нутқнинг коммуникатив тавсифи

PPT 26 pages 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 26
слайд 1 нутқнинг коммуникатив тавсифи нутқнинг коммуникатив тавсифи нутқ - лингвистик - руҳий (психологик) - нафосат (эстетик) ҳодисасидир. нутқнинг тўғрилиги нутқнинг аниқлиги нутқнинг мантиқийлиги нутқнинг тозалиги нутқнинг таъсирчанлиги нутқ тўғрилиги адабий тилнинг фонетик, орфоэпик, лексик ва грамматик меъёрлари талабларига тўла мос келадиган нутқ тўғри нутқ саналади. нутқ тўғрилиги сўз (лексик) ва мантиқий (логик урғунинг тўғри қўйилишига ҳам боғлиқ. урғу сўзнинг охириги бўғинига тушади. (пахта, пахтакор, пахтакорлар, пахтакорларга) сўз маъносини ўзгартириб юборади ( тугма –тугма, олма-олма, сузма –сузма). мантиқий урғу нотўғри қўйилса фикр мавҳум бўлиб қолади (онасиз бола ўйнамас) нутқ тўғрилиги оҳанг (интонация) туфайли сўзлар ва гаплар мазмуни турлича жилоланади. масалан, кўринмайсиз сўзи турли оҳанг орқали соғинганлик, самимият, кесатиқ ва норозилик маъноларини ҳосил қилиши мумкин. нутқ тўғрилиги пауза (тўхтам) ҳам алоҳида ўрин тутади. нутқда паузани нотўғри қўллаш туфайли айтилаётган фикр мазмуни ўзгариб кетади. масалан, раҳима, ўқиди. раҳима ўқиди. нутқ тўғрилигини таъминловчи воситалар сўзларнинг ўз ва кўчма маънолари: синоним, омоним, антоним, пароним, …
2 / 26
утқ мантиқий жиҳатдан тугал бўлмаслиги аниқ. грамматик жиҳатдан шаклланмаган нутқ ҳам, нутқда ноўрин қўлланилган луғавий бирликлар, грамматик шакллар ҳам мантиққа путур етказади. нутқнинг мантиқийлиги нутқ мантиқийлиги “мантиқнинг ақлга муносабати грамматиканинг тилга муносабати кабидир. грамматика одамлар нутқини тарбиялагани каби, мантиқ ҳам тафаккурни ҳақиқий йўлдан олиб бориш учун ақлни тўғрилаб туради” абу наср фаробий нутқ мантиқийлиги тушунчалар учун муқобил бўла оладиган сўзлар, терминларни ўз ўрнида қўллай олиш, оҳанг, сўзларнинг боғланиши, сўзлар тартиби, гапларнинг турларини мазмунга мувофиқлигини таъминлай олиш мантиқийликнинг асосини ташкил этади. нутқнинг мантиқийлигига путур етказувчи лисоний жиҳатлар: нутқда айрим сўзларнинг тушириб қолдирилиши: м, жиноятчи ўз шеригини белгиланган жойда кутиб олди. унинг қўлида сумка бор эди. ( кимнинг қўлида сумка бўлган? жиноятчининг қўлидами ёки шеригининг?). рус гуруҳини тамомлаган баъзи юристларнинг у ва ў ҳарфларининг фарқига бормаслиги:м, саволлар гувоҳни уйлантириб қўйди. ъ айириш белгисининг қўлланиш доирасини билмаслик: жиноятчининг даволари исботланмади. х ва ҳ товушларини ёзувда тўғри қўллай олмаслик. масалан, дарахт шоҳларида қотилликнинг изи …
3 / 26
иш, киноя, кесатиқ, пичинг каби қатор ҳиссий бўёқлар ифодаланиш мумкин. нутқнинг таъсирчанлиги урғу ҳамда сўзларни бўғинларга бўлиб талаффуз қилиш билан юзага келади: ў-қи-май-сан, кет-май-ди ва ҳ.к. оғзаки нутқ талаффузидаги оҳангнинг тезлиги, юқори – пастлиги ҳам таъсирчанликни оширувчи омиллардир. эътиборларингиз учун рахмат !!! 1-19
4 / 26
нутқнинг коммуникатив тавсифи - Page 4
5 / 26
нутқнинг коммуникатив тавсифи - Page 5

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "нутқнинг коммуникатив тавсифи"

слайд 1 нутқнинг коммуникатив тавсифи нутқнинг коммуникатив тавсифи нутқ - лингвистик - руҳий (психологик) - нафосат (эстетик) ҳодисасидир. нутқнинг тўғрилиги нутқнинг аниқлиги нутқнинг мантиқийлиги нутқнинг тозалиги нутқнинг таъсирчанлиги нутқ тўғрилиги адабий тилнинг фонетик, орфоэпик, лексик ва грамматик меъёрлари талабларига тўла мос келадиган нутқ тўғри нутқ саналади. нутқ тўғрилиги сўз (лексик) ва мантиқий (логик урғунинг тўғри қўйилишига ҳам боғлиқ. урғу сўзнинг охириги бўғинига тушади. (пахта, пахтакор, пахтакорлар, пахтакорларга) сўз маъносини ўзгартириб юборади ( тугма –тугма, олма-олма, сузма –сузма). мантиқий урғу нотўғри қўйилса фикр мавҳум бўлиб қолади (онасиз бола ўйнамас) нутқ тўғрилиги оҳанг (интонация) туфайли сўзлар ва гаплар мазмуни турлича жилоланади. масалан, кўринмай...

This file contains 26 pages in PPT format (1.8 MB). To download "нутқнинг коммуникатив тавсифи", click the Telegram button on the left.

Tags: нутқнинг коммуникатив тавсифи PPT 26 pages Free download Telegram