analogli va raqamli o’lchash asboblari

PDF 7 pages 668.6 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 668.6 KB

File type PDF

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

9 – mavzu: analogli va raqamli o’lchash asboblari. rеjа: 1. elektromexanik turidagi analogli asboblar to’g’risida umumiy ma’lumotlar. 2. raqamli o’lchash asboblari. kombinatsiyalangan raqamli o’lchash asboblari. 3. mikroprotsessorli raqamli asboblar to’g’risida ma’lumotlar. o’lchash o’zgartkichlari. elektromexanik turdagi analogli o‘lchash asboblari. analogli o‘lchash asboblari yoki bevosita ko‘rsatuvchi asboblar elektr o‘lchashlar va umuman o‘lchash texnikasida keng o‘rin olgan asboblardan hisoblanadi. bu turdagi asboblarda ko‘rsatuv qaydnomasi uzluksiz (funktsional) ravishda o‘lchanayotgan kattalik bilan bog‘liqlikda bo‘ladi. bevosita ko‘rsatuvchi elektr o‘lchash asboblari, (xususan elektromexanik asboblari) ikki asosiy qismdan, ya’ni o‘lchash zanjiri va o‘lchash mexanizmidan iborat deb qarash mumkin ( 5.3 – rasm). 9.1 – rasm. anolog o‘lchash asboblarining strukturaviy sxemasi. o‘lchash asboblari qaysi tizimga taalluqli mexanizmdan iborat bo‘lishidan qat’y nazar, asbob qo‘zg‘aluvchan qismining harakatlanishi elektromagnit maydon energiyasining o‘zgarishiga bog‘liq. o‘lchanadigan kattalik ta’siri ostida hosil bo‘lib, asbob ko‘rsatkichini ko‘payish tomoniga og‘diruvchi moment aylantiruvchi moment deyilib, u umumiy holda quyidagicha ifodalanadi: m = dwе /d, bu yerda, we – elektromagnit …

2 / 7

a’sir etuvchi moment m aylantiruvchi momentga tenglashguncha (m=m) qo‘zg‘aluvchan qism aylantiruvchi moment ta’siridan buriladi. ko‘p elektr o‘lchash asboblarida aks ta’sir etuvchi moment tortqi, prujina va osmalarning buralishi bilan hosil qilinadi. bunday qurilmada aks ta‘sir etuvchi moment qo‘zg‘aluvchan qismning burilish burchagiga to‘g‘ri proporsional bo‘ladi, ya’ni m = – w,; bu yerda w – tortqi yoki prujinaning materiali va uning o‘lchamlariga bog‘liq bo‘lgan o‘zgarmas kattalik, bu burchagining birligiga 1° yoki 1 radianga mos keluvchi moment bo‘lib, solishtirma aks ta’sir etuvchi moment deb ataladi. asbob qo‘zg‘aluvchan qismining turg‘un burilish holati aylantiruvchi va aks ta’sir etuvchi momentlarning tengligidan topiladi m=m va u umumiy holda quyidagicha ifodalanadi:  = ),x(f w 1  bu holatni 5.4 – rasmda ko‘rsatilgan grafikdan ham kuzatish mumkin. 9.2 – rasm. asbob qo‘zg‘aluvchan qismining turg‘un burilish holatiga aylantiruvchi va aks ta’sir etuvchi momentlarning ta’siri. asbob dinamik rejimda ishlaganida, boshqacha aytganda asbob ko‘rsatkichi (surilishida) joyidan qo‘zg‘alayotganida, yuqorida aytilgan aylantiruvchi va aks …

