stress psixofiziologiyasi va stress psixologiyasi

DOC 26 pages 194.5 KB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 194.5 KB

File type DOC

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

2-mavzu. stress psixofiziologiyasi va stress psixologiyasi. stressning inson xayotiga taʼsiri reja 1. stress vujudga kelishining tabiati va fiziologik - psixologik xususiyatlar 2.аsab tizimi: antomik tuzilish va funktsional taqsimlanish 3.stress mexanizmlari 4.psixologik stress shakllanishiga taʼsir koʼrsatuvchi omillar 5.insonni stressga reaktsiyalarining turlari (darajalari). 6.stressning individual shaxsning xususiyatlariga taʼsiri tayanch tushunchalar: tananing fiziologik reaktsiyasi, "stress" kontseptsiyasi asabiy yuk yoki kuchli hissiyotlar, hissiy qoʼzgʼalish uchun masʼul fiziologik qurilma, stressli reaktsiyalar, stressga qarshi kurashning fiziologik mexanizmlari. psixologik stress, stressli hodisa, vaziyatni idrok etish va javob berish usuli, stressorlar, uzoq muddatli stresslar, hissiy reaktsiyalar, surunkali stressorlar, stress va kasbiy salomatlik, taʼsirning intensivligi, fiziologik va ruhiy oʼzgarishlar, hissiy rang belgisi, vaziyatni subʼektiv baholash, zaiflik nuqtalari. 1. stress vujudga kelishining tabiati va fiziologik - psixologik xususiyatlar stress muammosi zamonaviy tibbiyotning yetakchi boʼlimlaridan biri boʼlib, unda bu muammoning biologik va fiziologik jihatlariga alohida eʼtibor qaratiladi. аvvalgi boblarda taʼkidlanganidek, stressni tananing fiziologik reaktsiyasi, xususan, gipofiz bezi tomonidan nazorat qilinadigan endokrin …

2 / 26

qiqotchilardan biri, u stressni "hayotiy vaziyatda tahdidlar yoki yoqimsiz omillar paydo boʼlganda yuzaga keladigan hissiy qoʼzgʼalish uchun masʼul fiziologik qurilma, shuningdek, barcha stressorlar faollashtirish taʼsiri natijasi hisoblanadi” degan fikrni olgʼa suradi. fiziologik va psixologik xususiyatlar. maʼlumki, yuqori darajada rivojlangan asab tizimiga ega boʼlgan odamda hissiy ogohlantirishlar tez-tez uchraydigan stressorlardir. аmmo kuchli asab tizimiga ega boʼlmagan hayvonlar, hatto oʼsimliklarda ham stressli reaktsiyalarni koʼrish mumkin. oqibati stressni keltirib chiqaradigan stress omillari dastlab miyada qayta ishlanadi: retseptorlardan olingan maʼlumotlar korteksga va bir vaqtning oʼzida retikulyar tuzilishga, limbik tizimga va gipotalamusga kiradi, bu yerda hissiy holat nuqtai nazaridan baholanadi. korteksda ikkita oqim - "neytral" va "hissiy jihatdan rangli" — tananing axborot ahamiyatini baholashga asoslangan. аgar tahdid, qiyinchilik yoki juda yoqimsiz narsa his qilinsa, unda kuchli hissiy tuygʼu paydo boʼladi va voqealar zanjiri hosil qilinadi. ushbu oʼtkir stressli vaziyatdan bir necha daqiqa oʼtgach, yurak urishi va nafas olish susayadi, tashqi koʼrinish normal holatga qaytadi. biroq, …

3 / 26

g fiziologik mexanizmlarini koʼrib chiqishdan oldin, asab tizimining tuzilishi va funktsiyalarini esga olish tavsiya etiladi, chunki u hayotiy faoliyatni boshqarishda asosiy rolь oʼynaydi. аsab tizimi barcha organlar va tana tizimlarining faoliyatini tashqi muhit bilan doimiy aloqada birlashtiradigan va muvofiqlashtiradigan maxsus tuzilmalar toʼplami hisoblanadi. аsab tizimi tananing barcha organlari va tizimlarining izchil ishlashini taʼminlaydi, tashqi muhitda tananing yoʼnalishini va uning oʼzgarishiga adaptiv reaktsiyalarni amalga oshiradi, aqliy faoliyatning (nutq, fikrlash, ijtimoiy xulq-atvor) moddiy asosini tashkil etadi. nerv sistemasi nerv toʼqimasidan iborat, bu toʼqima esa nerv hujayralaridan tuzilgan. nerv hujayrasi protoplazmadan tuzilgan tana boʼlib, ikki turli oʼsimtalari bor, bu oʼsimtalarning bir xillari kalta, boshqa bir xillari uzun boʼladi. kalta oʼsimtalari sertarmoq boʼlib, dendritlar deb ataladi. uzun oʼsimtalari aksonlar yoki neyritlar deb ataladi. har bir hujayrada bu oʼsimtalar ikkitadan ortiq boʼlmaydi. neyrit ikkita parda bilan oʼralgan. neyritga yopishib turadigan birinchi pardasi yoysimon parda boʼlib, uni et parda yoki mielin pardasi deb ataladi. ikkinchi pardasini …

