choqlarida, immuniteti bo'lgan onalardan tug'ilgan chaqaloqlarda, onalardan olgan tug'ma immunitetlari bo'lib, ular 3 oygacha bezgak bilan kasallanmaydilar. ma'lumki, bezgak kasalligi, bezgakka qarshi spetsifik antitelolar, ya'ni gumoral immunitet ishlanishi bilan yakunlanadi. odatda, 2-3 bezgak hurujidan keyin qonda igm va …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 59 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "bezgak (malaria)"

bezgak (malyariya, malaria) bezgak (malyariya, malaria) toshkent tibbiyot akademiyasi yuqumli kasalliklar kafedrasi ma'ruzachilar: t.f.n., dotsent karimova m.t. . reja: 1. kirish – 5 min. 2. tarixiy ma'lumotlar – 5 min. 3. etiologiyasi va epidemiologiyasi – 10 min. 4. patogenezi va patanatomiyasi – 10 min. 5. klinikasi – 30 min. 6. diagnostikasi – 8 min. 7. davolash – 10 min. 8. profilaktikasi – 7 min. 9. yakunlash – 5 min. bezgak – qayta-qayta isitma hurujlari, kamqonlik, jigar va taloqni, eritrotsitlarni jarohatlanishi bilan kamqonlik belgilarini namoyon bo'lishi bilan hamda intoksikatsion belgilarni rivojlanishi bilan kechuvchi kasallik. odamlarda parazitlik qiluvchi plazmodiyalar qo'yidagilardir: rlasmodium vivax – uch unlik bezgak (malaria tertiana) qo'zg'atuvchisi; rlasmodium malaria...

Этот файл содержит 59 стр. в формате PPT (2,5 МБ). Чтобы скачать "bezgak (malaria)", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: bezgak (malaria) PPT 59 стр. Бесплатная загрузка Telegram