hasharotlar

PPT 28 pages 1.4 MB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.4 MB

File type PPT

Pages 28

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

hasharotlarning tashqi belgilari – morfologiyasi. mavzu: hasharotlarning tashqi belgilari – morfologiyasi. hashsarotlarning anatomiyasi va fiziologiyasi. reja: xashoratlarga umumiy tafsif hashoratlarning tashqi tuzilishi hashoratlarning ichki tuzilishi hasharotlarga umumiy tafsif. hasharotlar yer yuzida nihoyatda keng tarqalgan, quruqlikda yashashga to’la moslashgan traxeyalilar bo’lib, tanasi alohida ajralgan bosh, uch bo’g’imli ko’krak va qorincha (abdomen) qisimlaridan tashkil topgan. ko’krak qismida uch juft yaxshi rivojlangan oyoqlari bo’lishi bilan xarakterlanadi. ko’pchilik hasharotlarning tanasi qattiq xitin bilan qoplangan. nafas olish sistemasi -traxeyalardir. faqat sodda tuzilgan va tuproqda, chirindilar orasida yashovchilarda traxeya yaxshi rivojlanmagan bo’lib, terisi bilan nafas olishadi. hasharotlarning tashqi tuzilishi. hasharotlarning tanasi bosh, ko’krak qorin bo’limlaridan tashkil topgan. boshi akron va 4 bo’g’imdan, ko’kragi 3 bo’g’imdan, qorin bo’lmasi 6-11 bo’g’im telsondan iborat. boshi harakatchan bo’lib, undan ingichka bo’yin bilan ajralib turadi. boshining ostki tomonida og’iz joylashgan. ikki yonida bir juft murakkab ko’zlari va ba’zan ularning o’rtasida bir nechta mayda oddiy ko’zchalar yakka bo’lib joylashgan. boshida 4 juft …

2 / 28

bo’limi hasharotlarning ko’kragi old, o’rta va orqa ko’krak deb ataladigan 3 ta bo’g’imdan tuzilgan. har bir ko’krak bo’g’imi 4 ta xitin qoplag’ich – skleritdan iborat. skleritlar- ning nomi orqa skleriti- tergit qorin skleriti- sternit ikkita yon skleritlari- plevrit. oyoq segmentlari oyoqlari toscha, ko’st son, boldir va panjalardan iborat. toscha qisqa va asosiy bo’g’im hisoblanib, oyoq uning yordamida ko’krak pleyritiga harakatchan holda birikadi, toschaning ko’krak bilan boog’lanadigan joyida toscha chuqurchasi mavjud. ko’st kichkina bo’g’im bo’lib, toscha bilan harakatchan, son bilan esa kam harakatchan birikkan. toscha va ko’st oyoqning harakatchan bo’lishini ta’minlaydi. oyoqning eng kuchli va eng yirik qismi sondir. boldir uzunligi ihatidan songa o’xshaydi, ammo unga qaraganda ingichkaroq, ko’incha tikanlar bilan, yuqoiroq qismida esa pixchalar bilan ta’minlangan bo’ladi. panjasi oyoqning ohirgi qismini tashkil qiladi va oldingi qismilaridan farq qilib, ko’pincha bo’g’imlarga bo’lingan bo’ladi. hayot kechirish sharoiti va moslashish darajasiga muvofiq holda hasharot oyoqlarining har xil turlari vujudga kelgan. qanotlarining tuzilishi hasharotlarning …

3 / 28

ng'izning qorin bo'limi 8 ta bo'g'imdan iborat. qornini yelka tomondan ustki qanotlar yopib turadi. ustki qanotlar ostidan faqat qorinning uchki qismi chiqib turadi. qorin bo'g'imlari tanasining ostki tomonidan ko'rinadi. qorin bo'limi ko'krak bilan harakatsiz qo'shilgan. hasharotlarning ichki tuzilishi. hazm qilish sistemasi. hazm qilish sistemasi. yashil bronza qo'ng'iz turli o'simliklar gulining qismlari, yosh barglar va yetilmagan mevalari bilan oziqlanadi. qo'ng'iz o'tkir yuqori jag'lari yordamida o'simlik to'qimasini uzib olib, tishchali pastki jag'lari bilan chaynab maydalaydi.. ana shunga o'xshash qattiq oziqni chaynashga moslashgan og'iz organlari kemiruvchi hisoblanadi. uzib olib maydalangan oziq og'iz bo'shlig'ida so'lak bilan aralashadi va qisqa halqum orqali qizilo'ngachga, undan muskulli oshqozonga tushadi. oshqozon devorida joylashgan mayda xitin tishchalar yordamida ezilgan oziq ichakka o'tadi. ichakda oziq batamom hazm bo'ladi va uning tarkibidagi oziq moddalar qonga so'riladi. hazm bo'lmay qolgan oziq qoldiqlari orqa chiqaruv teshigi orqali tashqariga chiqarib yuboriladi. hasharotlar og'iz organlarining tuzilishi oziqlanish usuliga moslashgan va xilma-xil bo'ladi. qattiq o'simlik va …

