geometriya elementlari

PPTX 19 pages 492.4 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 492.4 KB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

prezentatsiya powerpoint 1-mavzu: geometriya elementlari. reja: 1.geometriyaning vujudga kelishi haqida qisqacha tarixiy ma’lumot. 2 geometrik figuralar va ularning ta’rifi, xossalari va alomatlari. 3 geometrik masalalarning turlari, o’lchash bilan boglik amaliy masalalar, hisoblashga oid masalalar, isbotlashga doir masalalar 4 maktabda o’rganiladigan geometrik tushunchalar sistemasi va ularga oid topshiriqlarni yechishni o’rgatish. 1.geometriyaning vujudga kelishi haqida qisqacha tarixiy ma’lumot. geometriya tarixi qadimgi dunyoning uzoq o‘tmishidan boshlanadi, u sharq mamlakatlarida paydo bo‘lgan. geometriyaning taraqqiyotini to‘rtta davr bilan xarakterlash mumkin, lekin uning chegarasini biror ma’lum yillar bilan ajratib bo‘lmaydi. 2 geometrik figuralar. geometrik figuralar ularning ta’rifi, xossalari va alomatlari. geometrik figuralar, ularning ta’rifi, hossalari va alomatlari ta’rif. bir to‘g‘ri chiziqda yotmaydigan uchta nuqta va uchlari ularning har ikkalasiga tegishli bo‘lgan uchta kesmadan iborat geometrik shakl uchburchak deyiladi. a, b, c uchburchakuchlari, ab, bc, ac tomonlari bac, abc, acb ichki burchaklardir. bac=, abc=, acb= (9.1-rasm). uchburchaklar tengligi va o‘xshashligi alomatlari. 1-alomati. agar bir uchburchakning bir tomoni …

2 / 19

bm balandliklar to‘rtburchaklar. tekislikda hech bir uchtasi bir to‘g‘ri chiziqda yotmaydigan to‘rtta nuqta va ularni har ikkalasini tutashtiruvchi, o‘zaro kesishmaydigan to‘rtta kesmadan tashkil topgan geometrik shakl to‘rtburchak deyiladi. a, b, c, d to‘rtburchak uchlari, ab, bc, cd, ad tomonlari, ac, bd diagonallar to‘g‘ri to‘rtburchak. hamma burchaklari to‘g‘ri burchak bo‘lgan parallelogramm to‘g‘ri to‘rt burchakdir to‘g‘ri to‘rt burchakning ac diagonali uni o‘zaro teng ikkita abc va adc uchburchaklarga, bd diagonali esa bad va bcd uchburchaklarga ajratadi. bu uchburchaklar ikkita tomoni va ular orasidagi burchagiga ko‘ra tengdirlar. bu esa bizga to‘g‘ri to‘rtburchakning diagonallari o‘zaro tengdir degan xulosani chiqarishga asos bo‘ladi. kvadrat. hamma tomonlari teng bo‘lgan to‘g‘ri to‘rt burchak kvadratdir. kvadratning diagonallari ham to‘g‘ri burchak ostida kesishishini xossa sifatida isbotlash mumkin kvadratni hamma burchaklari teng romb sifatida ham qarash mumkin. demak, kvadrat parallelogramm, romb, to‘g‘ri to‘rt burchakka xos bo‘lgan barcha xossalarga ega bo‘ladi. trapetsiya. ikki tomoni parallel qolgan ikki tomoni parallel bo‘lmagan to‘rtburchak trapetsiya …

3 / 19

i ustma-ust tushgan siniq chiziq yopiq siniq chiziqdir 3. geometrik masalalarning turlari: o’lchash bilan boglik amaliy masalalar, hisoblashga oid masalalar, isbotlashga doir masalalar masalada qo‘yilgan shartning xususiyati yoki mohiyatiga qarab geometrik masalalarni hisoblashga oid, isbotlashga oid va yasashga oid geometrik masalalarga ajratish mumkin. geometrik masalalar ham har qanday masala kabi olingan nazariy bilimlarni mustahkamlash, ularni amaliyotga tadbiq eta bilish, geometrik figuralarning xossa va xususiyatlaridan o‘rinli hamda maqsadli foydalana olishga oid malaka va ko‘nikmalarni hosil qilishni maqsad qilib qo‘yadi. malaka va ko‘nikmalar amaliy mashqlar bajarish jarayonida shakllantiriladi. hisoblashga oid masalalar geometriyaning har bir bo‘limida mavjud bo‘lib ular asosan egallangan nazariy bilimlar, ularni o‘rganish jarayonida chiqarilgan xulosalar, geometrik figuralar elementlari orasidagi bog‘lanishlarni ifodalovchi xossa va xususiyaylardan foydalangan holda burchak, uzunlik, yuza, hajm kabi kattaliklarni topishni maqsad qilib qo‘yadi. masalan, uchburchakning tomonlari va burchagiga, tomon uzunliklari, asosi va balandligiga ko‘ra yuzasini hisoblash, asosining yuzi va balandligiga ko‘ra hajmini topish kabi masalalarni hisoblashga oid …

