xonliklarning taraqqiyotdan orqada qolishi

DOCX 6 pages 18.4 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 18.4 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

xonliklarning taraqqiyotdan orqada qolishi alijonova fotimaxon 📝annotatsiya xoniyatlarning rivojlanishdagi orqada qolishi sabablari mustamlakachilik siyosati, ichki nizolar va iqtisodiy zaiflik bilan bog'liq edi. suv resurslaridan samarasiz foydalanish va agrar islohotlarning etishmovchiligi ham muhim omillardan biri bo'lgan. 🔑kalit so'zlar. xoniyatlar, tarkiyot, orqada qolish, iqtisodiyot, siyosat, ijtimoiy, madaniyat, savdo, texnologiya, xonliklararo munosabatlar va urushlar xonliklararo nizolar, jumladan, qabilalararo va mahalliy hokimlar o'rtasidagi ichki ziddiyatlar, iqtisodiy taraqqiyotga jiddiy to'sqinlik qilib, milliy daromadning 15-20% gacha bo'lgan qismini harbiy xarajatlarga sarflashga olib kelgan. xv-xvi asrlarda buxoro va xiva xonliklari o'rtasida 30 dan ortiq yirik harbiy to'qnashuvlar qayd etilgan bo'lib, ularning aksariyati suv resurslari va savdo yo'llari uchun kurash bilan bog'liq edi. qo'qon xonligi o'zining mavjudligi davrida (18-19 asrlar) ikki marta buxoro xonligiga katta yurishlar uyushtirgan, natijada keng hududlarni bosib olgan va katta miqdordagi o'ljani qo'lga kiritgan. xonliklarning savdo va iqtisodiy aloqalari xonliklarning ichki savdosi asosan mahalliy bozorlarga yo'naltirilgan bo'lib, qo'shni xonliklar bilan chegaradosh hududlarda 15-20% gacha …

2 / 6

ng ichki bozorlari chet el mahsulotlari bilan to‘lib ketdi, mahalliy hunarmandchilik va sanoatning 30% dan ortig‘i inqirozga yuz tutdi, bu esa milliy iqtisodiyotning zaiflashuviga sabab bo‘ldi. mustamlakachilik siyosatining taʼsiri natijasida xonliklarning infratuzilmasi, jumladan, yo‘l va kommunikatsiya tizimlari rivojlanmadi, bu esa 50% ga yaqin savdo hajmining kamayishiga olib keldi. xonliklarning madaniy va ma'naviy hayoti xonliklar hududida hunarmandchilik yuqori darajada rivojlangan bo'lsa-da, texnologiya va sanoatning sust rivojlanishi iqtisodiy taraqqiyotga to'sqinlik qilgan. xonliklardagi adabiyot, asosan, diniy va she'riy janrlarda rivojlanib, ilmiy va falsafiy asarlar soni juda kam bo'lgan. xonliklar davrida 15-16-asrlarda islom madaniyati va ta'limi rivojlangan bo'lsa-da, jahon madaniyatining umumiy taraqqiyotidan ancha orqada qolgan edi. xonliklardagi ijtimoiy tuzum va uning ta'siri dinning kuchli ta'siri va diniy qarashlarning rivojlanishga to'sqinlik qilishi, ayniqsa ilmiy va texnik taraqqiyotga salbiy ta'sir ko'rsatdi. masalan, yangi g'oyalarga qarshilik 80% ga yaqin bo'lgan. xonliklarda feodal yer egaligi tizimi hukm surdi, aholining 90% dan ortig'i dehqonlar bo'lib, ular yer egalariga soliq …

