anorganik birikmalarning eng muhim sinflari

PPTX 25 pages 176.1 KB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 176.1 KB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

kimyo fani. ma’ruza-3 mavzu: anorganik birikmalarning muhim sinflari. 2-mavzu: anorganik birikmalarning eng muhim sinflari r e j a : oksidlar. asoslar. ishqorlar. kislotalar. tuzlar. oksidlar oksidlar deb, elementlarning kislorodli birikmalariga aytiladi ular umumiy exoy formula bilan ifodalanadi. davriy jadvaldagi he, ne, ar oksidlarining mavjudligi aniqlanmagan. boshqa elementlarning oksidlari suv bilan ta'sirlashib tegishli birikmalar hosil qilish xossalariga ko’ra ko’proq betaraf va tuz hosil qiluvchi oksidlarga bo’linadi. tuz hosil qiluvchi oksidlar suv bilan reaktsiyaga kirishib hosil qilgan birikmalarining xossalariga ko’ra yana uchga bo’linadi: asosli, kislotali va amfoter oksidlar. oksidlar 1. asosli oksidlar. suv bilan reaksiyaga kirishib asoslar hosil qiladigan oksidlar asosli oksidlar deyiladi. masalan: na2o, k2o, cuo, li2o va h.k olinishi. 1. metallarning bevosita kislorod bilan ta'sirlashishi natijasida olish: 2mg + o2 → 2mgo 2. gidroksidlarni parchalash usuli bilan olish: to ca(oh)2 → cao + h2o 3. tuzlarni parchalash usuli bilan olish: to mg(co3)2 → mgo + h2o + 2co2 4. metall …

2 / 25

tish mumkin va “angidrid”lar (suvsizlantirilgan kislotalar nomi bilan ham yuritiladi. olinishi. 1.metallmaslarni havo kislorodida yondirib olish: 2n2 + 5o2 → 2n2o5 2. kuchsiz kislotalar tuzlariga kuchli kislotalar ta'sir ettirib olish: to na2co3 + 2hcl → 2nacl + h2o + co2↑ to k2so3 + 2hcl → 2kcl + h2o + so2↑ 3. birikmalarni oksidlash (yondirish) usuli bilan olish: 2cus + 3o2 → 2cuo + so2 4. kislotalar tarkibidan suvni ajratish (degidratlash) usuli bilan olish: to h2sio3 → h2o + sio2 5. metall oksidiga metallmaslarning ta’siri natijasida olish: hgo + 2cl2 → hgcl2 + cl2o 6. metallar yoki metallmaslarga kislotalar ta'siri natijasida olish: su + 4hno3 → cu(no3)2 + 2no2 + 2h2o kislotali oksidlar gazsimon (so2, so2), suyuq (so3, cl2o5), qattiq (r2o5, cro3, mn2o7) holatlarda bo’ladi. ayrimlari suvda kam eriydi. (sio2), gazsimon oksidlarning bosimi ortishi bilan suvda eruvchanligi ortadi. suvli eritmalari nordon ta’mli bo’ladi. ular cro3 – qizg’ish-sariq, r2o5, n2o5, sio2 – …

3 / 25

atga chidamli moddalar bo‘lib, suvda erimaydi. kimyoviy xossalari. 1. amfoter oksidlarning asosiy xossalaridan biri ularning asosli oksidlar bilan qizdirilganda reaktsiyaga kirishishi hisoblanadi: al2o3 + k2o → 2kalo2 2. amfoter oksidlar ishqorlar bilan qizdirilganda reaktsiyaga kirishadi: zno + 2naoh → na2zno + h2o 3. amfoter oksidlar na2so3, k2co3 tuzlari bilan qo‘shib qizdirilganda tuz va kislotali oksid hosil qiladi: cr2o3 + 3k2so3 → 2k3cro3 +3so2 4. kislotalar ta’sirida ayrim amfoter oksidlar (sno2, al2o3, cr2o3) erimaydi. ayrimlari fe2o3, zno, sno, pbo eriydi, tuz va suv hosil qiladi: zno + 2hcl → zncl2 + h2o gidroksidlar tarkibida metall atomi va gidroksil guruhlari tutgan murakkab moddalar gidroksidlar deyiladi. ularning umumiy formulasi me(oh)n bo’lib, me - metall atomi, n - gidroksil guruhlarning soni. gidroksidlar suvda eruvchanligiga ko’ra ishqorlar va asoslarga bo’linadi. amfoter gidroksidlar ham mavjud. suvda erib, kuchli ionlanuvchi gidroksidlarga ishqorlar deyiladi. naoh, rboh, ca(oh)2, ba(oh)2, csoh, koh, lioh lar ishqorlarga kiradi. “ishqor” - “yemiruvchi”, “o‘yuvchi” …