3 / 7

– rasm. elektromagnit o‘lchash asbobining tuzilish sxemasi va xossalari. elektrodinamik o‘lchash asboblari 9.5 – rasm. elektrodinamik o‘lchash asbobining tuzilshi va xossalari. o‘lchash asboblariga maxsus shartli belgilar chizilgan bo‘ladi va bu belgilar asosida o‘lchash asbobining muhim fazilatlari borasida kerakli ma’lumotlarni olishimiz mumkin. quyida shu belgilarning asosiylarini keltirib o‘tamiz. a. asosiy o‘lchash birliklari va ularning karrali va ulushli qiymatlari: kа, kv, ma, mv, w, mw, nz, khz<mhz va hokazolar; b. o‘lchash zanjiridagi tokning turi: ~ o‘zgaruvchan tok zanjirida ishlaydi; – o‘zgarmas tok zanjirida ishlaydi; ~ ham o‘zgaruvchan, ham o‘zgarmas tok zanjirida ishlaydi. c. xavfsizligi: beshqirrali yulduzcha chizilgan bo‘lib, agar uning ichida hech qanday raqam bo‘lmasa, u holda 500 voltli kuchlanish ostida sinalgan bo‘ladi. agar, raqam yozilgan bo‘lsa, masalan 2, bunda asbob 2000 volt kuchlanishida sinalgan bo‘ladi. d. foydalanish holati:  – vertikal holatda joylashtiriladi,  gorizontal holatda joylashtiriladi; 60° – qiya holatda joylashtiriladi. e. aniqlik klasslari: 0,5; 1,0 kabi. о‘lchash vositalarining umumiy …

4 / 7

, raqamli qayd etish qurilmasi rqq o‘lchanayotgan kattalik bo‘yicha kodlangan ma’umotni raqamli qaydnoma tarzida, operatorga qulay formada ko‘rsatadi. tavsiya etiladigan ma’lumotni qulayligi va aniqligi sababli raqamli o‘lchash asboblari ilmiy – tekshirish laboratoriyalaridan keng o‘rin olgan. raqamli o‘lchash asboblari analog o‘lchash asboblariga nisbatan quyidagi afzalliklarga egadir: yuqori aniqlik, keng ish diapazoni, tezkorlik, o‘lchash natijalarini qulay tarzda tavsiya etilishi, avtomatlashtirilgan tarmoqlarga ulash mumkinligi, o‘lchash jarayonini avtomatlashtirish imkoniyati mavjudligi va hokazolar. lekin raqamli o‘lchash asboblarining ham muayyan kamchiliklari mavjud: murakkabligi, tannarxining balandligi, nisbatan ishonchliligi pastroq. raqamli o‘lchash asbobining asosi bo‘lib aro‘ hisoblanadi. unda ma’lumot diskretlashtiriladi, so‘ngra kvantlanib kodlanadi. diskretlashtirish – bu muayyan (juda qisqa) diskret vaqt oralig‘ida qaydnomalarni olishdir. odatda, diskretlash qadamini doimiy qilishga harakat qilinadi. kvantlash esa, x(t) kattaligining uzluksiz qiymatlarini хn diskret qiymatlarning to‘plami bilan almashtirish hisoblanadi. kattalikning uzluksiz qiymatlari muayyan tartiblar asosida kvantlash darajalarining qiymatlari bilan almashtiriladi. kodlashtirish esa, muayyan ketma – ketlikda ifodalangan sonli qiymatlarni tavsiya etishdan iborat. diskretlashtirish …

5 / 7

analogli va raqamli o’lchash asboblari - Page 5

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "analogli va raqamli o’lchash asboblari"

9 – mavzu: analogli va raqamli o’lchash asboblari. rеjа: 1. elektromexanik turidagi analogli asboblar to’g’risida umumiy ma’lumotlar. 2. raqamli o’lchash asboblari. kombinatsiyalangan raqamli o’lchash asboblari. 3. mikroprotsessorli raqamli asboblar to’g’risida ma’lumotlar. o’lchash o’zgartkichlari. elektromexanik turdagi analogli o‘lchash asboblari. analogli o‘lchash asboblari yoki bevosita ko‘rsatuvchi asboblar elektr o‘lchashlar va umuman o‘lchash texnikasida keng o‘rin olgan asboblardan hisoblanadi. bu turdagi asboblarda ko‘rsatuv qaydnomasi uzluksiz (funktsional) ravishda o‘lchanayotgan kattalik bilan bog‘liqlikda bo‘ladi. bevosita ko‘rsatuvchi elektr o‘lchash asboblari, (xususan elektromexanik asboblari) ikki asosiy qismdan, ya’ni o‘lchash zanjiri va o‘lchash mexanizmidan iborat deb ...

This file contains 7 pages in PDF format (668.6 KB). To download "analogli va raqamli o’lchash asboblari", click the Telegram button on the left.

Tags: analogli va raqamli o’lchash as… PDF 7 pages Free download Telegram