g’arb falsafasining ustuvor yo’nalishlari va ularning fan taraqqiyotiga ta’siri

PPT 42 sahifa 42,3 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 42
powerpoint presentation 3-mavzu: g’arb falsafasining ustuvor yo’nalishlari va ularning fan taraqqiyotiga ta’siri. reja: qadimgi yunon-rim falsafiy maktablari va ularning ta’limoti. xristianlik va o‘rta asr g‘arb falsafasi rivojlanishining umumiy belgilari. g‘arb uyg‘onish davri va falsafiy tafakkurning rivojlanish xususiyatlari. yangi davr g‘arb falsafasidagi asosiy muammolar. eng yangi davr (xx – xxi asr) g‘arb falsafasining oqimlari. qadimgi yunon va rim falsafasi qadimgi davr falsafasining yana bir silsilasi yunoniston va rimga tegishlidir. bu davrdagi falsafiy qarashlar — antik davr falsafasi deb yuritiladi. unda milet falsafiy maktabi, eley falsafiy maktabi, suqrot, pifagor, aflotun, arastu va boshqalarning falsafiy, tabiiy — ilmiy, ijtimoiy — ahloqiy ta’limotlari o‘rganiladi. * qadimgi yunon (antik) falsafasining rivojlanish davrlari suqrotgacha bo'lgan davr (era. vii-v asr) ularning asosiy muammosi tabiat hodisa-larini tushuntirish, kosmos mohiyati, tevarak-atrof, borliqning kelib chiqishi edi, falsafa uslubi – o'z duneqarashini bayon qilish va ularni dogmaga aylantirish «suqrotgacha bo'lgan faylasuflar, bu davrning vakillari» milet maktabi – «fiziklar» fales, anaksimandr, anaksimen …
2 / 42
tegishli bo'lgan asosiy qarashlari olamning boshlang'ich asosini olov deb hisoblagan; qarama-qarshiliklar birligi va kurashi qonunini yaratgan-dialektikaning asosiy qonuni (geraklitning muhim falsafiy kashfiyotlaridan); butun olam doimiy harakat va o'zgarishda deb hisoblagan (ariqdan oqqan suvga ikki marta oyoq bosib bo'lmaydi); tabiatdagi moddalarning almashinuvi va tarixning davriyligi tarafdori bo'lgan; olamning nisbiyligini tan olgan. (dengiz suvi inson uchun iflos, baliq uchun esa toza, turli vaziyatlarda insonning aynan bir xil xatti harakati ham yaxshi ham yomon bo'lishi mumkin); barcha narsalar dunyoviy aql bilan egallanadi; inson va olam ruhining moddiyligini tan olgan; har qanday jarayonlarning xarakatlantiruvchi kuchi «kurash»; «urish (kurash) barcha narsaning otasi va onasidir». * pifogor – (miloddan avvalgi v asr)-katta sofistlarning taniqli vakili xususiyatlari pifogor falsafasining asosiy g'oyalari o'zining falsafiy qarashini pifogor shunday ifodalaydi «inson barcha mavjud narsalarning mavjud bo'lganligi, mavjud bo'lmagan narsalarning mavjud bo'lmaganligi uchun meyoridir». inson ongidan tashqarida hech narsaning bo'lishi mumkin emas; pifogor zamondoshlaridan biri borliq va bilishning nisbiyligi haqidagi fikrni …
3 / 42
unki juda ham ko'p narsa ularni bilishga to'sqinlik qiladi»,-masala nihoyatda murakkab, inson umri esa nihoyatda qisqa. bizni o'rab turgan olam nisbiy; ob'ektiv (haqiqiy) bilimga ega bo'lish mumkin emas; * eleyliklar – eley falsafa maktabi namoyondalari, eramizdan avvalgi vi-v asrlarda qadimgi eley hozirgi davrdagi italiya hududida yashaganlar. bu maktabning mashhur faylasuflari asosiy qarashlari parmenid; eleylik zenon; samoslik meliss bilish muammolarini o'rganganlar; hissiy bilish va oliy ruhiy bilishni ajratadilar (fikr); monizm tarafdori bo'lganlar-turli hodisalarning yagona boshlang'ich asosdan paydo bo'lganligini tan oladilar; barcha narsalar g'oyalarning moddiy ifodasi deb hisoblaganlar (idealizmning boshlovchilari bo'lganlar). * suqrot (miloddan avvalgi 469-399 y). sofistikaga aloqador faylasuflardan biri. xususiyatlari suqrot faoliyatining tarixiy ahamiyati suqrot yirik falsafiy asarlarni yaratmagan bo'lsada, tarixga buyuk kolemist, (bahsga chorlovchi) donishmand, faylasuf-pedagog sifatida nom qoldirgan. bilimni tarqatishga, fuqarolarning ma'rifatli bo'lishga xayrihoh bo'lgan; suqrot yaratgan va qo'llagan asosiy metod «mayevtika» nomini oldi. uning mohiyati shundaki, mantiqiy usullar, qarshi savollar yordamida suhbatdoshni haqiqatni mustaqil topishga yo'naltirish. insoniyatning …
4 / 42
unonistonning yirik faylasufi, suqrotning shogirdi o'z maktabi-akademiyasining asoschisi. xususiyatlari platon-o'zidan keyin biri «suqrot apologiyasi», «parmenid», «gorgiy», «fedon», «davlat» qonunlar kabi yirik falsafiy asarlarini qoldirgan birinchi qadimgi yunon faylasufi. platonning aksariyat asarlari dialog bahs shaklida yozilgan. moddiy narsalar o'zgaruvchan va aslida umuman mavjud emas; olam (narsalar olami) vaqtincha o'zgaruvchan va aslida umuman mavjud emas; faqat sof g'oyagina real mavjud (eydos); sof (tanasiz) g'oyalar haqiqiy, abadiy va doimiy; har qanday mavjud, shunchaki narsa haqidagi boshlang'ich g'oya (eydos)ning moddiy in'ikosidir (masalan otlar tug'iladilar va halok bo'ladilar, biroq ular abadiy va o'zgarmas ot g'oyasining namoyon bo'lishigina xalos); * atomistlar –ushbu falsafa maktabi namoyondalari (demokrit, levkipp) olamning boshlang'ich asosi mayda zarrachalar-atomlardir deb hisoblaganlar. (falsafada demokrit yo'nalishi platonning yo'nalishiga qarama - qarshidir). demokrit ta'limotining asosi butun moddiy olam atomlardan tashkil topgan; atom-mayda zarra, «olamning boshlang'ich asosi»; atom bo'linmas (bu g'oya faqat bizning zamondoshlarimiz tomonidan inkor qilingan); atomlar turli hajmga (eng mayda, eng yirik) turli shaklga ega …
5 / 42
rga xos bo'lgan jihatlarning umumiyligini aks ettiradi. har bir narsa yoki hodisa konkret "shakl" va "mazmun"ga ega. narsalarning shakli ana shu narsa yoki hodisaning mohiyatini belgilaydi. masalan, misdan yasalgan sharni olaylik, uning sharsimon (dumaloq,)ligi shakl bo'lib, mazmuni uning misdan yasalganligidir. * qadimgi yunon falsafasining rivojlanish davrlari ellinizm davri (meloddan avvalgi vi-ii asr) polis inqirozi va yunonlar xukumronligi va iskandar zulqaynar va uning avlodlari boshchiligidagi osiyo va afrikada yirik davlatchilikning tashkil qilinishi davri kiniklarning anti-ijtimoiy falsafasining tarqalishi; asosiy yo'nalishlar xususiyatlari antik axloqning va falsafiy qadriyatlari inqirozi. falsafada stoiklar yo'nalishining paydo bo'lishi; xudolar va shunga o'xshash g'ayritabiiy kuchlarga nisbatan qo'rquvning nisbiyligi; sokrat maktablari-ning faoliyati platon akademiyasi, aristotel likeya kireklar maktabi va x.k.; o'z-o'zida jismoniy va ruhiy madad izlash; epikur falsafasi va x.k.; voqelikdan voz kechishga intilish; shaxsni baxt va lazzatning oliy ne'mati ekanligini tan olish. (jismoniy-kirenaiklar, axloqiy-epikur). * qadimgi yunon (antik davr) falsafasining rivojlanish davrlari rim davri miloddan avvalgi i asr va …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 42 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"g’arb falsafasining ustuvor yo’nalishlari va ularning fan taraqqiyotiga ta’siri" haqida