4 / 19

n tekislikda bajariladigan yasashga oid geometrik masalalar haqida so‘z yuritamiz. tekislikda yasashga oid geometrik masalalar antik misr, bobil, yunon matematikasida alohida o‘rin egallagan. tekislikda yasashga oid geometrik masalalarni bir qancha yasash asboblari vositasida yasash mumkin. biz esa faqat chizg‘ich va sirkul vositasida yasaladigan masalalarni ko‘rib chiqamiz. shuning uchun geometriyaning bu qismi konstruktiv geometriya yoki sirkul va chizg‘ich geometriyasi deb ham ataladi. tekislikda yasashga doir geometrik tekislikda yasashga doir geometrik masalalarni yechish jarayonida yasashga oid quyidagi umumiy aksiomalardan foydalaniladi. . har bir figura yasalgandir. agar va figura yasalgan bo‘lsa yasalgandir. agar bo‘lib va figuralar yasalgan bo‘lsa figura yasalgandir. agarva figura yasalgan bo‘lib bo‘lsa, u holda yasalgandir. agar figura yasalgan bo‘lsa unga tegishli nuqta yasalgandir. . agar figura yasalgan bo‘lsa () ga tegishli bo‘lmagan nuqtani yasash mumkin (e evklid fazosi nazarda tutiladi). . agar va nuqtalar yasalgan bo‘lsa nurni yasash mumkin. va ga asosan kesmani yasash mumkin. . agar o nuqta va …

5 / 19

i yasash mumkin. yasalgan figuraga tegishli bo‘lmagan nuqtani yasash mumkin (bizga bu erda figuraning figura yasalgan tekislikka teng bo‘lmasligi talab qilinadi). tekislikda yasashga oid masalalarni yechishda quyidagi asosiy yasashlardan foydalaniladi. berilgan uch tomoniga ko‘ra uchburchak yasash. berilgan kesmani teng ikkiga bo‘lish. berilgan burchakka kongruent bo‘lgan burchak yasash. berilgan burchakni teng ikkiga bo‘lish. berilgan nuqtadan berilgan to‘g‘ri chiziqqa perpendikulyar o‘tkazish. berilgan bir tomoni va unga yopishgan ikki burchagiga ko‘ra uchburchak yasash. berilgan ikki tomoni va ular orasidagi bir burchakka ko‘ra uchburchak yasash. berilgan nuqtadan berilgan to‘g‘ri chiziqqa parallel chiziq o‘tkazish. berilgan gipotenuzasi va o‘tkir burchagiga ko‘ra to‘g‘ri burchakli uchburchak yasash. berilgan bir kateti va gipotenuzasiga ko‘ra to‘g‘ri burchakli uchburchak yasash. aylana tashqarisida olingan nuqtadan aylanaga urinma o‘tkazish. 4 maktabda o’rganiladigan geometrik tushunchalar sistemasi. maktabda o’rganiladigan geometrik tushunchalar sistemasi va ularga oid topshiriqlarni yechishni o’rgatish. maktabda o‘rganiladigan geometrik tushunchalar sistemasi boshlang‘ich ta’lim umumiy o‘rta ta’lim tizimida muhim bo‘g‘in hisoblanib u mazmun va …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "geometriya elementlari"

prezentatsiya powerpoint 1-mavzu: geometriya elementlari. reja: 1.geometriyaning vujudga kelishi haqida qisqacha tarixiy ma’lumot. 2 geometrik figuralar va ularning ta’rifi, xossalari va alomatlari. 3 geometrik masalalarning turlari, o’lchash bilan boglik amaliy masalalar, hisoblashga oid masalalar, isbotlashga doir masalalar 4 maktabda o’rganiladigan geometrik tushunchalar sistemasi va ularga oid topshiriqlarni yechishni o’rgatish. 1.geometriyaning vujudga kelishi haqida qisqacha tarixiy ma’lumot. geometriya tarixi qadimgi dunyoning uzoq o‘tmishidan boshlanadi, u sharq mamlakatlarida paydo bo‘lgan. geometriyaning taraqqiyotini to‘rtta davr bilan xarakterlash mumkin, lekin uning chegarasini biror ma’lum yillar bilan ajratib bo‘lmaydi. 2 geometrik figuralar. geometrik figuralar ularning ta’...

This file contains 19 pages in PPTX format (492.4 KB). To download "geometriya elementlari", click the Telegram button on the left.

Tags: geometriya elementlari PPTX 19 pages Free download Telegram