4 / 28

qismi ustki tomonida tana bo'ylab joylashgan muskulli naychadan iborat. hasharotlarning qoni – gemolimfa rangi sariq, yashil yoki rangsiz bo’ladi. gemolimfa plazma va qon hujayralari –gemositlardan tashkil topgan. hashsrotlar qoni tarkibining 75% ini suv, umumiy tuzlari miqdori 3% ni, 6.6% - oqsillar, aminokislotalar 12 % ni tashkil etadi. qoni tarkibida yog’lar doimiy emas, ozig’iga bog’liq. gemolimfa tarkibida glyukoza doimiy mavjud bo’lib, muskullarida energiya hosil qilishda ishtirok etadi. yurakdan tananing bosh tomoniga qarab bitta kalta qon tomiri ketadi. yuragi 4-10 kamerali, yonboshida 2 juft klapanli teshikchalari mavjud. bu tomirning uchi tana bo'shlig'iga ochiladi. yurak qisqarganida qon yurakdan ana shu tomir orqali bosh tomonga haydaladi va u yerdan tana bo'shlig'iga kelib quyiladi. yurak kengayganda esa qon tana bo'shlig'idan yurakning ikki yonidagi teshikchalar orqali uning ichiga o'tadi. shunday qilib, yurak muskullarining dam-badam qisqarishi tufayli qon yurakdan tana bo'shlig'ining oldingi tomoniga quyiladi, u yerdan orqa tomonga oqadi. nafas olish sistemasi nafas olish sistemasi tana bo'shlig'ida …

5 / 28

harotlar uchun qo'shimcha oziq bo'lishi bilan birga ayrim zaharli moddalarni to'plash xususiyatiga ham ega. nerv sistemasi nerv sistemasi boshqa bo'g'imoyoqlilarnikiga o'xshash bo'lib, halqum atrofi nerv halqasi va qorin nerv zanjiridan iborat. boshdagi juda ko'p nerv hujayralari qo'shilib, bosh miyani hosil qiladi. bosh miyadan hamma sezgi organlariga nervlar chiqadi. murakkab fe'l-atvorga ega bo'lgan arilar va chumolilarning bosh miyasi va nerv tugunlari boshqa hasharotlarnikiga nisbatan juda kuchli rivojlangan. qorin nerv zanjirida har bir tana bo'g'imiga mos ravishda nerv tugunlari joylashgan. ular orasida uchta ko'krak nerv tugunlari ayniqsa yaxshi rivojlangan. ko'krak nerv tugunlarida oyoq va qanotlarga nervlar chiqadi. hasharotlarning fe‘l-atvori va sezgi organlarining murakkablashuvi nerv sistemasining yaxshi rivojlanganligi bilan bog'liq. sezgi organlari yashil bronza qo'ng'izi va boshqa birmuncha yirikroq hasharotlar ko'zining tuzilishi daryo qisqichbaqasinikiga o'xshash. ko'pchilik hasharotlar rangni ajrata oladi. hasharotlar, ayniqsa hidni juda yaxshi sezadi. erkaklari urg'ochilarining hidini bir necha kilometrdan sezadi va topadi. ayrim kapalaklarning erkagi urg'ochisining hidini 11 km masofadan …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hasharotlar"

hasharotlarning tashqi belgilari – morfologiyasi. mavzu: hasharotlarning tashqi belgilari – morfologiyasi. hashsarotlarning anatomiyasi va fiziologiyasi. reja: xashoratlarga umumiy tafsif hashoratlarning tashqi tuzilishi hashoratlarning ichki tuzilishi hasharotlarga umumiy tafsif. hasharotlar yer yuzida nihoyatda keng tarqalgan, quruqlikda yashashga to’la moslashgan traxeyalilar bo’lib, tanasi alohida ajralgan bosh, uch bo’g’imli ko’krak va qorincha (abdomen) qisimlaridan tashkil topgan. ko’krak qismida uch juft yaxshi rivojlangan oyoqlari bo’lishi bilan xarakterlanadi. ko’pchilik hasharotlarning tanasi qattiq xitin bilan qoplangan. nafas olish sistemasi -traxeyalardir. faqat sodda tuzilgan va tuproqda, chirindilar orasida yashovchilarda traxeya yaxshi rivojlanmagan bo’lib, terisi bilan na...

This file contains 28 pages in PPT format (1.4 MB). To download "hasharotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: hasharotlar PPT 28 pages Free download Telegram