pedagogik takt va pedagogik etika

DOCX 6 pages 23.6 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.6 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

5-mavzu.pedagogik takt va pedagogik etika. 2-soat reja: 5.1.takt va pedagogik takt haqida tushuncha. 5.2.taktika va pedagogik taktika. 5.3.pedagogik taktni qo`llash shartlari. 5.4. pedagogik etika va pedagogik etiket. 5.5. pedagogik etikani shakllantirish yo’llari va pedagogik imij. 1. tayanch tushunchalar: takt, taktika, pedagogik takt, taktikani tanlash, pozitsiya, shroit, usul, odob, pedagog odobi, pedagog odobi fazilatlari pedagogik takt tushunchasi. takt ahloqiy tushuncha bo’lib, u insonlarning o’zaro munosabatlarini muvofiqlashtirish, tartibga solish, insonparvarlik g’oyalariga asoslangan bo’lib, andishali hulq, har qanday ziddiyatli vaziyatlarda ham inson hurmati saqlanib qolishini talab qiladi. har bir insondan, ayniqsa o’qituvchidan andishali bo’lish talab qilinadi. boshqacha qilib aytganda, pedagogik takt bu o’qituvchining ta’lim oluvchilar oldida o’zini tutishni bilishi, ta’lim oluvchining holatini, intilishlari, qiziqishlarini tushuna olishi va eng samarali ta’sir yo’lini topa olishidir. pedagogik takt – o’qituvchi kasbiy mahoratining asosi bo’lib, o’quvchilarga barcha demokratik talablar asosida pedagogik ta’sir o’tkazish, muloqotni insonparvarlik tuyg’ulari asosida o’rnatish o’lchovi, o’quvchilarda mustaqil fikr yuritishni hamda ongli intizomni tarkib …

2 / 6

r qalbini umuman tuzalmaydigan darajada jarohatlab qo’yishi, yoki o’qituvchining obro’siga putur etkazishi mumkin. o’qituvchi va o’quvchi o’rtasidagi bunday qarama-qarshiliklar, ko’pincha, dars va darsdan tashqari jarayonlarda sodir bo’ladi. bunda ayniqsa yosh o’qituvchilarning pedagogik takt sirlarini bilmasligi, tajribasizligi pand beradi. o’qituvchining taktik mahorati birdaniga shakllanib qolmaydi, u yillar davomida pedagogik faoliyatda, ustozlar tajribasini o’rganishda, dars jarayonida, sinfdan tashqari faoliyatda va tarbiyaviy soatlarda o’quvchilar bilan muloqotda takomillashib boradi. dars jarayonida pedagogik mahoratning asosi bo’lmish pedagogik taktga ega bo’lish o’qituvchi uchun juda zarurdir. shunday qilib, pedagogik takt bu o’qituvchining ta’lim oluvchilarga nisbatan amalga oshiradigan ta’sirining mezonidir. taktikani tanlash va uni qo’llash qoidalari. taktika tanlash turli vaziyatlarda xilma-xil rollarni bajarish bilan bog’liq. bu haqida ma’lumotni psixoterapevt a.b.dobrovich kitoblaridan olish mumkin. bu to’rtta pozitsiya bo’lib, ular quyidagicha: “yuqoridan pastga”, “pastdan yuqoriga”, “yonma-yon” va “aralashmaslik” pozitsiyasi. “yuqoridan pastga” pozitsiyasida o’qituvchi mustaqil hal etishni namoyish etadi, mas’uliyatni o’z zimmasiga oladi. bu pozitsiya “ota-ona” pozitsiyasi. “pastdan yuqoriga” pozitsiyasi tobelik, …

3 / 6

, ya’ni ishga aloqador darajani talab qiluvchi pozitsiyadir. bu pozitsiya ta’lim oluvchida teng huquqli sheriklikni shakllantiradi, o’zaro ishonch muhitini yaratadi. bunda quyidagi jumlalarni qo’llash mumkin: “sizlar bilan maslahatlashmoqchi edim”, “kelinglar, o’ylab ko’raylik” va hokazo. pedagogik ta’sirning еtakchi metodi – pedagogik talabdir. pedagogik talab iltimos, rag’batlantirish, ma’qullash, faoliyatga undash, ta’lim oluvchiga nisbatan ishonchni namoyish qilish va boshqa shakllarda ifodalanadi. insonparvarlik pedagogikasida pedagog tarbiyalanuvchilar birgalikdagi hamkorlikdagi faoliyatda quyidagi tamoyillarga amal qilishi lozimligi ta’kidlab o’tilgan: 1) tarbiyalanuvchilarga mehrli bo’lish, o’z mehrini ko’rsata olish; 2) ta’lim oluvchilar hatti-harakatlarining “ichki rag’batlantiruvchi kuchlarini” ko’ra olish; 3) vaziyatni to’g’ri baholay olish; 4) maqsadga muvofiq ta’sir etish usulini tanlash; 5) ta’lim oluvchilar bilan samarali muloqotni tashkil etish. pedagog va ta’lim oluvchi pozitsiyalarining to’g’ri kelmasligi ko’p konfliktlarga sabab bo’ladi, shuning uchun konflikt vaziyatlarda qo’llaniladigan sinalgan quyidagi qoidalarni bilish kerak: birinchi qoida. konflikt vaziyatini o’z qo’liga olish. bu emotsional taranglikni bartaraf etishni anglatadi. buning uchun ortiqcha jismoniy zo’riqishdan, ortiqcha hatti-harakatlardan …