3 / 6

an. xonliklar davrida paxtachilik dehqonchilikning asosiy tarmoqlaridan biri bo'lib, yillik hosil 20-30 ming pudga yetgan, ammo zamonaviy texnologiyalar va sug'orish tizimlarining yetishmasligi hosildorlikni cheklab qo'ygan. xonliklardagi infratuzilma va texnologiyalar metallurgiya va qurol-yarog' ishlab chiqarish texnologiyalari ancha orqada qolgan, qo'lda ishlangan qurollar ustunlik qilgan, zamonaviy qurollar soni jami qurollarning atigi 10% ni tashkil etgan. xonliklarda yo'l infratuzilmasi juda yomon rivojlangan edi, asosan ot yo'llari mavjud bo'lib, savdo-sotiqni va aloqani sezilarli darajada cheklab, milliy daromadning atigi 5% ini tashkil qilgan. sug'orish tizimlari eski usulda, samaradorligi past bo'lgan, natijada qurg'oqchilik tez-tez sodir bo'lib, qishloq xo'jaligi mahsulotlarining 30% dan ortig'i yo'qotilib ketgan. xonliklarning iqtisodiy orqada qolishining sabablari xonliklarning iqtisodiy jihatdan zaifligi, 15-18-asrlarda, yer egaligi tizimining feodal parchalanishi va markazlashgan iqtisodiy siyosatning yo’qligidan kelib chiqqan. mahalliy hunarmandchilikning rivojlanishiga to'sqinlik qilgan yuqori soliqlar (o'rtacha 20-30%) va xorijiy raqobat iqtisodiy qoloqlikka olib keldi. chet el savdosi bilan chegaralangan bozor munosabatlari va 5-10% atrofida qolayotgan ichki savdo aylanmasi …

4 / 6

xonliklarning ilg'or texnologiyalar va bilimlarga kirishi cheklangan edi, bu esa ularning harbiy qudratini pasaytirdi va taxminan 19-asr boshlarida rossiya imperiyasi kabi kuchli davlatlarning istilosini oldini ololmadi. xonliklarning iqtisodiyotining asosiy qismi dehqonchilikka tayangan bo'lib, sanoatning rivojlanmaganligi va chet el savdosiga bog'liqligi ularni tashqi siyosiy o'zgarishlarga juda zaif qildi, bu esa 18-asrda ayniqsa sezilarli bo'ldi. markaziy osiyo xonliklarida feodal munosabatlarning kuchliligi, markaziy hokimiyatning zaifligi va qabilaviy urushlarning tez-tez sodir bo'lishi iqtisodiy taraqqiyotni sezilarli darajada to'sqinlik qildi, bu esa ularning evropa davlatlariga nisbatan orqada qolishiga olib keldi. 📌xulosa xanliklarning orqada qolishi sabablarini tahlil qilish, iqtisodiy va siyosiy tuzumning zamonaviylashmaganligi, tashqi ta'sirlarning kuchsizligi va ichki nizolarning ko'pligini ko'rsatadi. bu esa ularning rivojlanishda ortda qolishiga olib keldi. 📚foydalanilgan adabiyotlar 1. abdullaev, b.a. o'rta osiyo xanliklarining ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyoti. toshkent: fan, 1987. 2. axmedov, b. o'zbekiston tarixi. toshkent: o'qituvchi, 1991. 3. karimov, i.a. o'zbekiston xxi asr bo'sag'asida: xavfsizlikka tahdidlar va milliy manfaatlar. toshkent: o'zbekiston, 1997. 4. mirzoev, …

5 / 6

xonliklarning taraqqiyotdan orqada qolishi - Page 5

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xonliklarning taraqqiyotdan orqada qolishi"

xonliklarning taraqqiyotdan orqada qolishi alijonova fotimaxon 📝annotatsiya xoniyatlarning rivojlanishdagi orqada qolishi sabablari mustamlakachilik siyosati, ichki nizolar va iqtisodiy zaiflik bilan bog'liq edi. suv resurslaridan samarasiz foydalanish va agrar islohotlarning etishmovchiligi ham muhim omillardan biri bo'lgan. 🔑kalit so'zlar. xoniyatlar, tarkiyot, orqada qolish, iqtisodiyot, siyosat, ijtimoiy, madaniyat, savdo, texnologiya, xonliklararo munosabatlar va urushlar xonliklararo nizolar, jumladan, qabilalararo va mahalliy hokimlar o'rtasidagi ichki ziddiyatlar, iqtisodiy taraqqiyotga jiddiy to'sqinlik qilib, milliy daromadning 15-20% gacha bo'lgan qismini harbiy xarajatlarga sarflashga olib kelgan. xv-xvi asrlarda buxoro va xiva xonliklari o'rtasida 30 dan ortiq yirik harbiy to'...

This file contains 6 pages in DOCX format (18.4 KB). To download "xonliklarning taraqqiyotdan orqada qolishi", click the Telegram button on the left.

Tags: xonliklarning taraqqiyotdan orq… DOCX 6 pages Free download Telegram