bolalar kasalliklari propedevtikasi faniga kirish

PPT 43 pages 9.0 MB Free download

43 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 9.0 MB

File type PPT

Pages 43

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 43

ўзбекистонда педиатриянинг ривожланиш тарихи болалик даврлари osiyo xalqaro universiteti tibbiyot fakulteti “klinik oldi fanlar” kafedrasi bolalar kasalliklari propedevtikasi faniga kirish. buxoro 2025 reja: bolalar kasalliklari propedevtikasi faniga kirish. pediatriyaning rivojlanish tarixi. kasallik tarixining sxemasi va tuzilishi. bolalik davrlarining xususiyatlari (ivbdv-statsionar). bolalar kasalliklari propedevtikasi pediatriyaning asosiy fanlaridan biri bo‘lib, u sog‘lom va kasal bolani ko‘rish, tekshirish, tashxislashning ilmiy va amaliy usullarini o‘rgatadi. 👉 ya’ni, bu fan talabalarga kasal bolani qanday qabul qilish, qanday savol berish, qanday tekshirish kerakligini o‘rgatadi. pediatriya haqidagi ilk ma’lumotlar eramizdan oldingi 4-asrda gippokrat tomonidan yozilgan kitoblarida ko‘rsatib o‘tilgan. yahyo ar roziy 865–925 yil eronda tug‘ilgan, vrach, filosof, ximik entsiklopedist, evropada taniqli olim. birinchi bo‘lib «kasallik tarixini» olib borishini yo‘lga qo‘ygan. uning kitoblari evropada lotin tilida tarjima qilingan. o‘rta osiyoda pediatriyaning rivojlanishi, asosan, 10–12 asrlarda xorazmshohlar, somoniylar va qoraxoniylar davrida tibbiyot rivojlanishi bilan birga olib borilgan. bu davrda “ma’mun akademiyasi” tashkil topilgan va unga buyuk olim abu rayhon …

2 / 43

ilda ilk pediatrlar kongressi bo‘lib o‘tgan rossiyada birinchi bolalar kart-o‘rinlari (6 o‘rin) 1806 yilda sankt-peterburgda tashkil etilgan. birinchi bolalar kasalxonasi 1834 yilda peterburgda – nikolaevskaya bolnitsa tashkil etilgan. keyinchalik u n.f. filatov nomini oldi. ikkinchi bolalar kasalxonasi moskvada 1842 yilda tashkil etilgan shamsiyev sayfi shamsiyevich – pediatr, sssr ning tibbiyot fanlar akademiyasining a’zosi. 1914 yilda namangan shahrida tug‘ilgan. institutni bitirib, o‘z hayotini pediatriyada bag‘ishlagan. 1951 yildan tashmi ning bolalar kasalliklari kafedrasini boshqargan. o‘zbek pediatriya maktabining asoschisi, o‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan fan arbobi, fanlar akademiyasining muxbir a’zosi, onalar va bolalar sog‘ligini saqlash borasida katta hissa qo‘shgan. 1920 yilda o‘zbekistonda onalik va bolalikni muhofaza qilish bo‘limi tashkil etilgan. 1920 yilda toshkentda o‘rta osiyo davlat universiteti tarkibida tibbiyot fakulteti ochilgan. 1922 yil toshkent shahrida 100 o‘rinli bolalar shifoxonasi tashkil etilgan. 1963 yilda samarqand, 1965 yilda andijon tibbiyot instituti tarkibida pediatriya fakulteti ochilgan. buxoroda pediatriyaning rivojlanishi bolalar birinchi mutaxassislari: mirjanov k.m – bolalar jarrohi – …

3 / 43

i va ko‘zlari ko‘rinadi. burun uchini farqlash mumkin. qo‘l va oyoq barmoqlarini ko‘rish mumkin. bolalik davrlari homila rivojlanishining 12 haftasi. homila 6 sm. birinchi marta harakatlana boshlaydi. yurak urishi eshitiladi. jinsini aniqlash mumkin. bolalik davrlari homila rivojlanishining 16 haftasi. homila 10–11 sm., vazni esa 75–80 gramm. homila ko‘zini qimirlatadi. yurak va tomirlar to‘liq shakllangan. qo‘l va oyoq barmoqlarida izlar bor. bolalik davrlari homila rivojlanishining 20 haftasi. homila 15 sm., vazni esa 250 gramm. homila katta barmoqlarini ema oladi. mimikasi bor. birinchi harakatlar kuzatiladi. bolalik davrlari homila ichi rivojlanish davri birinchi 2 oylikni o‘z ichiga olgan embrional rivojlanish fazasida organlarning barpo bo‘lishi, homilaning shakllanishi va homila qobiq-larining – suvli (amnion), tukli (xorion), sariq pufak va allaktexsning rivojlanishi kuzatiladi. 3 oylikdan boshlab homila o‘sadi, ona organizmidan yo‘ldosh orqali olayotgan ozuqa moddalar va kislorod hisobiga rivojlanadi. homila ichi rivojlanishida tana vazni 6,000 marta (0,6 mg dan 3500 g gacha), tana uzunligi esa 5000 …

