sadriddin ayniy pedagogik g'oyalar

DOCX 33 pages 53.6 KB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 53.6 KB

File type DOCX

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

kurs ishi mavzu: sadriddin ayniy pedagogik g'oyalar reja kirish................................................................................................................3 i.bob sadriddin ayniyning ma’rifatparvar sifatida shakllanishi 1.1 sadriddin ayniyning hayoti va ijodi……………………………………....4 1.2 sadriddin ayniyning jadidchilik faoliyati…….…………...…………......11 ii bob.sadriddin ayniyning pedagogik qarashlari bola tarbiyasiga oid asarlari. 2.1. sadriddin ayniy–yosh avlodning ta’lim tarbiyasi to’g’risidagi fikrlari…………………..……………….....................................................20 2.2 .buxoroda jadidchilik harakatlari…………………...…..…………..……26 xulosa …………………………………………………..………………......32 foydalanilgan adabiyotlar…………………………………………...…….33 kirish mavzuning dolzarbligi.bu davr ilg’or publisistlarining asosiy xususiyati milliy ongni uyg’otishgachorlashda,buning uchun hayotdagi barcha masalalarni ishga solishga da’vat etishda,elyurtni,sarmoyadorlarni,hatto diniy arboblarni bir jon,bir tan bo’lib millat ravnaqi yo’lida birlashishga xizmat qilishga chaqirishga,va maqsadga e’tiborsiz qaraganlarni keskin talqin qilishda ko’rindi.bu niyatni fitrat 1917 yilning iyunida yozgan “ittifoq etaylik” maqolasida quyidagicha muxtasar ifodalaydi:”…qo’lni-qo’lga beraylik,haq yo’linda,din yo’linda,vayo’ linda,millat yo’linda jadidimiz,qadimimiz,mullamiz,boyimiz va avomimiz bir yerga to’planaylik,bir-birimizga ko’makchi va madadkor bo’laylik”.bu fikrlar mustaqilligimizni mustahkamlash uchun hozirgi kunda ham bizga hamohang bo’la oladi.qaysi gazeta yoki jurnalda qanday mazmun va maqsad,qanday g’oya va ibrat haqida maqola yozilmasin,vatan,millat haqida bo’ladimi,ma’rifatparvarlik va taraqqiyotga oid bo’ladimi,milliy ozodlik harakati yoxud …

2 / 33

tganimizdek bu jarayonda behbudiy,fitrat,avloniy,cho’lpon,mirmuhsin shermuhammedov kabi xalqning ma’rifatli adiblari o’zlarining sa’y harakatlari bilan ommani ma’rifatli qilishga urinishdi.bu davrda o’zbek publisistikasining shakllanish davri bvoshlandi va bu publisistika ilk qadamlari bilanoq millatparvarlik manfaatlari yo’lida jonbozlik ko’rsatdi va bu kelajak avlodga katta adabiy me’ros sifatida bugungi kun matbuotchiligiga ham zamin bo’ldi. yakuniy xulosa shuki,turkiston vaqtli matbuot tarixi vatanimizning yaqin o’tmishidagi ma’rifat va jaholat,ozodlik va yovuzlik,jaholat va qabohat kurashlari tarixi ko’zgusidir. i.bob sadriddin ayniyning ma’rifatparvar sifatida shakllanishi 1.1 sadriddin ayniyning hayoti va ijodi. xix asrning soʻnggi choragida tugʻilib, xx asrning oʻrtalariga qadar yashab ijod etgan sadriddin ayniy oʻzbek va tojik adabiyotlari taraqqiyotiga muayyan hissa qoʻshgan zullisonayn yozuvchidir. u mansub boʻlgan yozuvchilar avlodi xalq va jamiyat hayotidan uzoqlashib qolgan mumtoz sharq adabiyotiga yangi toʻlqin berishga, uni yangi tarixiy davrning gʻoyalari bilan boyitishga intildi. shu maʼnoda sadriddin ayniy va uning qalamkash birodarlari xx asrning 10-yillarida yangi tipdagi oʻzbek va tojik adabiyotiga poydevor qoʻydilar.[1] sadriddin ayniy 1878 …

3 / 33

tirish zarurligini sezdi. sadriddin ayniy ana shu tarzda yosh buxoroliklar harakatiga kelib qoʻshildi va oʻzbek jadid adabiyotining yorqin namoyandalaridan biriga aylandi. sadriddin ayniy oʻsmirlik yillarida turmush tebratish uchun jismoniy mehnat bilan koʻproq shugʻullangan boʻlsa, ijtimoiy ongida roʻy bergan oʻzgarishlar tufayli keyinchalik aqliy mehnat yordami bilan kun kechira boshlaydi. chunonchi, u tatar maktabida tarjimon boʻlib xizmat etadi. shu asnoda muayyan malaka hosil qilgan sadriddin ayniy doʻsti mirza abdulvohid bilan birga uning hovlisida maktab ochadi. 1909 yilda esa “tazhib us-sibiyon” (“bolalar tarbiyasi”) degan oʻqish kitobini yaratadi. yosh muallimning bu dastlabki pedagogik ishlari oʻsha davr uchun katta voqea boʻlgani sababli qattiq qarshilikka uchraydi.imtihonlar boshlangan pallada, – deb yozadi u tarjimai holida, – katta mullalar igʻvo boshlab, bolalarni kofir qiladi, deb bizning maktabimizga qarshi chiqdilar, ular amirga murojaat qilib, maktabimizni yoptirdilar va amirga qarashli boʻlgan kishilar bu bilan ham qanoatlanmay, mirza abdulvohidni olomon qilib oʻldirmoqchi boʻldilar. ular buxorodan qochib ketdilar, men bir muncha vaqg …

