mikroorganizmlardan olinadigan oqsillar

PPTX 26 pages 1.3 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type PPTX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

mikroorganizmlardan ferment preparatlarini ajratib olish usullari. tozalanmagan, kompleks ferment preparatlarining olinishi mikroorganizmlardan olinadigan oqsillar fermentlar kimyoviy reaksiyalarni tezlashtiruvchi biologik katalizatorlar bo’lib, tabiatiga ko’ra eng yuqori darajada takomillashgan oqsil moddalardir. ular xujayra, to’qima va turli organizmlarning hayotiy jarayonlarining asosi bo’lgan minglab kimyoviy reaksiyalarni tezlashtiradi. bu guruh moddalarga, ya’ni biologik katalizatorlarga ferment nomi berilishi yoki ularni ikkinchi nomi enzim deb atalishi bijgish jarayonlarining ochilishi bilan bogliq. fermentlar haqidagi ta’limot alohida fan – enzimologiya faniga aylangan. reaksiyalarning tezligini boshqa bir moddalar ta’sirida o’zgartirishi kataliz deyiladi. tirik organizmda xuddi shunday jarayon biokataliz deb ataladi. fermentlar asosan 2 sinfga bo’linadi bir komponentli fermentlar- katalitik hususiyatga ega bo’lgan oqsil molekulasidangina hosil topgan fermentlar. bir komponentli fermentlarda aktiv markaz rolini bajarishda ayrim aminokislotalar qoldigi ishtirok etadi. ikki komponentli fermentlar- oqsil kismdan (apofermentdan) va oqsil bulmagan (prostetik gruppadan) qismdan tashkil topgan fermentlar ishtirok etadi. ko’pchilik fermentlarni aktiv gruppalari tarkibiga vitaminlar kiradi. bu ferment vodorod peroksidni parchalash reaksiyasida ishtirok …

2 / 26

ladi. 2. protein gidrolaza + oqsil = oqsil ferment aralashmasi protein gidrolaza + aminokislotalar . aktiv markaz tabiati jixatidan ikki xil bo’ladi. bir komponentli fermentlarda aktiv markaz rolini bajarishda ayrim aminokislotalar qoldigi ishtirok etsa, ikki komponentli fermentlarda esa, ularning prostetik gruppalari (kofermentlar) bajaradi. ferment malekulasidagi kuchli o’zgarishlar aktiv markazlarni yo’qolishiga olib keladi. bunga misol qilib fermentlar molekulasining denaturasiya va renaturasiya jarayonlarini misol qilish mumkin. turli xil gruppalarning ferment molekulasidagi kombinasiyasi fermentning aktiv markazi deyiladi. fermentlarni foydalanishda ularni maxsus adsorbentlarga boglash katta ahamiyatga ega, bu esa ferment uzoq vaqt aktivligini yo’qotmasligiga, reaksiya maxsulotini oson ajratib olishga imkon beradi. bunday boglangan ferment immobilizasiya qilingan ferment deb ataladi. bunda fermentlar sanoatning ayrim tarmoqlarini rivojlantirishda alohida ahamiyatga ega bo’lib, ulardan qayta-qayta foydalanish imkonini beradi. ko’pincha fermentlarni immobilizasiya qilishda sellyuloza va dekistrin hosilalari, agaroza, poliakrilamid gellar, oddiy kvars va boshqalar ishlatiladi. fermentlar molekulasi bitta, ikkita yoki undan ortiq polipeptid zanjiridan tashkil topgan bo’ladi. ulardagi har …

3 / 26

mentlar. 6.izomerazalar – izomerlanish reaksiyalarini ta’minlovchi fermentlar. ular molekulalar orasidagi ko’chish, oksidlanish - qaytarilish , kimyoviy boglanishni qayta taqsimlanishi hisobiga, kimyoviy birikmalarning fazoviy izomerlanish reaksiyalarini katalizlovchi ferment. mikroorganizmlardan fermentlar ishlab chiqarish fermentlar manbai xayvon to‘qimalari, o‘simliklar xujayralari va mikroorganizmlar bo‘lishi mumkin. xozirgi zamonda ikki mingdan ortiq fermentlar borligi aniqlangan, ulardan bir necha yuztasi aloxida modda sifatida toza xolda ajratib olingan. mikroorganizmlar fermentlar ishlab chiqaruvchi manba sifatida aloxida qiziqish uyg‘otadi, chunki ular arzon muxitda tez o‘sadilar. ishlatiladigan ozuqa tarkibiga qarab, kerakli fermentni, xoxlagancha tayyorlash imkoniyatini beradilar. buning ustiga ko‘pgina mikroorganizmlar fermentlarni o‘z xujayra qobiqlaridan tashqariga chiqaradilar, bu esa mikroorganizmlardan yanada faolroq foydalanish imkoniyatini yaratadi. metabolizmning katta intensivligidan tashqari mikroorganizmlar biomassasini o‘sish tezligi juda kattadir. bu qisqa vaqt orliqida ayrim vaqtlari 24-72 soat ichida ferment ajratish uchun juda katta miqdorda xam-ashyo olish mumkin, uni xayvon va o‘simlik xom ashyolari bilan solishtirib bo‘lmaydi. ko‘plab mikroorganizmlarning muxim xususiyatlaridan yana biri ular ozuqa sifatida xar …

