genomika metodlari

DOCX 7 pages 33.3 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 33.3 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

6- mavzu: genomika metodlari reja 1. genomning dnk darajasidagi tahlili; pzr, gel-elektroforez, restriktsiyalash, molekulyar klonlash va sekvenslash usullari. gwas, birnukleotid polimorfizmini (snps) aniqlash, dna-chip, snapshot, snplex va boshqalar. 2. genomning rnk darajasidagi tahlili; mrnk ekspressiyasi, nothern blot, rt-pcr va boshqalar, microarrays, sdna-chip, sage, ssh, differential display. 3. o'simliklar transformatsiyasi genomika metodlari: 1. polimer zanjir reaktsiyasi (pzr). 2. elektroforez. 3. xromatografiya. 4. dnk ni sekvenslash 5. dnk ni xaritalash polimer zanjir reaktsiyasi (pzr) muayyan ketma-ketlikda dnk bo'lagini minglab va millionlab marta ko'paytirish uchun ishlatiladigan molekulyar biologiyaning texnologiyasi hisoblanadi. ushbu jarayon dastlab dnk zanjirini ochish (94 s), dezoksinukleotid fosfatlarni qo'yish (55-60 s) va ularni yangi dnk nusxasiga tikish (72 s) kabi bosqichlarni o'z ichiga oladi. ptsr metodi biologiya va tibbiyotda keng ishlatiladi. 1970 yillarning boshlaridan norvegiyalik olim xunn klep korona laboratoriyasida sintetik praymerlar, ya'ni dnk molekulasining qisqa bir zanjirli jufti yordamida dnk amplifikatsiyasini amalga oshirishni taklif qildi. lekin bu g'oya amalga oshmadi. …

2 / 7

adi. bu ferment xatoliklarni tuzatishga qodir emas. ammo u arxeylardan ajratib olingan pfu va pwo fermentlari bilan birga qo'llanilganda samaradorlik oshadi. chunki bu fermentlarning xatolarni tuzatish xususiyati yuqori, shu sababli dnk dagi mutatsiyalar sonini keskin kamaytiradi. shuningdek, reaktsiya tezligi ham yuqoridir. hozirgi vaqtda bir vaqtning o'zida yuqori tezlikdagi polimerizatsiya va yuqori aniqlikdagi nusxalash ishlarini olib borish uchun taq- pfu aralashmasi qo'llaniladi. pcr texnologiyasini o’tkazishda amplifikator asbobi yordamida o’tkaziladi. bu asbobda qizdirilgan probirkalar vaqti –vaqti bilan sovutilib turiladi. ular odatda 1°c xaroratli bo’lishi kerak. bunda probirkalarga biror pereparatdan ajratib olingan dnk molikulasi va unga achitqilarning polimeraza fermenti solinadi va amflikator asbobiga joylanadi. keyin polimeraza zanjir reaksiyasi boshlanadi. pcr metodining asosiy prinsplari: · fragment amplifikatsiyasi ikkta praymer o’rtasida ro’y beradi. · amplifikatsiya 30-40 siklda o’tadi. · xar bir sikl o’zining xarorat rejimiga ega. · xar bir reaksiya ni termostabil dnk polimerazalari amalga oshiradi. · xar 30 siklda amplikat dnk fragmenti bir milliard …

3 / 7

ez yoki elongatsiya denaturatsiya- denaturatsiya bosqichida dnk molekulasi 94—96°c temperaturada isitiladi. bunda polimerazaning termostabilligi yo’qoladi. 05-2 minutdan so’ng dnk zanjiri to’g’rilanadi. bu bosqichda dnk molekulasining qo’sh zanjirlari orasidagi vodorod bog’lari uziladi. ba’zan birinchi sikldan keyin reaksiya aralashmasi denaturatsiyasi 2-5minutda ketadi renaturatsiya (otjig)- agar tempratura kamaytirilsa praymerlar uchun birinchi zanjirli matritsa zanjirlar bilan bog’lanish yuzaga keladi. bu xodisa kuydirish (otjigom.) yoki renaturatsiya deyiladi. tempuraturali kuyish (otjiga ) praymerlar tarkibidan qat’iy nazar odatda 4—5°s tanlanib yumshatiladi. bu jarayonga 0,5-2 minut vaqt ketadi. harorat ta’sirida kuydirish (otjiga ) notog’ri bo’lsa praymerlarbilan matritsalar o’rtasidagi bog’lanish yomon yani spetsifik bo’lmagan maxsulotlar xosil bo’lishiga sabab bo’lishi mumkun. sintez yoki elongatsiya- dnk polimeraza praymerlar yordamida ona zanjirdan nusxa olishni boshlaydi. bu bosqich elongatsiya yoki sintez bosqichi deyiladi. polimeraza sintezi boshlanganda ikkinchi zanjirlar 3’ yakuniy praymerlardan uzoqlashadi. bu jarayon praymerlar matritsa bilan bog’langanda va uzunasiga xarakat langanda sodir bo’ladi. 72 °c da polimerazalar aktiv xolatda bo’ladi pcr ketmasligining …

