raqamli o’lchash asboblari va ular yordamida har xil kattaliklarni o’lchash

DOCX 92.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1669067637.docx raqamli o’lchash asboblari va ular yordamida har xil kattaliklarni o’lchash режа: · умумий маълумотлар. · комбинацияланган рақамли ўлчаш · асбоблари. · микропроцессор билан бошқариладиган рақамли ўлчаш асбоблари. умумий маълумотлар рақамли ўлчаш асбоби деб, ўлчаш борасида узлуксиз ўлчанаётган катталикни натижаси рақамли қайд этиш қурилмасида ёки рақамларни ёзиб борувчи қурилмада дискрет тарзда ўзгартирилиб, индикацияланадиган асбобларга айтилади. рақамли ўлчаш асбоблари ҳозирги кунда жуда кенг тарқалган. рақамли ўлчаш асбобининг функционал чизмаси 16.1-расмда келтирилган. каў - аналог ўзгарткич; арў – аналог-рақамли ўзгарткич; рққ - рақамли қайд этиш қурилмаси. х    # # каў арў р ққ 1-расм. рақамли ўлчаш асбобининг функционал чизмаси “х” аналог сигнали киришдаги аналог ўзгарткич каў да кейинги ўзгартириш учун қулай формага ўзгартирилади, сўнгра аналог-рақамли ўзгарткич (арў) ёрдамида дискретлаштирилади ва кодланади. ва ниҳоят, рақамли қайд этиш қурилмаси рққ ўлчанаётган катталик бўйича кодланган маълумотни рақамли қайднома тарзида, операторга қулай формада кўрсатади. тавсия этиладиган маълумотни қулайлиги ва аниқлиги сабабли рақамли ўлчаш …
2
да қайдномаларни олишдир. одатда, дискретлаш қадамини доимий қилишга ҳаракат қилинади. квантлаш эса, х(t) катталигининг узлуксиз қийматларини хn дискрет қийматларнинг тўплами билан алмаштириш ҳисобланади. катталикнинг узлуксиз қийматлари муайян тартиблар асосида квантлаш даражаларининг қийматлари билан алмаштирилади. кодлаштириш эса, муайян кетма-кетликда ифодаланган сонли қийматларни тавсия этишдан иборат. дискретлаштириш ва квантлаш рақамли ўлчаш асбобининг асосий хатолик манбалари ҳисобланади. бундан ташқари, квантлаш даражаларининг сони ҳам ўзига яраша хатоликлар киритади. суюқ кристалли индикаторларнинг тезкор ривожи рақамли ўлчаш асбобларининг ихчамлашувига, энергия сарфининг камайишига замин яратмоқда. 2. комбинацияланган рақамли ўлчаш асбоблари ҳозирги замон электроникасининг элементлар базаси кенг имкониятларга эга бўлган рақамли ўлчаш асбобларини яратишга имкон беради. комбинацияланган рақамли асбоблар (кра) нинг асосий қисми интегралловчи хоссага эга ўзгармас ток кучайтиргичидан иборат. комбинацияланган рақамли асбобларнинг кириш қисмига ўзгарувчан токни ўзгармас токка айлантирувчи, қаршилик, индуктивлик ва сиғимни кучланишга ўзгартирувчи ўзгарткичлар уланади. 9.2-расмда резистор қаршилигини ўлчовчи рақамли асбоб схемаси келтирилган бўлиб, rx кучайтиргич к нинг манфий тескари боғланиш занжирига уланади. кучайтиргични кучланиш …
3
и 45-20000 hz частота диапазонида ўлчаш мумкин. бу асбобнинг оғирлиги 3kg, габарит ўлчамлари 300х70х300 мм. бўлиб, у 220 v ўзгарувчан кучланишли тармоқдан ёки 17,5 v ли автоном манбадан таъминланади. 3. микропроцессор билан бошқариладиган рақамли ўлчаш асбоблари рақамли ўлчаш асбоблари таркибида микропроцессорни қўллаш ўлчаш жараёнини соддалаштиради, уларни қиёслашни ва калибрлашни автоматлаштиради, ўлчаш натижаларига (ахборотига) статистик ишлов беради ва асбобларнинг метрологик характеристикаларини яхшилайди. 10.3-расмда рақамли микропроцессорли вольтметрни схемаси келтирилган. мў ар ў м п рд 3-расм рақамли микропроцессорли вольтметр схемаси. рақамли микропроцессорли вольтметрнинг кириш блоки масштабли ўзгарткич (мў)дан иборат бўлиб, у бир йўла ўзгарувчан (ux) кучланишни ўзгармас кучланишга ўзгартиради. кейин эса ўзгармас ток кучланиши аналог – рақамли ўзгарткич (арў) га берилади ва у ерда рақам шаклига келтирилади. ҳозирги замон микропроцессорли асбобларда арў ларнинг икки босқичда интеграллайдиган турлари кенг тарқалган. кириш кучланишига пропорционал бўлган маълум кетма – кетликдаги импульслар сони арўдан микропроцессорнинг (мп) интерфейсига узатилади. масштабли ўзгарткич (мў) ва микропроцессор (мп) лар ўзаро …
4
ш усулида бажарилади. мў иш вс иҳ иг мп рд u x 4-расм. микропроцессорли частотомер схемаси ўлчанаётган кучланиш частотаси масштабли ўзгарткич (мў) орқали импульс шакллантиргич (иш) га узатилади. иш да кучланиш импульсларнинг даврий кетмакетлигига ўзгартирилиб, вақт селектори (вс)га берилади. микропроцессор (мп) маълум давомийли (мисол учун 1s бўлган) импульслар ишлаб чиқаради ва уларни вақт селектори (вс) нинг иккинчи кириш қисмларига узатади. бу импульсларнинг давомийлиги импульсли генератор (иг) билан белгиланади. вақт селектор (вс) нинг иккала киришига таъсир қилаётган сигналга кўра, унинг микропроцессор белгилайдиган вақт давомийлиги билан чегараланган импульслар сони ҳосил бўлади. вақт давомида ишлаб чиқарилган импульслар импульс ҳисоблагич (иҳ) да саналади ва микропроцессор хотирасидаги частота константаси (доимийлиги) билан солиштирилади. солиштириш натижаси рақамли дисплей (рд) га берилади. рақамли ўлчаш асбоблари турли катталиклар ва параметрларни ўлчашда ишлатиладиган энг замонавий ва истиқболли ўлчаш воситаси ҳисобланади. рақамли ўлчаш асбобларининг нархи аналогли асбобларга қараганда қиммат бўлишига қарамай, уларга бўлган талаб жуда юқори. такрорлаш учун саволлар. 1. рақамли …
5
smatullaev p.r., abdullaev a.x. va boshq. fizikaviy-kimyoviy o’lchashlar. o’quv qo’llanma. toshkent, 2007. –180b. 4. ismatullaev p.r., a’zamov a.a. va boshq. issiqlik texnikasida o’lchashlar. o’quv qo’llanma, toshkent, 2007. –90b. 5. b.e. muxamedov. metrologiya, texnologik parametrlarni o’lchash usullari va asboblari. toshkent «o’qituvchi» 1991. –320 b. 6. n.r.yusupbekov, b.e.muxamedov, sh.m.g’ulomov. avtomatika va ishlab chiqarish jarayonlarini avtomatlashtirish. darslik, toshkent, «o’qituvchi» 1997. –353 b.