4 / 26

sil qiladilar. bu fermentlar asosan oqsil, kraxmal, sellyuloza, yog‘larni va boshqa suvda erimaydigan moddalarni parchalaydigan gidrolazalarga ta’luqlidir. bir qancha fermentlar faqat mikroorganizmlardagina uchraydi. ayrim bakteriyalarning xarakterli xususiyatlaridan yana biri ularning anorganik substratlarni: ammiakni, nitritlarni, sulüfid va oltingugurtni boshqa birikmalarini, va shunga o‘xshash ikki valentli temirni oksidlash qobiliyatidir. bunday jarayonlarni amalga oshishi mikroorganizmlarda aloxida fermentlarning mavjudligi bilan bog‘liqdir. bir qancha bakteriyalar va suv o‘tlari molekula xolidagi vodorod xosil qilishi xamda oksidlanish-qaytarilish reaksiyalarini olib boruvchi degidrogenaza fermentlari saqlashi aniqlangan. mikroorganizmlarni qattiq oziqa muxiti sirtida o‘stirishda vujudga kelgan issiqlikni chiqarish masalasi katta axamiyatga ega. shuning uchun mikroskopik zamburug‘larni o‘stirishda ularning o‘sish bosqichlariga katta e’tibor berish kerak, chunki aynan shu gurux mikroorganizmlar qattiq oziqa muxiti sirtida o‘stiriladi. birinchi gurux - zamburug‘ sporasi yoki konidiyalarini bo‘kishi va rivojlanishidir. uning muddati 10-12 soatga cho‘ziladi. bu bosqich aytarli issiqlik ajralishi bilan kuzatilmaydi va oziqa muxit komponentlari o‘zgarmaydi. oziqa muxiti sirtida po‘panak xosil bo‘lishi bilan ikkinchi bosqich (tropofaza) …

5 / 26

3 ni tashkil qiladi. uchinchi bosqich (idiofaza) kulüturani morfologik va biokimyoviy ixtisoslashishi kuzatiladi, ya’ni bunda mikroorganizmlar konidiyalarni va ikkilamchi metabolitlarni xosil qiladilar. ushbu bosqichda mikroorganizmlar xujayra tashqarisiga chiqariluvchi fermentlarni xosil qiladilar. bunda o‘stirish xonalarida xaroratni 3-40 c ga tushirish va xavo almashtirishni 3-5 martaga kamaytirish zarur. mikroorganizmlarni suyuq oziqa muxitlarida o‘stirish davomida xam xavo bilan ta’minlashga va is gazi bilan ifloslangan xavoni fermentyordan chiqib ketish rejimiga e’tibor berish kerak. masalan, bir kulütura xar xil aerasiya sharoitlarida bir xil fermentni xar xil xususiyati bilan xosil qilishi mumkin. umuman olganda xavo bilan ta’minlash mikroorganizmni o‘stirish jarayonini va ferment xosil qilishini tezlashtiradi. o‘stirish davomiyligi xam muxim ko‘rsatkichlardan biri bo‘lib, u maksimum ferment ishlab chiqarish samaradorligini belgilaydi. u juda ko‘p omillarga bog‘liq: oziqa muxiti tarkibi va uni produsentga uzatish usuli, muxitni xavo bilan ta’minlanganlik darajasi, produsent turi, ferment xususiyati va boshqalardir. o‘stirish davomiyligi ko‘pincha produsentning fiziologik xususiyatlariga bog‘liq bo‘ladi. masalan, b.mesentericus pb uchun - …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mikroorganizmlardan olinadigan oqsillar"

mikroorganizmlardan ferment preparatlarini ajratib olish usullari. tozalanmagan, kompleks ferment preparatlarining olinishi mikroorganizmlardan olinadigan oqsillar fermentlar kimyoviy reaksiyalarni tezlashtiruvchi biologik katalizatorlar bo’lib, tabiatiga ko’ra eng yuqori darajada takomillashgan oqsil moddalardir. ular xujayra, to’qima va turli organizmlarning hayotiy jarayonlarining asosi bo’lgan minglab kimyoviy reaksiyalarni tezlashtiradi. bu guruh moddalarga, ya’ni biologik katalizatorlarga ferment nomi berilishi yoki ularni ikkinchi nomi enzim deb atalishi bijgish jarayonlarining ochilishi bilan bogliq. fermentlar haqidagi ta’limot alohida fan – enzimologiya faniga aylangan. reaksiyalarning tezligini boshqa bir moddalar ta’sirida o’zgartirishi kataliz deyiladi. tirik organizmda xuddi ...

This file contains 26 pages in PPTX format (1.3 MB). To download "mikroorganizmlardan olinadigan oqsillar", click the Telegram button on the left.

Tags: mikroorganizmlardan olinadigan … PPTX 26 pages Free download Telegram