4 / 7

i. odatdagi sharoitda dnk larning elektroforetik tahlili uchun akrilamid va agaroza gelidan foydalaniladi. poliakrilamid olish uchun xom ashyo bo’lib akrilamid xizmat qiladi. akrilamid, akrilonitrilni sulfat kislotasining monogidrati ishtirokida gidrolizlab olinadi. poliakrilamid suvda yaxshi eruvchi oq kukun ko’rinishidagi polimer modda.u atseton,geksan va metanolda erimaydi,etilenglikolda ,glitserinda muzli uksus va sut kislatalarida yomon eriydi(1% atrofida),propilenglikol va morfolin kislotalarida bo’kadi.sirt faol moddalar bilan yaxshi aralashadi.100 gradusdan yuqori haroratda gel xolatga o’tadi. agaroza-bu agara polisaxaridining eng toza fraksiyasi bo’lib dengiz qizil suv o’tlaridan olinadi.agaroza tarkibida 3-o fraksiya bo’lib,4-o va 3-16 galaktopiranozalardan tuzilgan.mr-10*4-10*5. 84-96 c da shaffof suyuqlikka aylanadi.suyuqlangan agarozaning bog’lanuvchanligi10-15 cp ni tashkil etadi.bu saxarozaning 50% eritmasining xona xarorati birligiga teng.agarning yana bir o’ziga xos xususiyatlardan biri bu past temperaturada avval gel xolatga o’tib,keyin qotib boshlaydi.u tibbiyotda elektroforez fizoterapiya muolajasida qo’llaniladi. agarozli gel elektroforezi nuklein kislotalarni ajratishning samarali usul hisoblanadi. agarozning gelining konsentratsiyasi,dnk fragmentlarining konsentratsiyasiga nisbatan teskari proporsianal bo’ladi.umuman olganda, agaroz konsentratsiyasi qanchalik yuqori bo'lsa,unda …

5 / 7

iladi. agaroza gelidan foydalanish tarmoqlari. elektroforez gellari dnk molekulalarining o’lchamini o’lchashda, pzr(polimer zanjir reaksiya) maxsulotlarini tahlil qilishda,molekulyar genetikada barmoq izini olishda, oldindan belgilangan dnk ni ajratishda foydalaniladi. ko’pchilik agarozali gellar 0.7% dan 2% oralig’ida tayyorlanadi..0.7% li agaroza geli nisbatan katta bo’lgan dnk fragmentlarini(5-10kb),2% li gel esa kichik dnk fragmentlarini korishda foydalaniladigan bo’lsa,ba’zi odamlar juda kichik bo’laklarini ko’rish uchun 3% li agarozadan ham foydalanishadi. agar ajratilayotgan dnk fragmentlari bir necha 10 juft asosdan iborat bo'lsa akrilamid geli, 100 juft asosdan boshlab agaroza geli ishlatiladi. dnk molekulalarini elektroforezga joylashtirishdan avval 2 xil bo’yoqda bo’yaladi. 1.ksilen(havo rang) 2.brom-fenol(siyoh) bo’yoqlar dnk fragmentlarining harakatini ko’rish uchun, chuqurchaga yaxshi joylashishi uchun, jarayon qachon to’xtaganini bilish uchun bo’yaladi. elektroforez bufer eritma bilan to’ldirilgan kamerada boradi: 1.edta 2.tris 3.tbe(tris borat edta) 4.tae(tris atsetat etta). bufer eritma ionlarning kuchini faollashtiradi va dnk bo'laklarining elektr maydondagi harakatini qulaylashtiradi. dnk molekulalarining geldagi migratsiya ya’ni harakat tezligi quyidagilarga bog’liq: 1. dnk o’lchamiga …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "genomika metodlari"

6- mavzu: genomika metodlari reja 1. genomning dnk darajasidagi tahlili; pzr, gel-elektroforez, restriktsiyalash, molekulyar klonlash va sekvenslash usullari. gwas, birnukleotid polimorfizmini (snps) aniqlash, dna-chip, snapshot, snplex va boshqalar. 2. genomning rnk darajasidagi tahlili; mrnk ekspressiyasi, nothern blot, rt-pcr va boshqalar, microarrays, sdna-chip, sage, ssh, differential display. 3. o'simliklar transformatsiyasi genomika metodlari: 1. polimer zanjir reaktsiyasi (pzr). 2. elektroforez. 3. xromatografiya. 4. dnk ni sekvenslash 5. dnk ni xaritalash polimer zanjir reaktsiyasi (pzr) muayyan ketma-ketlikda dnk bo'lagini minglab va millionlab marta ko'paytirish uchun ishlatiladigan molekulyar biologiyaning texnologiyasi hisoblanadi. ushbu jarayon dastlab dnk zanjirini ochish (9...

This file contains 7 pages in DOCX format (33.3 KB). To download "genomika metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: genomika metodlari DOCX 7 pages Free download Telegram