abusaid mirzo hayoti

PPTX 24 pages 2.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 24
prezentatsiya powerpoint toshkent davlat sharqshunoslik universiteti sharq sivilizatsiyasi va falsafa fakulteti moxt_2-guruh talabasi eshonov siroj abusaid mirzo davrida xuroson va mavorounnahr reja: 1. abusaid mirzo hayoti. 2. abusaid mirzo hukmronligi davrida xuroson. abusaid mirzo — davlat tepasida hukm yuritgan mashhur temuriyzodalardan biri. u sulton muhammad mirzoning oʻgʻli edi. sulton muhammad mirzo esa mironshoh mirzoning oʻgʻli boʻlib, amir temurga nabira edi. abusaid mirzo 1427-yilda tugʻilgan. otasi muhammad mirzo ogʻir xastalikka chalingach, oʻgʻlining tarbiyasini mirzo ulugʻbekka topshiradi. abu said otasining vafotidan soʻng ulugʻbek saroyida taʼlim-tarbiya olib, aniq fanlarda iqtidorini namoyish etadi. ulugʻbek jiyanining kelajagiga ishonch bilan qaray boshlaydi. buning aksi oʻlaroq, abusaid qalbida valineʼmatiga nisbatan adovat qoʻzgʻalib, uning taxtini egallash uchun payt poylaydi. sulton abusaid shaxsiyati murakkab podshoh boʻlgan. uning tabiatida odillik bilan zolimlik, dindorlik bilan mutaassiblik, bunyodkorlik bilan yagʻmogarlik qoʻshilib-qorishib ketgan. maishatbozlik, sharobxoʻrlik davralarini umuman xush koʻrmagan. biroq qahr-u gʻazabi qoʻziganda odam qonini mayday sipqorishdan oʻzini tiyolmagan. u ijtimoiy, siyosiy, iqtisodiy …
2 / 24
boʻlganlar faqat shoh va mirzolar emasdi. gavharshodbegim, tuman ogʻa kabi malikalar, alika koʻkaldosh, amir feruzshoh, shoh malik singari nufuzli amaldorlar ham qurilishlarga homiylik qilgan.“ temuriylar tarixidagi ziddiyatli taqdir va talqinga ega shaxslardan biri sohibqironning chevarasi, bobur mirzoning bobosi abusaid mirzo (1451–1469)dir. uning mirzo ulugʻbek fojiasidan ikki yil oʻtib, samarqand taxtini egallagani, keyin hirotni qoʻlga kiritgani, ulugʻbekning onasi gavharshodbegimni qilichdan oʻtkazgani, navoiyning ikki togʻasini qatl ettirib, uning oʻzini hirotdan badargʻa qilgani haqida koʻpchilik bilishi mumkin. ayrim adabiyotshunos va tarixchilar abu said mirzo qattiqqoʻl hukmdor boʻlish bilan birga movarounnahr va xurosonda bunyodkorlik ishlarini amalga oshirgan, madaniyat rivojiga ham birmuncha hissa qoʻshganini taʼkidlashadi.. faoliyati sulton abusaid 1451-yilda samarqandni egallagach, davlat chegaralarini asta-sekin kengaytirib, butun movarounnahrni, shuningdek, xuroson, badaxshon, kobul va qandahorni zabt etadi, hukmronligini hindiston va iroq hududlariga qadar yoyishga muvaffaq boʻladi. bunday nufuzga erishgan podshohning amir temur tomonidan bobosi mironshohga inʼom etilgan yerlarni qaytarib olishga urinishi tabiiy edi. qoraquyunlilar sardori qora yusuf …
3 / 24
, alouddavla, ibrohim mirzo, mirzo joʻqi, husayn boyqaro kabi temuriyzodalar bilan kurashgan. sulton abusaid 1457-yili hirotni qoʻlga kiritgach, gavharshod begimning ziyoratiga borib, tul kampirga izzat-ehtirom koʻrsatadi. eri tirikligidayoq davlat ishlarida faol qatnashib, obroʻ-eʼtibor topgan uddaburon bu ayol shohruhning taxtiga nabirasi mirzo alouddavla chiqishini istar va uni himoya qilardi. shuningdek, mirzo ibrohim bilan ham munosabati yaxshi edi. aʼyonlar shu kabi dalillarga asoslanib, hirotning yangi hukmdorini shohruh mirzoning bevasi tirik ekan, taxtda xotirjam oʻtirolmasligiga ishontiradi. shu tariqa gavharshodbegim abusaidning farmoyishi bilan 1457-yil 1-avgustda vahshiyona oʻldirilib, ellik yil mobaynida yigʻilgan mol-mulki talon-taroj etiladi. temuriylar saroyining boobroʻ malikasi taqdiri shu tariqa fojiali yakun topadi. abusaid hirotni qoʻlga kiritgan payt yosh shahzoda husayn boyqaroning unga qarshi koʻtargan isyonlari haqida tarix kitoblarida keltiriladi. abusaid husayn boyqaroning onasi hurmatiga uni ikki bor afv etadi. abusaid movarounnahr va xurosonni birlashtirgach, shohruh mirzo vafotidan soʻng qoraquyunlilarning qoʻliga oʻtgan yerlarni qaytarib olish diqqat markazidagi masalaga aylangan edi. sulh tuzib, hirotdan …
4 / 24
oyjonga yurish boshlaydi. u bu payt­da oʻzini kuch-qudratda jahongir bobosidan ortiq koʻrgan boʻlsa koʻrganki, kam koʻrmagan. davlatshoh samarqandiy uning koshgʻardan to tabrizga qadar uzangan hududni egallagach, kibr zoʻridan “yer yuzi kichik bir joy, uning kadxudoligiga bir kishi kifoya”, deganini eslatib oʻtadi. sulton abusaid davrida xurosonda madaniy va ijtimoiy hayot butkul susayib ketmagan va buni tarixchilardan abduraz­zoq samarqandiy hamda xondamir qayd etib oʻtadi. masalan, u 1456-yili mirzo ulugʻbekning astronomik jadvali nusxasini samarqanddan hirotga abulqosim bobur uchun joʻnatadi. ulugʻbekning sevimli shogirdi va izdoshi ali qushchining falsafaga doir “sharhi tajrid al-aqoid” risolasini yozib, abusaidga tuhfa etadi va ellik ming dinor bilan taqdirlanadi. 1451 yili yozida samarqand yaqinidagi sheroz qishlog‘idagi jangda mirzo abdullo o‘ldirilib, taxt sulton abusaid mirzo (1451-1469) qo‘liga o‘tdi. temuriylar davlatining xuroson yerlari shohruxning boshqa bir nevarasi, boysunqur mirzoning o‘g‘li abulqosim bobur qo‘lida saqlanib qolib, u to vafoti (1457) ga qadar xuroson taxtini boshqarib turdi. abulqosim bobur temuriylar saltanatini birlashtirishga, o‘zaro fitna, …
5 / 24
onligi davrida abusaid doimiy ravishda hokimiyatini mustahkamlashga, isyonkor amaldor-noiblarni jazolashga asosiy e’tiborini qaratdi. shuningdek, u birmuncha iqtisodiy va madaniy tadbirlar o‘tkazishga ham urindi. lekin, uning bu sohadagi ishlari o‘zining ijobiy natijasini bermadi, ma’rifat va madaniyat mirzo ulug‘bek davridek yuqori darajaga chiqa olmadi. abusaid o‘z hokimiyatini mustahkamlash yo‘lida ko‘plab qirg‘in-barot ishlarini amalga oshirdi, ko‘zga ko‘ringan obro‘li shaxslar turli jazolarga mubtalo etildi. sulton abusaid mirzo xuroson, eron, xorazmdagi siyosiy tarqoqlikni ham butkul tugata olmadi. hirot taxtiga da’vogarlardan biri umarshayxning evarasi, yosh temuriy shahzoda sulton husayn (1438-1506) abulqosim bobur vafotidan (1457 y.) keyin xuroson mulki uchun o‘z harakatlarini boshlab yuborgan edi. u xv asrning 60-yillaridan katta harbiy otryadga bosh bo‘lib, 1461-1464 yillarda hirot, obivard, niso, mashhad va xorazmda hokimiyat uchun goh muvaffaqiyatli, goho muvaffaqiyatsiz kurashlarni olib bordi. 1469 yili erta bahorda temuriylarga avvaldan tegishli bo‘lgan g‘arbiy eron yerlarini qaytarib olish maqsadida sulton abusaid mirzo oqqo‘yunlu turkmanlariga qarshi yurishni boshlaydi. biroq, oqqo‘yunlular hokimi uzun …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abusaid mirzo hayoti"