powerpoint presentation 3-mavzu: g’arb falsafasining ustuvor yo’nalishlari va ularning fan taraqqiyotiga ta’siri. reja: qadimgi yunon-rim falsafiy maktablari va ularning ta’limoti. xristianlik va o‘rta asr g‘arb falsafasi rivojlanishining umumiy belgilari. g‘arb uyg‘onish davri va falsafiy tafakkurning rivojlanish xususiyatlari. yangi davr g‘arb falsafasidagi asosiy muammolar. eng yangi davr (xx – xxi asr) g‘arb falsafasining oqimlari. qadimgi yunon va rim falsafasi qadimgi davr falsafasining yana bir silsilasi yunoniston va rimga tegishlidir. bu davrdagi falsafiy qarashlar — antik davr falsafasi deb yuritiladi. unda milet falsafiy maktabi, eley falsafiy maktabi, suqrot, pifagor, aflotun, arastu va boshqalarning falsafiy, tabiiy — ilmiy, ijtimoiy — ahloqiy ta’limotlari o‘rganiladi. * qadim...

Bu fayl PPT formatida 42 sahifadan iborat (42,3 MB). "g’arb falsafasining ustuvor yo’nalishlari va ularning fan taraqqiyotiga ta’siri"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: g’arb falsafasining ustuvor yo’… PPT 42 sahifa Bepul yuklash Telegram