4 / 33

“guli surx”, “bazm” singari katta mazmundan xoli sheʼrlarni yozgan boʻlsa, keyinchalik yaratgan “yoshlarga murojaat”, “hasrat”, “na oʻldi, yo rab!”, “moziy va hol”, “yerni yana sotmang” singari sheʼrlarida jadid adabiyotining nafasi ufurib turadi. “ustoz ismoilbek janoblari” degan marsiyada esa sadriddin ayniy jadidchilik harakatining otasi ismoil gʻaspirali vafoti munosabati bilan musulmon sharqi oʻzining buyuk rahnamolaridan biridan mahrum boʻlganini aytadi.sadriddin ayniy 1917 yilga qadar kechgan ijodida, boshqa jadidlar singari maqolanavislik (publitsistika) bilan ham samarali shugʻullandi. uning “oyna” jurnalida chop etilgan “har bir millat oʻz tili ila faxr etar” degan maqolasi muallifning 1915 yildayoq turkiston xalqlari oʻrtasida oʻzbek tilining mavqeini koʻtarish vazifasini oʻz oldiga qoʻyganini namoyish etdi. u shu davrda nazariy xarakterdagi ishlar bilan band boʻlib qolmay, fors-tojik tilida “buxoroi sharif”, oʻzbek tilida “turon” gazetalarini nashr etishning tashabbuskorlaridan biri boʻldi.[5]“ushbu ikki gazeta, – deb yozgan edi sadriddin ayniy, – italiya va bolqon muhorabasi asnosida nashr boʻlgʻonlaridan har bir narsadan xabarsiz buxoro aholisini tarihdan, siyosatdan, …

5 / 33

ilik faoliyati bilan oʻzbek jadidchilik harakati va jadid adabiyotining shakllanishida muhim ahamiyatga molik ishlarni amalgaoshirdi. uning bu boradagi xizmatlari sadriddin ayniy ijodiy faoliyatining munavvar sahifalaridan birini tashkil etadi. sadriddin ayniy va o’zbek bolalar adabiyoti. ayniy – bolalarning zullisonayn adibi va shoiri. muallifning pedagogik risolalari va avtobiografik qissalari. “esdaliklar” asarining yaratilish tarixi, mazmun-mundarijasi.[6] hamza va o’zbek bolalar adabiyoti. adibning maorif, ta’lim-tarbiya haqidagi g`oyalari. hamzaning aqliy va axloqiy tarbiya, oila muhitida bola tarbiyasi to’g`risidagi qarashlari. shoir she’rlarining g`oyaviy-badiiy ahamiyati. o’zbek bolalar adabiyoti shakllanish va taraqqiyot yo’lida. o’zbek bolalar adabiyotining 1920-30-yillardagi tadriji. ijtimoiy hayot. professional bolalar adabiyotining ayrim tamoyillari. bolalar uchun ijod qilish an’anasi. elbek – bolalikka jonini fido etgan shoir, nosir va islohotchi muallim. 1889 yil chechak tarqalgan vaqt sadriddin tog‘asi, otasi va onasidan ayriladi. katta akasi muhiddin boshqa bir qishloqda mulla bo‘ladi va o‘n bir yasharli bolakay o‘z ukasiga g‘amxo‘rlik qilib, oila boshi bo‘ladi. u ukalarini yedirar, kiyintirardi, bozorda savdo qilib, …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sadriddin ayniy pedagogik g'oyalar"

kurs ishi mavzu: sadriddin ayniy pedagogik g'oyalar reja kirish................................................................................................................3 i.bob sadriddin ayniyning ma’rifatparvar sifatida shakllanishi 1.1 sadriddin ayniyning hayoti va ijodi……………………………………....4 1.2 sadriddin ayniyning jadidchilik faoliyati…….…………...…………......11 ii bob.sadriddin ayniyning pedagogik qarashlari bola tarbiyasiga oid asarlari. 2.1. sadriddin ayniy–yosh avlodning ta’lim tarbiyasi to’g’risidagi fikrlari…………………..……………….....................................................20 2.2 .buxoroda jadidchilik harakatlari…………………...…..…………..……26 xulosa …………………………………………………..………………......32 foydalanilgan adabiyotlar…………………………………………...…….33 kirish mavzuning dolzarbligi.bu davr ilg’or publisistl...

This file contains 33 pages in DOCX format (53.6 KB). To download "sadriddin ayniy pedagogik g'oyalar", click the Telegram button on the left.

Tags: sadriddin ayniy pedagogik g'oya… DOCX 33 pages Free download Telegram