4 / 43

an bola qo‘l-oyoqlar gipotonik, qo‘llar tirsak bo‘g‘imida yoyilgan, «qurbaqa pozasi». teri osti yog‘ qavati rivojlanmagan. jinsiy yorik ochiq. ovqatlantirish oshqozon zondi orqali. * * bolalik davrlari. rivojlanishning homiladan tashqari bosqichi bolalik davrlari chaqaloqlik davri xususiyatlari tana vaznining fiziologik yo‘qotilishi; fiziologik sariqlik; terining fiziologik qizarishi (katari); tranzitor lixoradka (bezgak); siydik nordon infarkti; jinsiy kriz. bolalik davrlari ko’krak yoshi davri bola hayotining birinchi yilida bola tana vazni 200% ga, bo‘yi 50% ga ko‘payadi. bu davrda bola o‘zining motor va intellektual rivojlanishining birinchi bosqichini o‘tadi. bu davr uchun oshqozon–ichak traktining nisbiy etishmovchiligi xosdir, bu ichak trakti shilliq qavatining nozikligi, bezlarning past fermentativ faoliyati va fermentlar aktivligi pastligi bilan bog‘liqdir. birlamchi passiv immunitet sekin-asta kamayadi, orttirilgan immunitet hali kuzatilmaydi. shuning uchun ko‘krak yoshi bolalari 4–5 oyligidan boshlab qizamiq, suv chechak, skarlatina, ko‘k yo‘tal, gripp va boshqa havo tomchi infeksiyalari bilan og‘riydi. eng ko‘p infeksiyaning kirish darvozasi – teri, ichak shilliq qavati va yuqori nafas …

5 / 43

zlar ta’sir etadi. bu yoshdagi bolalarda endokrin disfunktsiyalarning turli shakllari uchraydi. yurak–qon tomir kasalliklari, revmatizm, asab, buyrak kasalliklari uchrashi ortadi. ko‘pgina kasalliklar bu davrda xuddi kattalarnikidek kechadi. bolalikning bu davrida bolaning kelajakdagi xarakteri shakllanadi. katta maktab yoshi davri bu davr jinsiy bezlarning shakllanishi va ishga tushishi bilan xarakterlanadi. qiz bolalarda jinsiy shakllanish 12 yoshdan boshlanadi va 16–18 yoshlarda tugaydi, o‘g‘il bolalarda bu davr 13–14 yoshdan boshlanadi va 18–20 yoshlarda tugaydi. issiq iqlim sharoitida jinsiy shakllanish 1–2 yil erta boshlanadi. bu davrda ikkilamchi jinsiy belgilar yuzaga keladi: qovuq va qo‘ltik osti sohasida (sochlar) tuklar o‘sishi, qizlarda ko‘krak bezlari rivojlanishi, o‘g‘il bolalarda ovoz yo‘g‘onlashuvi vujudga keladi. bu davrda yurak qon-tomir tizimida funksional buzilishlar, o‘smir yuragi, o‘smirlar gipertoniyasi va nevrozi kuzatiladi. jinsiy shakllanishda nuqsonlar aniqlanadi.

Want to read more?

Download all 43 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bolalar kasalliklari propedevtikasi faniga kirish"

ўзбекистонда педиатриянинг ривожланиш тарихи болалик даврлари osiyo xalqaro universiteti tibbiyot fakulteti “klinik oldi fanlar” kafedrasi bolalar kasalliklari propedevtikasi faniga kirish. buxoro 2025 reja: bolalar kasalliklari propedevtikasi faniga kirish. pediatriyaning rivojlanish tarixi. kasallik tarixining sxemasi va tuzilishi. bolalik davrlarining xususiyatlari (ivbdv-statsionar). bolalar kasalliklari propedevtikasi pediatriyaning asosiy fanlaridan biri bo‘lib, u sog‘lom va kasal bolani ko‘rish, tekshirish, tashxislashning ilmiy va amaliy usullarini o‘rgatadi. 👉 ya’ni, bu fan talabalarga kasal bolani qanday qabul qilish, qanday savol berish, qanday tekshirish kerakligini o‘rgatadi. pediatriya haqidagi ilk ma’lumotlar eramizdan oldingi 4-asrda gippokrat tomonidan yozilgan kitoblarida...

This file contains 43 pages in PPT format (9.0 MB). To download "bolalar kasalliklari propedevtikasi faniga kirish", click the Telegram button on the left.

Tags: bolalar kasalliklari propedevti… PPT 43 pages Free download Telegram