an’analar marosimlar

PPTX 41 стр. 3,3 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 41
a`nanalar marosimlar an’analar marosimlar www.arxiv.uz reja: an`analar va urf-odatlar beshik to`yi xatna qilish fotiha to`yi nikoh to`yi navro`z bayrami www.arxiv.uz o`zbek oilasining asosiy o`ziga xos xususiyatlari mehmondo`stlik va yoshi kattalarga an`anaviy hurmat-ehtiromli muomala qilishdir. o`zbeklar odatda bir nechta avlodlardan iborat bo`lgan katta oilalar tarkibida yashaydi, shuning uchun ular ko`proq hovlisi bo`lgan katta uylarni yoqtirishadi. maishiy hayotida mehmondo`stlikning bir qismi bo`lgan choyxo`rlik marosimi katta ahamiyatga ega bo`ladi. bunda choy damlash va uni mehmonlarga quyib berish faqat mezbonning mutlaq huquqi bo`ladi. tushlik yoki kechki ovqatga takliflarni doimo qabul qilish va o`z vaqtida kelish qabul qilingan. mehmonga kelayotganda o`zi bilan birga mezbonning bolalari uchun suvenirlar yoki shirinliklarni olgan yaxshi. odatda faqat erkaklar bilan qo`l berib so`rashishadi. ayollar hamda uzoqroq o`tirgan kishilar bilan o`ng qo`lini yuragiga qo`yib, boshini ohista egib salomlashish lozim. qo`l berib so`rashish paytida an`anaga ko`ra kishining salomatligi, ishda va uydagi ishlari ahvoli to`g`risida so`raydilar. qishloq joylarda mehmon kelgan paytda ayollar odatda …
2 / 41
arbiyasi (beshik to`yi, xatna qilish), nikoh (fotiha to`yi, to`y) bilan bog`liq bo`ladi. ko`pincha ular islom urf-odatlarining sehrgarlik amaliyoti bilan bog`liq bo`lgan undan ham qadimiyroq shakllarga uzviy kirib ketishini namoyon etadi. islom qabul qilinganidan beri ko`pgina oilaviy-maishiy urf-odatlar uning ta`sirida o`zgargan, o`zbeklarning hayotiga musulmon diiy marosimlari kirib kelgan. juma kuni bayram kuni hisoblanadi va shu kuni barcha yig`iladigan masjidda umumiy namoz (duo) o`qiladi. patriarxal urf-odatlar masjid, choyxonalar, bozorda o`tadigan hamda faqat erkaklar ishtirok etadigan ijtimoiy hayotda hozirgacha ham yashamoqda. www.arxiv.uz www.arxiv.uz beshik to`yi – chaqaloqni birinchi marta beshikka solish bilan bog`liq bo`lib, nishonlanadigan marosimli bayramdir. bu eng qakdimgi va o`zbekistronda eng keng tarqalgan marosimlardan biri. odatda bu to`y chaqaloq tug`ilishining 7-, 9-, 11- kuni o`tkaziladi. turli viloyatlarda marosim o`zicha xususiyatlarga ega bo`ladi va oilaning boyligi darajasiga bog`liq bo`ladi: o`ziga to`q oilalar odatda bu to`yni katta ko`lamda o`tkazadi, kambag`al oilalar esa uni kamtarona nishonlaydilar. beshik va chaqaloq uchun barcha zarur andomlar chaqaloq …
3 / 41
da qo`shni xonada kampirlarning ishtirokida bolani yo`rgaklash va beshikka solish marosimi o`tkaziladi. marosim oxirida mehmonlar bolani ko`rish uchun oldiga kiradilar, unga sovg`alarni beradi va beshikning ustiga parvarda yoki qand sepadilar. www.arxiv.uz xatna qilish to`yi – islom tomonidan muqaddas deb e`zozlangan yana bir qadimiy o`zbek odatidir (sunnat to`yi). bu marosim o`g`il bolalar uchun 3, 5, 7, 9 yoshga kirganda, kamdan-kam hollarda 11-12 yoshda o`tkaziladi. sunnat to`yining o`tkazilishi jamoatchilik tomonidan nazorat qilinadi. o`g`il bolaning tug`ilgan paytidan boshlab uning ota-onasi asta-sekinlik bilan kerakli narsalarning hammasini sotib olib, sunnat to`yiga tayyorgarlikni boshlaydilar. ko`pincha oddiygina «to`y» ham ataladigan marosimning o`tkazilishidan bir necha oy avval unga bevosita tayyorgarlik boshlanadi. qarindoshlar va qo`shnilar ko`rpalarni tikishda, to`y sovg`alarini tayyorlashda yordam beradilar. bularning hammasi ko`p bolali onalarga topshiriladi. to`ydan avval mahallada yashovchi oqsoqollar, masjidning imomi va qarindoshlarning huzurida qur`on o`qiladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz dasturxon yoziladi. shundan keyin qur`ondan suralar o`qiladi va oqsoqollar o`g`il bolaga duo o`qiydilar. shundan so`ng katta «to`y» …
4 / 41
ushtiradilar. ertasiga bayram davom etadi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz nikoh ota-onalarning ruxsati va duosi bilan, bir necha bosqich qilib o`tkaziladi. o`g`il voyaga yetganda ota-onasi unga mos keladigan qizni izlay boshlaydilar. bu jara1yonga yaqin qarindoshlari, qo`shnilari, oshnalari ham kirishadi. qizni topgandan keyin yigitning xolalari yoki ammalari qizning uyiga uni ko`rish, ota-onalari bilan va ehtimoliy kelinning uydagi ahvoli bilan tanishish uchun biror bahona bilan kiradilar. shundan so`ng qo`shnilari va tanishlari tanlangan qizning oilasi haqida surishtiradi. ijobiy javob olingan holda uyga sovchilar yuboriladi. sovchilikning asosiy marosimlaridan biri fotiha to`yidir. sovchilar fotiha qilinadigan kunni belgilaydilar. shu kuni qizning uyida atrofdagi taniqli oqsoqolar, mahalla oqsoqoli, qizlar yig`iladi. sovchilar o`zining kelish maqsadini bayon etganlaridan keyin «non sindirish» marosimi boshlanadi. shu paytdan boshlab yoshlar bir-biri bilan bog`langan, fotiha qilingan deb hisoblanadi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz fotiha to`yi nikoh tuziladigan va to`y o`tkaziladigan kunni tayinlash bilan tugaydi. sovchilardan har biriga ichita ikkita non, shirinliklar bo`lgan dasturxon beriladi, shuningdek qiz tomonidan yigitga va …
5 / 41
va ayniqsa tantanali nishonlanadi. umumiy xususiyatlari bo`la turib, u turli viloyatlarda o`zgacha tusda bayram qilinadi. nikoh marosimining asosiy payti kelinning ota-onasining uyidan kuyovning uyiga o`tishi paytidir. to`y kuni kuyovnikida to`y oshi (palov) tayyorlanadi va kelinnikiga yuboriladi, u yerda u dasturxonga tortiladi. xuddi shunday osh kuyovning uyida ham o`tkaziladi. to`y kuni masjidning imomi ikki yoshga «xutbai nikoh» ni o`qiydi, shundan so`ng ular xudo oldida er-xotin deb e`lon qilinadi. imom yoshlarga er va xotinning huquqlari va majburiyatlarini tushuntiradi. odatda nikoh o`qilganidan so`ng yoshlar o`zining fuqarolik nikohini qayd etish uchun zags ga boradi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz to`y kuni kelinnikida kuyovga sarpo (to`yga sovg`a qilingan kiyimlar va poyafzal) kiydiriladi, shundan so`ng kuyov o`z oshnalari bilan kelinning ota-onasi huzuriga salom berish uchun boradi. kuyovning oshnalari bilan qaytganidan so`ng kelin ham keladi. kuyovning uyiga yuborishdan avval kelinnikida ota-ona bilan xayrlashish marosimi bo`lib o`tadi. kelin bilan birga yaqin o`rtoqlari ham boradi. ular qo`shiqlarni aytadilar («o`lan» va «yor-yor» qo`shiqlari). …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 41 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "an’analar marosimlar"

