xayol faoliyatlari va ularning ahamiyati

PPTX 26 стр. 610,8 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 26
slayd 1 mavzu: xayol reja: 1-reja xayol haqida tushuncha. 2-reja xayolning jarayonlari. 3-reja xayol turlari. 4-reja xayol sifati va xususiyatlari. 5-reja xayol nerv-fiziologik jarayonlari xayol tafakkur singari yuksak darajada rivojlangan bilish protsesslari jumlasidan bulib, u insonlargagina xos jarayondir. xayol inson faoliyatining turli soxalarida muxim rol uynaydi. chunki mexnatning natijasini aniq tasavvur qilmasdan turib kishi ishga kirishmaydi. mexnatning bulajak natijasini xayol yordamida oldindan kura bilish esa inson faoliyatining xayvonlar instinktiv xarakatlaridan tub farki bulib xisoblanadi. xar qanday mexnat jarayonida xayol faol ishtirok etadi. xayol ayniksa badiiy, ilmiy, adabiy, texnik, konsturktorlik faoliyatlari, umuman ijodiy faoliyatning eng muhim tomoni bulib xisoblanadi. (m: stul yasash) tafakkur o’hshab xayol xam muammoli vaziyat, ya'ni extiyojlarni kondirish uchun yangi-yangi usullar qidirish jarayonida vujudga keladi. boshqacha aytganda, extiyojni qondirish uchun extiyoj sezayotgan narsani aniq, ravshan tasavvur kilish lozim buladi. xayol jarayoni orkali borlikni aks ettirish aniq obrazlar shaklida, aniq tasavvurlar shaklida bulsa, tafakkur jarayoni orkali aks ettirish tushunchalar …
2 / 26
hayotida uchratmagan narsalarni ham tasavvur eta oladi. xayol-obraz tasavvur yoki g’oya shaklida yangi narsaning yaratilishi, ong faoliyati, ya’ni ilgari idrok qilinmagan narsalarning obrazlarini mavjud tasavvurlar asosida miyada yaratishda ifodalanadigan faoliyatdir. xayol xayol -deb odamning ongida ilgaridan bor bo’lgan vaqtli aloqalarning (assosiatsiyalarni) qaytadan tiklanishi va bir-biri bilan yangicha qo’shilishi orqali narsa va hodisalarning yangi obrazlarini hosil qilishga aytiladi. analitik giperbolizatsiya aktsentirovka sxemalashtirish sintetik agglyutinatsiya tipiklashtirish qiyoslash xayol jarayoni xayolning yana bir xarakterli xususiyati shundaki, u uzoq-uzoqlarga parvoz qila oladi. xayol obrazlari orkali biz uzoq o’tmishga nazar tashlab, tarixiy vokealarni, tarixiy shaxslarni kuz oldimizga keltirishimiz yoki kelajakka nazar tashlab, o’z baxtli kelajagimizning obrazlari va ideallarini yaratishimiz mumkin. bu jarayonlarning xammasi nutqimiz va tafakkurimiz bilan birga buladi. shuning uchun xayol jarayonlarida nutq va tafakkur katta rol o’ynaydi. xayol obrazlarining vujudga kelishi – bu inson miyasi faoliyatining natijasidir. xayol va boshqa barcha psixik jarayonlar katta yarim sharlar po’stining faoliyatidir. xayol jarayonlari sifatida quyidagilar ajratib …
3 / 26
lgilarni ta'kidlash orqali obrazlar yaratish . masalan: o'rtoqlik hazillari. aktsentlashtirish badiiy adabiyotlarda, karikaturalarda juda ko'p qo'llaniladi xayol jarayonida xayol tasavvurlarining xotira tasavvuridan farqi muhim ahamiyatga ega. xayol tasavvurlari ongda paydo bo'ladi va barqaror bo'ladi. xotira tasavvuridagi narsa doimo tanish narsadek his qilinadi. xayol tasavvurlari esa yangilikni his qilish tuyg'ularini beradi. xayol tasavvurlari insonning qiziqish va ideallari bilan bog'liq bo'lgani sababli yangilikni his qilish tuyg'ulari oqibatida vujudga keladi. xayol turlari passiv xayol ixtiyorsiz shirin xayol tush ko'rish gallyutsinatsiya aktiv xayol ixtiyoriy qayta tiklovchi mazmun: tasavvur va ijodiy orzu gallyusinasiya voqelikdagi narsa va hodisalarning tana a'zolarini qabul qilish analizatorlarga bevosita ta'sir etmasdan inson ongida turli obrazlarning (ovozlarning eshitilishi, sharpalarning sezilishi) xayolan, fikran paydo bo’lishidan iborat idrokning psixopatalogik (ruhiy xastalik) hodisasiga gallyusinasiya deyiladi. xayolning quyidagi turlari ajratib ko'rsatiladi: tasavvur xayoli deb o'tmishda bo'lib o'tgan yoki hozirda bor bo'lgan lekin bizning turmush tajribamizda shu paytgacha uchratmagan, ya'ni biz idrok qilmagan tasavvur va obrazlar yaratishga …