prezentatsiya powerpoint toshkent davlat sharqshunoslik universiteti sharq sivilizatsiyasi va falsafa fakulteti moxt_2-guruh talabasi eshonov siroj abusaid mirzo davrida xuroson va mavorounnahr reja: 1. abusaid mirzo hayoti. 2. abusaid mirzo hukmronligi davrida xuroson. abusaid mirzo — davlat tepasida hukm yuritgan mashhur temuriyzodalardan biri. u sulton muhammad mirzoning oʻgʻli edi. sulton muhammad mirzo esa mironshoh mirzoning oʻgʻli boʻlib, amir temurga nabira edi. abusaid mirzo 1427-yilda tugʻilgan. otasi muhammad mirzo ogʻir xastalikka chalingach, oʻgʻlining tarbiyasini mirzo ulugʻbekka topshiradi. abu said otasining vafotidan soʻng ulugʻbek saroyida taʼlim-tarbiya olib, aniq fanlarda iqtidorini namoyish etadi. ulugʻbek jiyanining kelajagiga ishonch bilan qaray boshlaydi. buning aks...

This file contains 24 pages in PPTX format (2.4 MB). To download "abusaid mirzo hayoti", click the Telegram button on the left.

Tags: abusaid mirzo hayoti PPTX 24 pages Free download Telegram