anana va marosim

PPTX 41 стр. 3,3 МБ Бесплатная загрузка

41 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 3,3 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 41

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 41

a`nanalar marosimlar an’analar marosimlar reja: an`analar va urf-odatlar beshik to`yi xatna qilish fotiha to`yi nikoh to`yi navro`z bayrami o`zbek oilasining asosiy o`ziga xos xususiyatlari mehmondo`stlik va yoshi kattalarga an`anaviy hurmat-ehtiromli muomala qilishdir. o`zbeklar odatda bir nechta avlodlardan iborat bo`lgan katta oilalar tarkibida yashaydi, shuning uchun ular ko`proq hovlisi bo`lgan katta uylarni yoqtirishadi. maishiy hayotida mehmondo`stlikning bir qismi bo`lgan choyxo`rlik marosimi katta ahamiyatga ega bo`ladi. bunda choy damlash va uni mehmonlarga quyib berish faqat mezbonning mutlaq huquqi bo`ladi. tushlik yoki kechki ovqatga takliflarni doimo qabul qilish va o`z vaqtida kelish qabul qilingan. mehmonga kelayotganda o`zi bilan birga mezbonning bolalari uchun suvenirlar yoki shirinliklarni olgan yaxshi. odatda faqat erkaklar bilan qo`l berib so`rashishadi. ayollar hamda uzoqroq o`tirgan kishilar bilan o`ng qo`lini yuragiga qo`yib, boshini ohista egib salomlashish lozim. qo`l berib so`rashish paytida an`anaga ko`ra kishining salomatligi, ishda va uydagi ishlari ahvoli to`g`risida so`raydilar. qishloq joylarda mehmon kelgan paytda ayollar odatda erkaklarning suhbatiga …

2 / 41

to`yi, to`y) bilan bog`liq bo`ladi. ko`pincha ular islom urf-odatlarining sehrgarlik amaliyoti bilan bog`liq bo`lgan undan ham qadimiyroq shakllarga uzviy kirib ketishini namoyon etadi. islom qabul qilinganidan beri ko`pgina oilaviy-maishiy urf-odatlar uning ta`sirida o`zgargan, o`zbeklarning hayotiga musulmon diiy marosimlari kirib kelgan. juma kuni bayram kuni hisoblanadi va shu kuni barcha yig`iladigan masjidda umumiy namoz (duo) o`qiladi. patriarxal urf-odatlar masjid, choyxonalar, bozorda o`tadigan hamda faqat erkaklar ishtirok etadigan ijtimoiy hayotda hozirgacha ham yashamoqda. beshik to`yi – chaqaloqni birinchi marta beshikka solish bilan bog`liq bo`lib, nishonlanadigan marosimli bayramdir. bu eng qakdimgi va o`zbekistronda eng keng tarqalgan marosimlardan biri. odatda bu to`y chaqaloq tug`ilishining 7-, 9-, 11- kuni o`tkaziladi. turli viloyatlarda marosim o`zicha xususiyatlarga ega bo`ladi va oilaning boyligi darajasiga bog`liq bo`ladi: o`ziga to`q oilalar odatda bu to`yni katta ko`lamda o`tkazadi, kambag`al oilalar esa uni kamtarona nishonlaydilar. beshik va chaqaloq uchun barcha zarur andomlar chaqaloq onasining qarindoshlari tomonidan beriladi. dasturxonga non, shirinliklar va o`yinchoqlar …

3 / 41

o`tkaziladi. marosim oxirida mehmonlar bolani ko`rish uchun oldiga kiradilar, unga sovg`alarni beradi va beshikning ustiga parvarda yoki qand sepadilar. xatna qilish to`yi – islom tomonidan muqaddas deb e`zozlangan yana bir qadimiy o`zbek odatidir (sunnat to`yi). bu marosim o`g`il bolalar uchun 3, 5, 7, 9 yoshga kirganda, kamdan-kam hollarda 11-12 yoshda o`tkaziladi. sunnat to`yining o`tkazilishi jamoatchilik tomonidan nazorat qilinadi. o`g`il bolaning tug`ilgan paytidan boshlab uning ota-onasi asta-sekinlik bilan kerakli narsalarning hammasini sotib olib, sunnat to`yiga tayyorgarlikni boshlaydilar. ko`pincha oddiygina «to`y» ham ataladigan marosimning o`tkazilishidan bir necha oy avval unga bevosita tayyorgarlik boshlanadi. qarindoshlar va qo`shnilar ko`rpalarni tikishda, to`y sovg`alarini tayyorlashda yordam beradilar. bularning hammasi ko`p bolali onalarga topshiriladi. to`ydan avval mahallada yashovchi oqsoqollar, masjidning imomi va qarindoshlarning huzurida qur`on o`qiladi. dasturxon yoziladi. shundan keyin qur`ondan suralar o`qiladi va oqsoqollar o`g`il bolaga duo o`qiydilar. shundan so`ng katta «to`y» boshlanadi. «to`y» dan avval bolaga qo`shnilar, oqsoqollar, qarindoshlarning oldida sovg`alarni, zar tikilgan kiyimlarni kiydirishadi. …