4 / 26

s xossalari bor, bu xossalardan asosiylari qoʼzgʼaluvchanlik va oʼtkazuvchanlikdir. bu xossalar shundan iborat. аgar nerv tolasining joyiga tegilsa, issiq, sovuq, elektr toki, ximiyaviy moddalar va boshqa shu kabilar bilan taʼsir etilsa, yoki oʼzgartirilsa, nerv tolasining qoʼzgʼatilgan joyida mahsus fiziologik jarayonlar roʼy beradi, buni qoʼzgʼalish deyiladi. аgar nerv tolasi yetarli darajada qoʼzgʼatilsa, bu qoʼzgʼalish sodir boʼlgan joyidagina qolmay, balki nerv tolasi boʼylab tarqaladi va bir nerv hujayrasidan ikkinchi nerv hujayrasiga oʼtadi, nihoyat, qoʼzgʼatish kuchi muayyan darajaga yetganda qoʼzgʼalish butun nerv sistemasiga yoyilishi mumkin. nerv toʼqimasida qoʼzgʼalish jarayoni yuz berganda bir qancha hodisalar: elektr, ximik, issiqlik hodisalari paydo boʼladi. yonma-yon turgan bir nerv hujayrasining aksoni bilan ikkinchi nerv hujayrasining tutashadigan joyi sinapslar borligi tufayli, qoʼzgʼalish nerv tolalarida bir tomonga tarqaladi. mielin pardasi borligidan, qoʼzgʼalish nerv tolasida ayrim - ayrim tarqaladi. markaziy nerv sistemasi markaziy nerv sistemasi bosh miya bilan orqa miyadan tarkib topgan. orqa miya umurtqa pogʼonasining kanalida joylashgan boʼlib, nerv toʼqimasidan …

5 / 26

bilan varoliy koʼprigi orqa miyaning goʼyo bevosita davomidir. lekin shu bilan birga, uzunchoq, miya orqa miyaga qaraganda hiyla murakkabroq funktsiyani oʼtaydi. uzunchoq miya orqali orqa miyadan bosh miyaning yuqoriroqdagi boʼlimlariga va aksincha, bosh miyaning yuqoriroqdagi boʼlimlaridan orqa miyaga impulьslar oʼtib turadi nafas olishni, yurakning ishlashini idora etadigan, qon tomirlar tonusini saqlaydigan markazlar uzunchoq, miyadadir. miyacha markaziy nerv sistemasining pastdagi hamma boʼlimlariga, shuningdek, yuqoriroqdagi qismlariga koʼp yoʼllar bilan mahkam bogʼlangandir. miyachaning juda katta ahamiyatga ega ekanligi loaqal shundan ham koʼrinadiki, miyacha olib tashlangandan keyin tananing muvozanat va harakat funktsiyalari juda ham buziladi, shakllanadi; harakatlar tartibsiz, tuzilgan chalkash, poyma-poy boʼlib qoladi. oʼrta miya. oraliq miya muhim funktsiyalarni oʼtaydigan bir qancha nerv uchastkalaridan iborat, gavdaning umumiy sezuvchanligini ham oʼrta miya idora etadi. pastroqdagi vegetativ markazlarning ishlarini birlashtiradigan va muvofiqlashtiradigan oliy vegetativ markazlar ham oʼrta miyada deb taxmin qilinadi. uzunchoq miya, varoliy koʼprigi, oʼrta miya va oraliq miya hammasi birgalikda miya dastasi yoki miya …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "stress psixofiziologiyasi va stress psixologiyasi"

2-mavzu. stress psixofiziologiyasi va stress psixologiyasi. stressning inson xayotiga taʼsiri reja 1. stress vujudga kelishining tabiati va fiziologik - psixologik xususiyatlar 2.аsab tizimi: antomik tuzilish va funktsional taqsimlanish 3.stress mexanizmlari 4.psixologik stress shakllanishiga taʼsir koʼrsatuvchi omillar 5.insonni stressga reaktsiyalarining turlari (darajalari). 6.stressning individual shaxsning xususiyatlariga taʼsiri tayanch tushunchalar: tananing fiziologik reaktsiyasi, "stress" kontseptsiyasi asabiy yuk yoki kuchli hissiyotlar, hissiy qoʼzgʼalish uchun masʼul fiziologik qurilma, stressli reaktsiyalar, stressga qarshi kurashning fiziologik mexanizmlari. psixologik stress, stressli hodisa, vaziyatni idrok etish va javob berish usuli, stressorlar, uzoq muddatli stresslar, ...

This file contains 26 pages in DOC format (194.5 KB). To download "stress psixofiziologiyasi va stress psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: stress psixofiziologiyasi va st… DOC 26 pages Free download Telegram