ахборот ҳимояси

DOCX 7 sahifa 32,0 KB Bepul yuklash

7 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 32,0 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 7

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 7

3-амалий машғулот мавзу: ахборот хавфсизлигида ҳимоянинг бузилишлари ва унинг оқибатлари ишдан мақсад: мазкур амалий ишни бажариш жараёнида талабалар ахборот хавфсизлигида ҳимоянинг бузилишлари ва унинг оқибатлари ҳақида амалий билимга эга бўладилар. назарий қисм. ташкилотнинг ҳимоялаш тизимига бўлган ҳақиқий эҳтиёжини аниқлаш ва хавфсизликнинг мавжуд барча хилма-xил чораларидан кераклигини танлашда турли ёндашишлардан фойдаланилади. бундай ёндашишлардан бири ахборот ҳимоясининг қуйидаги учта жиҳатига асосланган. 1. ҳимоянинг бузилишлари. корхонага тегишли ахборотни сақлаш ва ишлатиш хавфсизлигига зарар келтирувчи ҳар қандай харакатлар. 2. ҳимоя механизми. ҳимоянинг бузилишларини аниқлаш ва бартараф этиш, ҳамда бузилишлар оқибатини йўқотиш механизмлари. 3. ҳимоя хизмати. маълумотларни ишлаш тизимлари ва корхонага тегишли ахборотни ташиш хавфсизлиги савиясини кўтаришга мўлжалланган сервис хизмати. ҳимоянинг бузилишлари. компьютер тизими ёки тармоғи ҳимоясини бузишга уринишларни компьютер тизимини ахборотни таъминловчи объект сифатида кўриш орқали классификациялаш мумкин. умумий ҳолда қандайдир манбадан (масалан, файл ёки хотира қисми) ахборот оқимининг адресатга (масалан, бошқа файл ёки бевосита фойдаланувчи) узатилиши кузатилади. шу нуқтаи назардан қуйидаги ҳужумларни фарқлаш …

2 / 7

кўчиришни кўрсатиш мумкин. турлаш (модификация). ресурсдан нафақат ноқонуний фойдаланишга йўл очилади, балки ресурс бузғунчи томонидан ўзгартирилади. натижада ахборотнинг яхлитлиги бузилади. бундай бузилишларга мисол тариқасида файлдаги маълумотлар мазмунини ўзгартирилишини, дастурнинг вазифалари ва характеристкаларини ўзгартириш мақсадида уни модификациялашни, тармоқ орқали узатилаётган ахборотлар мазмунини ўзгартирилишини ва ҳ. кўрсатиш мумкин. сохталаштириш (фальсификация). тизимга сохта объект киритилади. натижада ахборотнинг аслига тўғрилиги (аутентичность) бузилади. бундай бузилишларга мисол тариқасида тармоқ орқали ясама маълумотларни узатиш ёки файлга ёзувларни қўшишни кўрсатиш мумкин. юқорида келтирилган бузилишлар пассив ва актив ҳужум атамалари бўйича классификацияланганида пассив тахдидга ушлаб қолиш (перехват) мансуб бўлса, узиш(разъединение), турлаш(модификация) ва сохталаштириш (фальсификация) актив тахдидга мансуб эканлигини кўриш қийин эмас. пассив ҳужумлар натижасида узатилаётган маълумотлар ушлаб қолинади ёки мониторинг амалга оширилади. бунда бузғунчининг мақсади узатилаётган ахборотни ушлаб қолишдир. пассив бузилишларни иккита гурухга ажратиш мумкин: ахборотлар мазмунини фош этиш ва маълумотлар оқимини тахлил этиш. ахборотлар мазмунини фош этиш нима эканлиги маълум. телефон орқали сухбатда, электрон почта ахборотида ёки узатилаётган …

3 / 7

ва ахборотларни узатишга ишлатилувчи узелларни, ахборотлар узунлигини ва уларнинг алмашинув частотасини аниқлаш мумкин. бундай ахборот маълумотлар алмашинувидан кўзланган мақсадни аниқлашда жуда ҳам қўл келиши мумкин. ҳимоянинг пассив бузилишларини аниқлаш жуда қийин, чунки уларда маълумотларга қандайдир ўзгартиришлар киритиш кўзда тутилмайди. аммо, бундай хил бузилишларни олдини олишни амалга оширса бўлади. шу сабабли пассив бузилишлар эътиборни уларни аниқлашга эмас, балки уларни олдини олишга қаратиш лозим. актив ҳужумлар натижасида маълумотлар оқими ўзгартирилади ёки сохта оқимлар ҳосил қилинади. бундай бузилишларни тўртта гурухга ажратиш мумкин: имитация, тиклаш, ахборотни турлаш(модификациялаш), хизмат кўрсатишдаги ҳалаллар. имитация деганда объектнинг ўзини бошқа объект қилиб кўрсатиши тушунилади. одатда имитация актив бузилишларнинг бошқа бир хилининг уриниши билан биргаликда бажарилади. масалан, бузғунчи тизимлар алмашинаётган аутентификация маълумотларининг оқимини ушлаб қолиб сўнгра аутентификация ахборотларининг ҳақиқий кетма-кетлигини тиклаши мумкин. бу эса ваколати чегараланган объектнинг ўзини ваколати кенгроқ объект қилиб кўрсатиши (имитация) орқали ваколатини кенгайтиришига имкон беради. тиклаш деганда маълумотлар блокини пассив ушлаб қолиб, кейин уни рухсат берилмаган …