4 / 41

l voyaga yetganda ota-onasi unga mos keladigan qizni izlay boshlaydilar. bu jara1yonga yaqin qarindoshlari, qo`shnilari, oshnalari ham kirishadi. qizni topgandan keyin yigitning xolalari yoki ammalari qizning uyiga uni ko`rish, ota-onalari bilan va ehtimoliy kelinning uydagi ahvoli bilan tanishish uchun biror bahona bilan kiradilar. shundan so`ng qo`shnilari va tanishlari tanlangan qizning oilasi haqida surishtiradi. ijobiy javob olingan holda uyga sovchilar yuboriladi. sovchilikning asosiy marosimlaridan biri fotiha to`yidir. sovchilar fotiha qilinadigan kunni belgilaydilar. shu kuni qizning uyida atrofdagi taniqli oqsoqolar, mahalla oqsoqoli, qizlar yig`iladi. sovchilar o`zining kelish maqsadini bayon etganlaridan keyin «non sindirish» marosimi boshlanadi. shu paytdan boshlab yoshlar bir-biri bilan bog`langan, fotiha qilingan deb hisoblanadi. fotiha to`yi nikoh tuziladigan va to`y o`tkaziladigan kunni tayinlash bilan tugaydi. sovchilardan har biriga ichita ikkita non, shirinliklar bo`lgan dasturxon beriladi, shuningdek qiz tomonidan yigitga va unning ota-onalariga sovg`alar berib yuboriladi. sovchilar kuyovning uyiga qaytganidan keyin ularning qo`lidan sovg`alar qo`yilgan patnislarni olib, «sarpo ko`rar» marosimini boshlaydilar. …

5 / 41

paytidir. to`y kuni kuyovnikida to`y oshi (palov) tayyorlanadi va kelinnikiga yuboriladi, u yerda u dasturxonga tortiladi. xuddi shunday osh kuyovning uyida ham o`tkaziladi. to`y kuni masjidning imomi ikki yoshga «xutbai nikoh» ni o`qiydi, shundan so`ng ular xudo oldida er-xotin deb e`lon qilinadi. imom yoshlarga er va xotinning huquqlari va majburiyatlarini tushuntiradi. odatda nikoh o`qilganidan so`ng yoshlar o`zining fuqarolik nikohini qayd etish uchun zags ga boradi. to`y kuni kelinnikida kuyovga sarpo (to`yga sovg`a qilingan kiyimlar va poyafzal) kiydiriladi, shundan so`ng kuyov o`z oshnalari bilan kelinning ota-onasi huzuriga salom berish uchun boradi. kuyovning oshnalari bilan qaytganidan so`ng kelin ham keladi. kuyovning uyiga yuborishdan avval kelinnikida ota-ona bilan xayrlashish marosimi bo`lib o`tadi. kelin bilan birga yaqin o`rtoqlari ham boradi. ular qo`shiqlarni aytadilar («o`lan» va «yor-yor» qo`shiqlari). kelinni kuyovning uyida kutib olishdan haqiqiy to`y boshlanadi. to`y tugaganidan keyin kuyov kelinni ikki yosh uchun ajratilgan xonaning eshigigacha kuzatadi. xonada kelinni «yanga» (odatda kelinga yaqin bo`lgan …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 41 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "anana va marosim"

a`nanalar marosimlar an’analar marosimlar reja: an`analar va urf-odatlar beshik to`yi xatna qilish fotiha to`yi nikoh to`yi navro`z bayrami o`zbek oilasining asosiy o`ziga xos xususiyatlari mehmondo`stlik va yoshi kattalarga an`anaviy hurmat-ehtiromli muomala qilishdir. o`zbeklar odatda bir nechta avlodlardan iborat bo`lgan katta oilalar tarkibida yashaydi, shuning uchun ular ko`proq hovlisi bo`lgan katta uylarni yoqtirishadi. maishiy hayotida mehmondo`stlikning bir qismi bo`lgan choyxo`rlik marosimi katta ahamiyatga ega bo`ladi. bunda choy damlash va uni mehmonlarga quyib berish faqat mezbonning mutlaq huquqi bo`ladi. tushlik yoki kechki ovqatga takliflarni doimo qabul qilish va o`z vaqtida kelish qabul qilingan. mehmonga kelayotganda o`zi bilan birga mezbonning bolalari uchun suvenirlar ...

Этот файл содержит 41 стр. в формате PPTX (3,3 МБ). Чтобы скачать "anana va marosim", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: anana va marosim PPTX 41 стр. Бесплатная загрузка Telegram