4 / 26
uzining paydo bulishiga kura ixtiyorsiz va ixtiyoriy buladi. ixtiyorsiz xayolda oldindan belgilangan maqsad bulmaydi, unda iroda faol ishtirok etmaydi, obrazlar uz-uzidan paydo buladi. ixtiyorsiz xayol avvalo shu paytda qondirilmagan extiyoj tufayli xosil buladi. masalan, kishi cho’lu-biyobonda ketayotib kattiq chanqasa, uning ko’z oldiga vodaprovod, buloq, ariq suvlarining obrazi kelaveradi. shirin xayol surish va orzu xam ixtiyorsiz vujudga keladi. kechasi uxlab yotgandagi tush kurish tufayli xilma-xil obrazlarning ko’z oldimizga kelishi xam ixtiyorsiz xayol materiallaridir. xayol sifatlari. kishilarning xayoli kengligi, mazmundorligi, kuchi va realligi, fantaziya boyligi jihatidan farq qiladi. xayol kengligi voqelikning kishilar faoliyati uchun bo’ladigan doirasi bilan belgilanadi. xayol kengligi voqelikning kishilar faoliyati uchun bo'ladigan doirasi bilan belgilanadi. xayolning unumdorligi biror narsaga nisbatan xayolning boyligi, xilma-xilligi bilan belgilanadi. kuchli xayolda odam juda tez ta'sirlanadi. xayol kuchi xissiyotga boglik buladi. kishining xissiyoti qanchalik kuchli, extirosli bo’lsa, xayol obrazlari xam shunchalik kuchli, yorkin va jonli buladi. xayol kuchi quyidagilarga bog'liq bo'ladi: xayol kuchi ehtiyoj, …
5 / 26
yoqtirishlarining asosiy sabablari: kattalarning fikrlarini eshitish natijasida bolalarda ular hali ko'rmagan narsalar to'g'risida obrazlar paydo bo'ladi. kichik yoshdagi bolalar xayolining o'sishi uchun tarbiyachining olib boradigan mashg'ulotlari, turli o'yinlarini tasavvur etishlari katta ahamiyatga ega. xayol faoliyati kuchli bo'lsa uning mazmuni kengroq idrok qilinadi. xayolning asosiy xususiyatlari quyidagilardan iborat: xayol jarayonining xususiyatlaridan biri shundan iboratki, xayol odamning ehtiyojlari, qiziqishlari va o'z oldiga qo'ygan vazifalari bilan bog'liq holda yuzaga keladi. xayol jarayonining o'ziga xos xususiyatlaridan yana biri shundaki, xayol xamisha boy tajriba hamda bilimlarga asoslanadi. xayol jarayonining o'ziga xos xususiyatlaridan navbatdagisi xotira tasavvurlarini analiz va sintez qismidan iboratdir. xayolning o'ziga xos xususiyatlaridan yana biri shundaki, agar idrok obrazlari ayni hozirgi paytdagi narsalar bilan bog'liq bo'lsa, xotira obrazlari o'tgan zamondagi narsalarning obrazlarini tiklash bilan bog'liq bo'lsa, xayoliy yo'l bilan yaratilgan obrazlar esa hozirgi va o'tgan zamongagina emas, balki kelajak zamonga, odam kelajakda nima ishlar qilishini xayolan tasavvur qilib ko'rish bilan bog'liq bo'lishi mumkin. xayol …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 26 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xayol faoliyatlari va ularning ahamiyati"

slayd 1 mavzu: xayol reja: 1-reja xayol haqida tushuncha. 2-reja xayolning jarayonlari. 3-reja xayol turlari. 4-reja xayol sifati va xususiyatlari. 5-reja xayol nerv-fiziologik jarayonlari xayol tafakkur singari yuksak darajada rivojlangan bilish protsesslari jumlasidan bulib, u insonlargagina xos jarayondir. xayol inson faoliyatining turli soxalarida muxim rol uynaydi. chunki mexnatning natijasini aniq tasavvur qilmasdan turib kishi ishga kirishmaydi. mexnatning bulajak natijasini xayol yordamida oldindan kura bilish esa inson faoliyatining xayvonlar instinktiv xarakatlaridan tub farki bulib xisoblanadi. xar qanday mexnat jarayonida xayol faol ishtirok etadi. xayol ayniksa badiiy, ilmiy, adabiy, texnik, konsturktorlik faoliyatlari, umuman ijodiy faoliyatning eng muhim tomoni bulib xisobla...

Этот файл содержит 26 стр. в формате PPTX (610,8 КБ). Чтобы скачать "xayol faoliyatlari va ularning ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xayol faoliyatlari va ularning … PPTX 26 стр. Бесплатная загрузка Telegram