o’smirlik yoshida shaxsning shakillanishi

PPTX 21 pages 3.5 MB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.5 MB

File type PPTX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

слайд 1 mavzu: o’smirlik yoshida shaxsning shakillanishi reja: o’smirlar to’g’risida umumiy tushuncha o’smirlarning biologik o’sishi o’smirlik yoshida shaxsning shakillanishi o`smirlik davri insonni bolalikdan - yoshlikka o`tuvchi va o`z navbatida boshqa davrlardan o`zining nisbatan keskinroq, murakkabroq kechishi bilan farqlanib turuvchi davrdir. bu davr taxminan bolalarning 5-8-sinflarda o`qish paytlariga to`g`ri keladi va 11-12 yoshdan 14-15 yoshgacha bo`lgan davr oralig`ida kechadi. ayrim bolalarda bu davr 1-2 yil ertaroq yoki kechroq kuzatilishi ham mumkin. o`smirlik davri ayrim maxsus psixologik adabiyotlarda «o`tish davri», «og`ir davr», «inqiroz davri» kabi nomlar bilan ham ataladi. bu davrning «og`irligi», «keskinligi», «murakkabligi» nimalar bilan asoslanadi? hozirgi o’smirlar o’tmishdoshlarga nisbatan jismoniy, aqliy va siyosiy jihatdan bir muncha ustunlikka ega. ularda jinsiy yetilish, ijtimoiylashuv jarayoni, psixik o’sish oldinroq nomoyon bulmoqda. shu sababli bizda o’g’il va qizlarni 10-11 dan 14-15 yoshgacha o’smirlik yoshi deb hisoblanadi. hozirgi davrda o’smirlarning voyaga yetkazishning uziga hos xususiyatlari qonunyatlari imkonyatlari, xatti-harakat motivlarining ifodalanishi va vujudga kelishining murakkab mehanizimlari …

2 / 21

shlari tizimi, ijtimoiy yo`nalganligi qaytadan shakllanadi, o`z-o`zini anglashi, baholashi, qadriyatlari o`zgaradi. uning uchun o`z «men»i va shu «men»ning ahamiyati ortadi. o’smirlik yoshida bolalikdan kattalik holatiga kuchish jarayoni sodir buladi. o’smirlarda psixik jarayonlar keskin o’zgarish bilan aqliy faolyatda ham burulishlar seziladi. shuning uchun shaxslararo munosabatda o’quvchi va o’qtuvchining muloqatida, kattalar bilan o’smirlarning muomlasida qat’iy o’zgarishlar vujudga keladi. bu o’zgarishlar jarayonida qiyinchiliklar tug’iladi. bolaning buyi 11-12 yoshida 6-7 sm, hatto 10 sm gacha usishi mumkin. biroq bu bosqichda qizlar o’g’il bolalarga qaraganda tezroq usadilar. o’smir 13-14 yoshga tulganda har ikkala jins o’rtasida buyning o’sishi qarib baravarlashadi. 15 yoshga qadam quyganda o’g’il bolalar qiz bolalarni ortda qoldirib ketadilar. shundan keyin to umrining ohirgacha o’sish o’g’il bolalarda ustunlik qiladi. markaziy nerv sistemasining kuchli qo‘zg‘alishi hamda markaziy nerv sistemasi funksiyalari orasida proporsiyaning buzilishi natijasida kayfiyatning o‘zgaruvchanligi, hissiyotga beriluvchanlik kuzatiladi. salbiy hissiyotlar kasallikning paydo bo‘lishida muhim rol o‘ynaydi, shuning uchun ularga katta ahamiyat berish zarur. o‘smirlar …

3 / 21

r bermaydilar. shuningdek, o`smirlik davrida ichki sekretsiya bezlari faoliyati bilan bog`liq ravishda organizmda keskin o`zgarishlar ro`y beradi. ayniqsa qalqonsimon bez va jinsiy bezlar ajratib chiqaradigan gormonlar organizmda modda almashinishining katalizatori vazifasini bajaradi. chunki endokrin va nerv sistemalari bir-biriga uzviy bog`liqdir. shunga ko`ra o`smirlik davri bir tomondan quvvatning keskin ortishi va ikkinchi tomondan patogen ta`sirlarga o`ta sezgirligi bilan xarakterlanadi. shuning uchun aqliy yoki jismoniy ortiqcha toliqish, uzoq muddatli asabiy zo`riqish, affektlar, kuchli salbiy hissiyotlar (qo`rqish, g`azab, xafagarchilik) endokrin buzilishlarga ( menstrual siklning vaqtincha buzilishiga) va nerv sistemasi vazifasining buzilishiga sabab bo`lishi mumkin. bunday buzilishlar ta`sirlanuvchanlikning ortishi, o`zini tuta bilmaslik, parishonxotirlik, ishda mahsuldorlikning pasayishi, uyquning buzilishi kabilarda namoyon bo`ladi. biz yangi taasurotlarga ehtiyojlari katta bo‘lgan o‘smirlarni ko‘p qo‘zg‘atuvchilar oqimidan himoya qilishimiz zarur. uy vazifalarini bajarayotgan vaqtda radio va televizor o‘chirilgan bo‘lishi zarur. haddan tashqari kuchli shovqin asab buzilishlariga olib kelishi mumkin, chunki markaziy nerv sistemasi shovqinga ayniqsa sezgirdir. uzoq vaqt nizolar ham …