4 / 25

eritma holida bo‘lib, boshqalari qattiq holda bo’ladi. ishqorlar qattiq holda, oq rangli, juda gigroskopik moddalardir. asoslar turli rangli bo‘lib, amorf va kristall tuzilishli, suvda kam eruvchan moddalar. ishqorlarning suvli eritmalari kuchli va asoslarning eritmalari kam elektr o’tkazish xossalariga ega. kimyoviy xossalari. 1.kislotali oksidlar bilan ta’sirlashib tuz va suv hosil qiladi: 2al(oh)3 + 3so2 → al2(so3)3 + 3h2o 2. ba’zi gidroksidlar qizdirilganda suv, kislorod va erkin holda metall ajralib chiqadi: 4agoh → 4ag + o2 + 2h2o 3. gidroksidlar qizdirilganda metall oksidi va suv hosil qiladi: ca(oh)2 → cao + h2o 4. ammoniy gidroksid qizdirilganda parchalanib, gazsimon moddalarga parchalanadi: nh4oh → nh3↑ + h2o gidroksidlar amfoter gidroksidlar. amfoter gidroksidlar deb, ham asoslarga, ham kislotalarga xos bo‘lgan xossalarga ega bo‘lgan gidroksidlarga aytiladi. amfoter gidroksidlarga be(oh)2, zn(oh)2, al(oh)3, cr(oh)3 va h.zolar kiradi. 1.)amfoter gidroksidlar ishqorlar va kislotali bilan reaktsiyaga kirishadi: zn(oh)2 + 2koh → k2[zn(oh)4] zn(oh)2 + h2so4 → znso4 + 2h2o be(no3)2 …

5 / 25

a kirishtirib olish: h2 + cl2 → 2hcl 5. kuchsiz kislota tuzlariga kuchli kislotalarni ta'sir ettirib olish: k2s + h2so4 → k2so4 + h2s kislotalar fizikaviy xossalari. kislorodsiz kislorodlar odatdagi sharoitda zaharli gazsimon moddalar hisoblanib, ularning turli kontsentratsiyali eritmalarini hosil qilishda suvda eruvchanligidan foydalaniladi. kislorodli kislotalarni ba’zilari suyuq, ba’zilari esa qattiq moddalardir. kimyoviy xossalari. 1. yuqori haroratda kislotalar parchalanib tegishli oksid va suv hosil qiladi: h2sio3 → h2o + sio2 2. kislotalarga metalarning aktivlik qatoridagi vodoroddan chapda turgan metallar ta’sir etib tuz va vodorod erkin holda ajralib chiqadi: 2hcl + zn → zncl2 + h2↑ 3. kislotalar asoslar bilan ta’sirlashib tuz va suv hosil qiladi, bu reaktsiya neytrallanish reaksiyasi deb ataladi: 2hcl + zn(oh)2 → zncl2 + 2h2o 4. kislotalar asosli va amfoter oksidlar bilan reaksiyaga kirishib tuz va suv hosil qiladi: 2hcl + cao → cacl2 + h2o tuzlar tarkibi metall atomlari va kislota qoldig’idan tashkil topgan murakkab moddalar …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "anorganik birikmalarning eng muhim sinflari"

kimyo fani. ma’ruza-3 mavzu: anorganik birikmalarning muhim sinflari. 2-mavzu: anorganik birikmalarning eng muhim sinflari r e j a : oksidlar. asoslar. ishqorlar. kislotalar. tuzlar. oksidlar oksidlar deb, elementlarning kislorodli birikmalariga aytiladi ular umumiy exoy formula bilan ifodalanadi. davriy jadvaldagi he, ne, ar oksidlarining mavjudligi aniqlanmagan. boshqa elementlarning oksidlari suv bilan ta'sirlashib tegishli birikmalar hosil qilish xossalariga ko’ra ko’proq betaraf va tuz hosil qiluvchi oksidlarga bo’linadi. tuz hosil qiluvchi oksidlar suv bilan reaktsiyaga kirishib hosil qilgan birikmalarining xossalariga ko’ra yana uchga bo’linadi: asosli, kislotali va amfoter oksidlar. oksidlar 1. asosli oksidlar. suv bilan reaksiyaga kirishib asoslar hosil qiladigan oksidlar asosli o...

This file contains 25 pages in PPTX format (176.1 KB). To download "anorganik birikmalarning eng muhim sinflari", click the Telegram button on the left.

Tags: anorganik birikmalarning eng mu… PPTX 25 pages Free download Telegram