don va don mahsulotlarini saqlash fani

PPTX 14 pages 807,3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 14
prezentatsiya powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi urganch davlat universiteti talabasi yaqubova gulnoraning don va don mahsulotlarini saqlash fanidan taqdimot ishi mavzu: bugʻdoy donining oqsil moddalari.don va don mahsulotlarining biokimyosi.fanga kirish. reja: 1.mahsulotlarni saqlash tarixidan ma`lumot 2.don va don mahsulotlarining kimyoviy tarkibi 3. don va urug’lar tarkibiga kiruvchi moddalar ta`rifi 4. don va don mahsulotlarini birlamchi qayta ishlash asoslari. donni qayta ishlab un olish un chiqimi va navlari yanchish turlari. mahsulotlarni saqlash tarixidan ma`lumot inson qishloq xo’jalik mahsulotlarini iste`mol kila boshlagandan buen uni saqlash va qayta ishlash bilan shug’ullanib kelgan. yetishtirilgan mahsulotni nes-nobud qilmasdan va sifatini pasaytirmasdan saqlash, undan unumli foydalanish qadimdan inson ehtiyojlarining asoslaridan biri bulgan. kuchmanchi xalqlar yigilgan meva va urug’larni saqlash uchun maxsus yertolalar qurishgan. qabilalar otroq bulib yashay boshlagan paytda ortiqcha mahsulotlarni saqlash, shuningdek, zararkunandalardan asrashni organa boshlashgan. donni saqlash va qayta ishlash korxonalari hozir­gi holga kelguncha uzok, rivojlanish yolini bosib otdi. don …
2 / 14
ifatida iste`mol kilayotganini aniq aytish qiyin. tarixchi va kadimshunoslar fikricha, dondan foydalanish inson xayotida olovni yuzaga kelishi bilan boglik. uning yer­damida avval donni kovurishgan, sung suyuq ovqat va xozirgi «lovash» obi non (kavkazda) tayyorlashgan. keyinchalik esa turli aralashmalardan foydalanib non tayyorlashga utildi. donni yanchishda ikkita yassi toshdan foydalanishdi. sung turli moslamali xovoncha yoki uriglarni ishlatishdi. biroz vakt utgach, kul kuchi yer­damida xarakatga «keluvchi tegimonchalar (jernova) yuzaga keldi. bu ogir mexnat kullar tomonidan bajarilgan. kul kuchi yerdamida ishlatiladigan tegirmonlar xozirgi kungacha ba`zi davlatlarda kullanilib kelinadi. tegirmon tuzilishi mukammallashib borgan sari un ishlab chiqarish jarayoni takomillashdi. don kayta ishlashdan oldin turli aralashmalardan tozalangan, nam bulsa kuritilgan. sifatli un olish maqsadida elak ishlatish yulga kuyilgan. don yanchishi rivojlanishining keyingi boskichida yuqori navli un olish talabi kuchayishi munosabati bilan bugdoy donini bir necha marta kayta yanchish qullanila boshlandi. bunga hozirgi davrda xam amal kilinmokda. ma`lumki, feodal jamiyatida ishlab chikarish, jumladan un sanoati sust rivojlandi. …
3 / 14
ochib berdi. bug’doy yer yuzida tarqalgan eng kadimgi ekinlardan biri hisoblanadi. uning kelib chikishi va dastlab qaerda ekilganligi tugrisida xali anik ma`lumot yuk, osiyo va afrikadagi ayrim mamlakatlarda bugdoy bundan 10 ming yillar ilgari, ya`ni dexkonchilik vujudga kelishi bilan ekila boshlangan, 6,5 ming yildan keyin irokda ham ekilgan. eramizdan 6 ming yil mukaddam esa bugdoy misrda paydo bulgan. uzbekistonda bugdoy juda kadimiy ekinlardan hisoblanib, eramizda oldingi asrimizda xozirgi fargona vodiysida ekila boshlangan. arpa xam kadimiy ekinlardan biridir. kadimiy misrda eramizdan 5 ming yil avval kadimiy vavilonda 2—3 ming yil ilgari ma`lum bulgan. xozirgi markaziy osiyo respublikalari eng kadimiy arpa ekiladigan xudud xisoblangan. bu yerlarda arpa eramizdan 4—5 ming yil ilgari ekila boshlangan. undan yem-xashak maksadlarida foydalaniladi va ozik-ovkatga ishlatiladi. arpa doni chorva mollari uchun tuyimli yem xisoblanadi. ayniksa, chuchkalarni burdokiga bokishda uning axamiyati beqiyosdir. somoni chorva mollari uchun xam yaxshi pichan xisoblanadi. 100 kg arpa donida urtacha 121 ozik birligi …