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "raqamli o’lchash asboblari va ular yordamida har xil kattaliklarni o’lchash"

1669067637.docx raqamli o’lchash asboblari va ular yordamida har xil kattaliklarni o’lchash режа: · умумий маълумотлар. · комбинацияланган рақамли ўлчаш · асбоблари. · микропроцессор билан бошқариладиган рақамли ўлчаш асбоблари. умумий маълумотлар рақамли ўлчаш асбоби деб, ўлчаш борасида узлуксиз ўлчанаётган катталикни натижаси рақамли қайд этиш қурилмасида ёки рақамларни ёзиб борувчи қурилмада дискрет тарзда ўзгартирилиб, индикацияланадиган асбобларга айтилади. рақамли ўлчаш асбоблари ҳозирги кунда жуда кенг тарқалган. рақамли ўлчаш асбобининг функционал чизмаси 16.1-расмда келтирилган. каў - аналог ўзгарткич; арў – аналог-рақамли ўзгарткич; рққ - рақамли қайд этиш қурилмаси. х    # # каў арў р ққ 1-расм. рақамли ўлчаш асбобининг функционал чизмаси “х” аналог сигнали киришдаги аналог ў...

DOCX format, 92.4 KB. To download "raqamli o’lchash asboblari va ular yordamida har xil kattaliklarni o’lchash", click the Telegram button on the left.

Tags: raqamli o’lchash asboblari va u… DOCX Free download Telegram