4 / 7

мураккаб, чунки бунга фақат барча алоқа воситаларини узлуксиз физик ҳимоялаш орқали эришиш мумкин. шу сабабли ҳимоянинг актив бузилишларида асосий мақсад уларни оператив тарзда аниқлаш ва тезда тизимнинг ишга лаёқатлилигини тиклаш бўлиши шарт. бузилишларнинг ўз вақтида аниқланиши бузғунчини тўхтатиш вазифасини хам ўтайди, ва бу вазифани бузилишлардан огохлантириш тизимининг қисми деб кўриш мумкин. ҳимоя механизмлари. амалиёт машғулотида ишлатиладиган ҳимоя механизмларининг аксарияти криптография методларига асосланган. шифрлаш ёки шифрлашга яқин ахборотни ўзгартиришлар маълумотларни ҳимоялаш методлари хисобланади. ҳимоя хизмати. амалиёт машғулотида қўлланиладиган ҳимоя вазифалари тўпламларидан бирига қуйидагилар киради: конфиденциаллик, аутентификациялаш, яхлитлик, ёлғоннинг мумкин эмаслиги, фойдаланувчанлик, фойдаланувчанликни бошқариш. физик ҳимоя воситаларига қуйидагилар киради: · сервер тармоғида жойлар хавфсизлигини таъминлаш; · ўзга кишиларни серверга, концентраторга, коммутаторга, тармоқлар кабелига ва бошқа ускуналарга киришни таъминлаш; · электр тармоқларида бўладиган носозликлардан ҳимоя қилувчи воситаларидан фойдаланиш. фойдаланувчини рўйхатга ёзиш. фойдаланувчилар менежери вазифаларига фойдаланувчи механизмини аниқлаш, тизимини қўллаб-қувватлаш ва фойдаланувчи тармоққа кираётгани тўғрилигини текширишлар киради. тизимни созлаш учун барча зарурий маълумотлар фойдаланувчи …

5 / 7

одатда администраторнинг рўйхатга олишга ҳимоялаш (блокировка) ўрнатиш лозим. бир неча фойдасиз уринишлардан сўнг polcies/accounts менюси орқали accountpolicy ойнасидаги usermeneger утилитадан фойдаланилади. ишни бажариш учун топшириқлар 1. ахборот ҳимоясининг асосий жиҳатларини келтириб ўтинг. 2. ҳимоянинг бузилишлари ҳақида тушунча беринг. 3. актив ҳужум билан пассив ҳужумнинг бир-биридан асосий фарқини тушунтиринг. 4. физик ҳимоялаш воситалари ҳақида тушунча беринг. назорат саволлари 1. ҳимоянинг бузилишларига сабаб бўлувчи ҳужумлар қандай классификацияланади? 2. пассив тахдидга қандай ҳужумлар тааллуқли? 3. актив таҳдидга қандай ҳужумлар тааллуқли? 4. ҳимоя механизмлари қандай методларга асосланади? 5. ҳимоя хизмати. конфиденциаллик. аутентификация. яхлитлик. ёлғоннинг мумкин эмаслиги. ресурслардан фойдаланувчанлик. фойдаланувчанликни бошқариш. фойдаланилган адабиётлар 1. ўзбекистон республикасининг: «кадрлар тайёрлаш миллий дастури тўғрисида»ги қонуни. т., 1997. 2. ўзбекистан республикаси қонуни. «ахборотлаштириш тўғрисида»// «халқ сўзи», 11 февраль 2004 й. 3. с.к. ғаниев, м.м. каримов, к.а. ташев ахборот хавфсизлиги. “aloqachi” – 2008.-381 бет. 4. в. ф. шаньгин комплексная защита информации в корпоративных системах. москва ид “форум” – инфра-м 2010.-591 …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 7 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ахборот ҳимояси" haqida

3-амалий машғулот мавзу: ахборот хавфсизлигида ҳимоянинг бузилишлари ва унинг оқибатлари ишдан мақсад: мазкур амалий ишни бажариш жараёнида талабалар ахборот хавфсизлигида ҳимоянинг бузилишлари ва унинг оқибатлари ҳақида амалий билимга эга бўладилар. назарий қисм. ташкилотнинг ҳимоялаш тизимига бўлган ҳақиқий эҳтиёжини аниқлаш ва хавфсизликнинг мавжуд барча хилма-xил чораларидан кераклигини танлашда турли ёндашишлардан фойдаланилади. бундай ёндашишлардан бири ахборот ҳимоясининг қуйидаги учта жиҳатига асосланган. 1. ҳимоянинг бузилишлари. корхонага тегишли ахборотни сақлаш ва ишлатиш хавфсизлигига зарар келтирувчи ҳар қандай харакатлар. 2. ҳимоя механизми. ҳимоянинг бузилишларини аниқлаш ва бартараф этиш, ҳамда бузилишлар оқибатини йўқотиш механизмлари. 3. ҳимоя хизмати. маълумотларни ишла...

Bu fayl DOCX formatida 7 sahifadan iborat (32,0 KB). "ахборот ҳимояси"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ахборот ҳимояси DOCX 7 sahifa Bepul yuklash Telegram