a`nanalar marosimlar an’analar marosimlar www.arxiv.uz reja: an`analar va urf-odatlar beshik to`yi xatna qilish fotiha to`yi nikoh to`yi navro`z bayrami www.arxiv.uz o`zbek oilasining asosiy o`ziga xos xususiyatlari mehmondo`stlik va yoshi kattalarga an`anaviy hurmat-ehtiromli muomala qilishdir. o`zbeklar odatda bir nechta avlodlardan iborat bo`lgan katta oilalar tarkibida yashaydi, shuning uchun ular ko`proq hovlisi bo`lgan katta uylarni yoqtirishadi. maishiy hayotida mehmondo`stlikning bir qismi bo`lgan choyxo`rlik marosimi katta ahamiyatga ega bo`ladi. bunda choy damlash va uni mehmonlarga quyib berish faqat mezbonning mutlaq huquqi bo`ladi. tushlik yoki kechki ovqatga takliflarni doimo qabul qilish va o`z vaqtida kelish qabul qilingan. mehmonga kelayotganda o`zi bilan birga mezbonning ...

Этот файл содержит 41 стр. в формате PPTX (3,3 МБ). Чтобы скачать "an’analar marosimlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: an’analar marosimlar PPTX 41 стр. Бесплатная загрузка Telegram