"shayboniylar davrida buxoro xonligida davlat boshqaruvi"

DOCX 47 pages 129.6 KB Free download

47 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 129.6 KB

File type DOCX

Pages 47

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 47

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi z.m.bobur nomidagi andijon davlat universiteti tarix fakulteti 3–kurs 302-guruh talabasi qozoqov arabboyning “o’zbekiston tarixi” fanidan tayyorlagan kurs ishi mavzu: “shayboniylar davrida buxoro xonligida davlat boshqaruvi” bajardi: qozoqov a. qabul qildi: erkayev e. andijon-2024 “shayboniylar davrida buxoro xonligida davlat boshqaruvi” kirish reja: i. shayboniylarning vujudga kelishi va buxoro xonligi ii. buxoro xonligi davlat boshqaruvi va xon rutbasi iii. shayboniylar davrida ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy taraqqiyot iv. abdullaxon ii davrida ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy taraqqiyot xulosa. foydalanilgan adabiyotlar. kirish ma’lumki, “ta’lim to’g’risida”gi qonunda va kadrlar tayyorlash milliy dasturida ta’lim sohasidagi davlat siyosatining asosiy prinsiplarida ta’lim va tarbiyaning insonparvar demokratik xarakterda ekanligi muhim tamoyil sifatida ko’rsatib o’tilgan. shuni nazarda tutgan holda kurs ishimning mavzusi ham o’ta dolzarb mavzulardan biri hisoblanadi. birinchidan o’zbekiston tarixi darslarida shaxsni har tomonlama shakllantirish, uning qobiliyati va imkoniyatlarini to’liq namoyon etish va rivojlantirish uchun qulay shart–sharoit yaratish uchun ta’lim jarayonini to’g’ri tashkil etish, …

2 / 47

nti i.a.karimov tashabbusi bilan tarixiy – madaniy merosni o’rganish va targ’ib etish, ta’lim tizimida yangi pedagogik texnologiyalarni joriy etish, o’quvchilarni komil inson darajasida tarbiyalashga katta e’tibor berilib, bu sohada ulkan ishlar amalga oshirilmoqda. uchinchidan o’zbekiston tarixining muhim burilish nuqtasi hosoblanmish shayboniylar davrini ilmiy manbalar asosida tahlil etish fanimiz oldida turgan dolzarb vazifalardan biridir. o’quvchilarga o’zbekiston tarixi fanini o’qitishda shayboniylar davri tarixining pedagogik asoslarini aniqlash hozirga qadar yaxlit ilmiy tadqiqot sifatida o’rganilgan emas. bu esa mavzuning dolzarbligini yanada oshiradi. 2 tariximizda somoniylar, g’aznaviylar, qoraxoniylar, xorazmshoxlar, temuriylar, shayboniylar, ashtarxoniylar va mang’itlar kabi sulolalar hukmronlik qilganini bilamiz. shu nuqtai nazardan olganda shayboniylar davrining dolzarbligi shundan iboratki, biz bu davrni yanada muhimroq o’rganmog’imiz, o’sha davrda hukmronlik qilgan xukmdorlar qilgan ishlarini chuqurroq tahlil qilmog’imiz, ochilmagan, siru-sinoatlarni ochib bermog’imiz darkor. bizga ma’lumki, bir qator tarixchilarimiz shayboniylar davriga oid bir qancha asarlar yozishgan. jumladan, b. axmedovning “tarixdan saboqlar”, “to’rt ulus tarixi”, z.m. boburning “boburnoma”, abdulg’ozixonning “shajarai turk”, …

3 / 47

g 70 yillarida oltin о’rda ichki kurashlar yanada keskinlashib ketdi. bu kurashda shayboniylardan tulunbekaxonim, ilbon, alpxо’ja, arabshoh, kaonbeklar katta о’rin tutdilar. oltin о’rda taxti uchun kurashlar kuchayib, tushkunlikka yuz tutgan bir vaqtda oq о’rda davlati kuchayib bordi. bu holatni biz urusxon va tо’xtamishlar xukumronlik qilgan davrda kuzatishimiz mumkin. 1380 yilda oq о’rdaning birlashtirilishi tо’xtamishning amir temur tomonidan qо’llab quvvatlanganligi ta’sirida amalgaoshirilgan edi. oltin о’rda amir temur tomonidan tо’xtamishga qarshi kurashlar davomida ancha zayiflashtirilgan bо’lsada, shodibek hukmronlik qilgan davrda 1401-1407 yana kuchaya boshladi. shu yillarda oltin о’rda bulg’or, xojitarxon, qrim ustidan yana о’z hukmronligini о’rnatdi. 1406 yil edigey tomonidan xorazm bosib olindi. bunga temuriylar о’rtasida kuchayib ketgan taxt uchun kurashlar sabab bо’lgan edi.1 xv asrning 1chi choragida oltin о’rdada о’zaro siyosiy kurashlar yana kuchayib ketdi. 1400-1417 yillar davomida oltin о’rda taxtiga о’tirgan 8 ta xon birin -ketin taxtdan tushirildi. (shodibek, pо’latxon, temirxon, jaloliddin sulton va boshqalar). xiv asrning 80 yillaridan boshlab …