4 / 14
eriladi. kepagi koramollarga berilganda, ular tez semiradi, gusht va sut mahsuldorligi oshadi. suli qadimiy ekinlardan biridir. xalq xujalgidagi axamiyati katta. u asosan, yem-xashak ekinlari qatoriga kiradi. doni otlar va boshka turdagi yosh xayvonlar uchun eng muxim kuchli ozik (em) xisoblanadi. u omixta yoki murakkab yem tayyorlashda xam ishlatiladi. oziklik kimmati jixatidan 1 kg suli 1 ozik. birligiga teng. suli somoni va tuponi xam mollarga beriladi. tuyimliligi jixatidan u boshokli don ekinlarining poxoli va tuponidan ustun turadi. tarkibidagi oksil, yor, vitaminlar oson xazm bulganligidan uni ozik-ovkatga ishlatish mumkin. donidan yorma, kisel va galet tayyorlash uchun un, tolkon va boshka maxsulotlar tayyorlanadi. bu maxsulotlar asosan bolalarga muljallangan va parxez taomlar pishirishda ishlatiladi. suli arpa ekinlari orasida begona ut sifatida usgan. yevropada suli eramizdan 1500—1700 yil avval ma`lum edi. makkajuxori eng qimmatli va serhosil ekinlardan hisoblanadi. u dunyoning eng kadimiy ekinlaridan biridir. uning vatani markaziy amerika (meksika va gvatemala) dir. maxalliy axoli makkajuxorini …
5 / 14
ovkatga ishlatiladi (un tortiladi, yorma tayyorlanadi). doni chorva mollari va parrandalarni kop ishlatiladi, tuyimliligi va xazm bulishi jihatidan makkajuxori donidan kam fark qiladi. 100 kg okjuxorining donida 118,8 ozik birligi bor. texnik maqsadlarda kup ishlatiladigan okjuxori­ning doni kraxmal va spirt sanoati uchun qimmatli xom ashyo xisoblanadi. sholi yer yuzidagi eng kadimiy ozik-ovkat ekinlaridan biri bulib, inson xayotida muxim urin egallagan. u xitoyda eramizdan 2800 yil, hindistonda 2000 yil ilgari ma`lum edi. sholining kelib chikdan markazi janubiy-sharkiy osiyo deb taxmin kilinadi, lekin joyi xali anik emas. akademik n. i. vavilovning ta`kidlashicha, sholi hindistondan kelib chiqqan. sholi hindistondan markaziy osiyoga eramizdan avvalgi davrda tarkala boshlagan. ekin maydoni buyicha sholi butun dunyo dexkonchiligida ikkinchi urinda turadi. kupgina davlatlarda, ayniksa, osiyo mamlakatlarida asosiy ozik-ovkat xisoblanadi. ta`mi yaxshi, sifati yukori bulib, boshka donlarga karaganda inson organizmida tez xazm buladi. guruchning xazm bulish koeffitsienti eng yuqori 95,9 foiz, kaloriyasi 3594 kdjg’g ga teng, ya`ni bugdoy kaloriyasi …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "don va don mahsulotlarini saqlash fani"

prezentatsiya powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi urganch davlat universiteti talabasi yaqubova gulnoraning don va don mahsulotlarini saqlash fanidan taqdimot ishi mavzu: bugʻdoy donining oqsil moddalari.don va don mahsulotlarining biokimyosi.fanga kirish. reja: 1.mahsulotlarni saqlash tarixidan ma`lumot 2.don va don mahsulotlarining kimyoviy tarkibi 3. don va urug’lar tarkibiga kiruvchi moddalar ta`rifi 4. don va don mahsulotlarini birlamchi qayta ishlash asoslari. donni qayta ishlab un olish un chiqimi va navlari yanchish turlari. mahsulotlarni saqlash tarixidan ma`lumot inson qishloq xo’jalik mahsulotlarini iste`mol kila boshlagandan buen uni saqlash va qayta ishlash bilan shug’ullanib kelgan. yetishtirilgan mahsulotni nes-nobud qilmasdan va ...

This file contains 14 pages in PPTX format (807,3 KB). To download "don va don mahsulotlarini saqlash fani", click the Telegram button on the left.

Tags: don va don mahsulotlarini saqla… PPTX 14 pages Free download Telegram