4 / 6

tushuntirish (shu meni o’ylantiryapti...) ya’ni hatti-harakatni darrov baholamang, oldin tug’ilgan vaziyatga bo’lgan munosabatingizni bildirishga harakat qiling. to’rtinchi qoida. maqsadni muvofiqlashtirish. ta’lim oluvchi bilan sizni birlashtiruvchi narsani tezroq anglash va uni ko’rsatish. beshinchi qoida. samarali echim borligiga ishonishingizni namoyish qiling. va nihoyat, konflikt hal qilinganidan so’ng uni tahlil qilib chiqing (sababi va oldini olish yo’llari). “pedagogik odob” tushunchasi va uning namoyon bo’lish xususiyatlari. odob deganda, rasm-taomil, xulq-odatlar majmui, ijtimoiy-iqtisodiy tuzum taqozosi bilan turmush sharoitining alohida tarzi, an’analari negizida odamlar o’rtasida paydo bo’lgan muomala-munosabatlarning xususiyatlari tushuniladi. odob kishilarning amaliy xatti-harakatlari, muomala-munosabatlari ham deb qaraladi. pedagog odobi umuminsoniy va milliy axloqning qonuniyatlari, vazifalari, tamoyillari, tushunchalari, talablari, mezonlarini ta’lim-tarbiya jarayonida oydinlashtirib, pedagogning ta’lim oluvchilar, kasbdoshlari, ota-onalar, ta’lim muassasasi rahbarlari bilan munosabatlarida namoyon bo’ladigan kasbiy-axloqiy xususiyatlari yig’indisidir. pedagog odobi eng avvalo, tarbiyachi va tarbiyalanuvchilarning o’zaro munosabatlarida namoyon bo’ladi. biroq bunday yondashuv bir qadar cheklangan nuqtai nazar ekanligini ta’kidlash joiz. zero, tarbiyachining kasbiy axloqi faqat tarbiyalanuvchilar …

5 / 6

ng o’qituvchi shaxsiga munosabati; ikkinchisi – o’qituvchi shaxsining jamiyatga munosabati. o’qituvchi odobining mohiyati, asosiy mazmuni pedagogik faoliyat uchun muhim bo’lgan axloqiy sifatlarda ifodalanadi. umuminsoniy va milliy-axloqiy fazilatlar barcha kishilar, hamma kasb egalari, jumladan, o’qituvchi-tarbiyachilar uchun ham juda zarurdir. axloqiy fazilatlar mehnat jarayonida kishining xulqi, fe’l-atvorini tartibga solib turuvchi axloqiy qoidalar, normalar, talablar, mezonlar shaklida ifodalanadi. axloq normalari davlatning turli qonunlari bilan amalga oshiriladigan huquq normalaridan farq qilib, ommaviy odat va namuna kuchi, jamoatchilikning fikri ta’sirida yuzaga keladi. boshqacha qilib aytganda, ijtimoiy voqelik shaxs oldiga ma’lum axloqiy talablar qo’yadi, bu talablar axloq normasi, axloqiy fazilatlar shaklida ifodalanadi. jamiyat o’z faoliyati va istiqboli uchun xizmat qiladigan axloq normalari, talablari, mezonlarini belgilaydi. o’qituvchi umuminsoniy va milliy-axloqiy fazilatlarni o’zlashtirib olishi, tajribada qo’llashi, o’zining dunyoqarashi, mafkurasi vaa axloqiy tajribasi bilan taqqoslash lozim. fikrlash va his etish, turmushda sinab ko’rish natijasida umuminsoniy va milliy-axloqiy sifatlar, qoidalar, normalar o’qituvchining o’z axloqiy fazilatiga, e’tiqodiga aylanadi. bular muallimning dunyoqarashi, …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "pedagogik takt va pedagogik etika"

5-mavzu.pedagogik takt va pedagogik etika. 2-soat reja: 5.1.takt va pedagogik takt haqida tushuncha. 5.2.taktika va pedagogik taktika. 5.3.pedagogik taktni qo`llash shartlari. 5.4. pedagogik etika va pedagogik etiket. 5.5. pedagogik etikani shakllantirish yo’llari va pedagogik imij. 1. tayanch tushunchalar: takt, taktika, pedagogik takt, taktikani tanlash, pozitsiya, shroit, usul, odob, pedagog odobi, pedagog odobi fazilatlari pedagogik takt tushunchasi. takt ahloqiy tushuncha bo’lib, u insonlarning o’zaro munosabatlarini muvofiqlashtirish, tartibga solish, insonparvarlik g’oyalariga asoslangan bo’lib, andishali hulq, har qanday ziddiyatli vaziyatlarda ham inson hurmati saqlanib qolishini talab qiladi. har bir insondan, ayniqsa o’qituvchidan andishali bo’lish talab qilinadi. boshqacha qili...

This file contains 6 pages in DOCX format (23.6 KB). To download "pedagogik takt va pedagogik etika", click the Telegram button on the left.

Tags: pedagogik takt va pedagogik eti… DOCX 6 pages Free download Telegram