4 / 47

ga qaytib, qiyot, mang’it, qо’ng’irot, dо’rmon, qushchi, о’tarchi, nayman, tuboyi, toymas, jot, korlik, ushun, kurlovut, echki, tangut, va boshqa qabilalar tomonidan ham xon etib kо’tarildi. bunda abulxayrxonni 200 dan ortiq urug’ va qabila boshliqlari qо’llab quvvatladilar. 1428 -29 yillarda kо’chmanchi о’zbeklar janubi-g’arbiy sibirdagi tura shahrini qо’lga kiritdilar va bu shahar 1446 yilgacha abulxayrxon davlatining poytaxti bо’lib qoldi. abulxayrxonning bu muvaffaqiyati tezda butun dashti qipchokqa yoyildi va kо’pgina о’glonlar va sultonlar abulxayrxon hizmatiga о’ta boshladilar. 1428- 1431 yillar davomida olib borilgan kurashlar natijasida abulxayrxon ilgarigi shaybon ulusi yerlarini qaytadan birlashtirishga erishdi va о’z davlatini oltin о’rda (kо’k о’rda) dan mustaqil deb e’lon qildi. 1431-1432 yillarda abulxayrxon xorazm ustiga yurish qildi va uning shimoliy qismini temuriylardan tortib oldi. biroq, bu yerda vabo tarqalgach, xorazmni tashlab ketdi. biroq, manbalarda abulxayrxonning xorazmni tashlab ketishiga sabab shohrux tomonidan qо’shin yuborilishi va xojitarxon xoni orol dengizi atrofida qochib yurgan kichik muhammadning о’g’li maxmud va uning ukasi …

5 / 47

xon tarbiyasida bо’ladi. keyinchalik temuriy amirlardan biri, turkiston hokimi muhammad mazid tarxon homiyligida bir qancha vaqt turkistonda yashadi. turkiston urushlar girdobida qolgan bir vaqtda shayboniyxon ukasi bilan sulton axmad mirzo panoxida buxoroda yashadi va ilm oldi. xv asr 90 -iillarida muhammad shayboniyxon dashti qipchoqqa bordi va siyosiy kurashlarga qо’shilib ketdi. u bir necha yil davomida kurash olib bordi va toshkentdagi hukmdorlar yordamida dashti qipchoqda mustahkam о’rnashib oldi. keyinchalik, sayram va yassini qо’lga kiritilgach, butun turkistonda hokimiyatni qо’lga kiritdi. 1498 yilda sulton axmad mirzo vafotidan sо’ng samarqandga yurish qildi, uni qо’lga kirita olmagach, qarshiga yurish qildi va shahrisabz bilan birga talon -taroj etdi. 1499 yilda samarqandda qilgan yurishi yana muvaffaqiyatsizlikka uchragach, buxoroga yurish qildi va uch kunlik qamaldan sо’ng uni qо’lga kiritdi. 1500 yilda muhammad shayboniyxon yana samarqandga yurish qildi va uni bosib olib, tо’rt oy davomida talon qildi. bu samarqandliklarning shayboniyxonga qarshi qо’zg’oloni sabab bо’ldi va ular 19 yoshli temuriy …

Want to read more?

Download all 47 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""shayboniylar davrida buxoro xonligida davlat boshqaruvi""

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi z.m.bobur nomidagi andijon davlat universiteti tarix fakulteti 3–kurs 302-guruh talabasi qozoqov arabboyning “o’zbekiston tarixi” fanidan tayyorlagan kurs ishi mavzu: “shayboniylar davrida buxoro xonligida davlat boshqaruvi” bajardi: qozoqov a. qabul qildi: erkayev e. andijon-2024 “shayboniylar davrida buxoro xonligida davlat boshqaruvi” kirish reja: i. shayboniylarning vujudga kelishi va buxoro xonligi ii. buxoro xonligi davlat boshqaruvi va xon rutbasi iii. shayboniylar davrida ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy taraqqiyot iv. abdullaxon ii davrida ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy taraqqiyot xulosa. foydalanilgan adabiyotlar. kirish ma’lumki, “ta’lim to’g’risida”gi qonunda va kadrlar tayyorlash milliy dasturida ta’lim sohasida...

This file contains 47 pages in DOCX format (129.6 KB). To download ""shayboniylar davrida buxoro xonligida davlat boshqaruvi"", click the Telegram button on the left.

Tags: "shayboniylar davrida buxoro xo… DOCX 47 pages Free download Telegram