4 / 21

adi. ota-onasi va boshqa yaqinlari uni oziqlantiradi, kiyintiradi, tarbiyalaydi va bolani muntazam nazorat ostida tutadi. ular bolani har tomonlama qo`llab-quvvatlab turadilar va bola bunday qo`llab-quvvatlash, daldalarga muhtojlik his etib turadi. o`smirlik davrida esa bola o`z hayotini, xavfsizligini ta`minlash borasida nisbatan mustaqillikka erishadi. endi u o`zini-o`zi himoya qila olishi, lozim bo`lsa o`zi o`z imkoniyatlari darajasida mehnat qilib, yetarli darajada daromad qilishi, o`z ehtiyojlarini mustaqil ravishda o`zi qondira olishi mumkin bo`ladi. o`smirlik avtonomiyalaridan yana biri — emotsional avtonomiyadir. ma`lumki bola dunyoga kelgan ondan boshlab u onasi va atrofidagilarning emotsional, hissiy qo`llab-quvvatlashiga, mehr-muhabbatini namoyon qilishiga, erkalashiga ehtiyoj his qiladi. shuning uchun ham ilk bolalik yoshidagi, maktabgacha va kichik maktab yoshidagi bolalarni suyub, erkalab ularni quchib, boshini silab, yoqimli gaplar va muomala bilan ularga hissiy yaqinlik namoyon qilinsa, ular bundan quvonib, xursand bo`ladilar va erkalayotgan shaxsga nisbatan talpinadilar. buni yosh bolalarning onasiga suykalishi, ularning pinjiga suqilishi, ularga erkalanishi hollarida kuzatishimiz mumkin. shuningdek, bolalar o`z …

5 / 21

qilish tengdoshlar tomonidan qoralanadi. va buni o`smirning o`zi ham xohlamaydi. bu davrda o`smirlarga kattalar tomonidan oldingidek ko`rsatiladigan iltifot, erkalashlar erish tuyuladi. endi ular o`zlarini erkalab, silab siypashlarini, «arzimagan narsalar» uchun kattalar tomonidan bildiriladigan olqishlarni «yoqtirmaydi». endi ular atrofdagilarni hissiy qo`llab-quvvatlashlaridan xoliroq bo`lishga, o`z muammolarini o`zlari shaxsan hal qilishga intiladilar. oldinlari ko`chada, bog`chada, maktabda yuz bergan voqealar haqida uyidagilarga shikoyat qilib ota-onasidan yordam so`ragan bo`lsalar, endi oiladan tashqarida birontasidan dakki eshitib, kaltak yeb kelgan taqdirda ham bu haqda ota-onasiga bildirmaslikka harakat qiladi va imkon qadar ota-onalarini uning «ishlariga» aralashmasliklarini xohlaydi. bularning barchasi o`smirlarda bevosita kuzatiladigan emotsional avtonomiyaning ta`siridir. o’smirlarni psixik o’sishini harakatga keltiruvchi kuch nima? o’smirning psixik o’sishini harakatga keltiruvchi kuch – uning faolyatini vujudga keltirgan ehtiyojlar bilan ularni qondirish imkonyatlari o’rtasidagi qarama – qarshilikning namoyon bo’lishidir. image2.jpeg image3.png image4.gif image5.gif image6.gif image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpeg image12.jpeg image13.png image14.png image15.jpeg image16.jpeg image17.gif image18.jpeg image19.gif image20.gif image21.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’smirlik yoshida shaxsning shakillanishi"

слайд 1 mavzu: o’smirlik yoshida shaxsning shakillanishi reja: o’smirlar to’g’risida umumiy tushuncha o’smirlarning biologik o’sishi o’smirlik yoshida shaxsning shakillanishi o`smirlik davri insonni bolalikdan - yoshlikka o`tuvchi va o`z navbatida boshqa davrlardan o`zining nisbatan keskinroq, murakkabroq kechishi bilan farqlanib turuvchi davrdir. bu davr taxminan bolalarning 5-8-sinflarda o`qish paytlariga to`g`ri keladi va 11-12 yoshdan 14-15 yoshgacha bo`lgan davr oralig`ida kechadi. ayrim bolalarda bu davr 1-2 yil ertaroq yoki kechroq kuzatilishi ham mumkin. o`smirlik davri ayrim maxsus psixologik adabiyotlarda «o`tish davri», «og`ir davr», «inqiroz davri» kabi nomlar bilan ham ataladi. bu davrning «og`irligi», «keskinligi», «murakkabligi» nimalar bilan asoslanadi? hozirgi o’smirlar o’...

This file contains 21 pages in PPTX format (3.5 MB). To download "o’smirlik yoshida shaxsning shakillanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: o’smirlik yoshida shaxsning sha… PPTX 21 pages Free download Telegram