o'quv-uslubiy majmua "qishloq xo'jaligi entomologiyasi"

DOCX 121 pages 1.7 MB Free download

121 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.7 MB

File type DOCX

Pages 121

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 121

o‘zbekiston respublikasi qishloq xo’jaligi vazirligi toshkent davlat agrar universiteti termiz filiali “o’simliklar himoyasi, agrokimyo va agrotuproqshunoslik” kafedrasi “qishloq xo’jaligi entomologiyasi” fanidan ( o'quv - uslubiy majmua ) (o‘simliklar himoyasi va karantini) tuzuvchilar: q/x.f.d.a.hayitmurodov assistent s.qarshiyeva termiz-2020 y mazkur o’quv-uslubiy majmua oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligining 20__ yil ____dagi ___-sonli buyrug’i bilan tasdiqlangan o’quv reja asosida tayyorlandi. mazkur majmuada “qishloq xo’jaligi entomologiyasi” fanidan o’quv materiallar, inter faol ta’lim texnologiyasi, mustаqil ta’lim mashg’ulotlar uchun mavzular, tavsiya etilgan adabiyotlar, prezentastiya slaydlari, izohli lug’at va ilovalar (tarqatma materiallar va jadvallar) jamlangan. ushbu o’quv-uslubiy majmua oliy o’quv yurtlari pedagog o’qituvchilari, talabalari uchun tavsiya etiladi. shu bilan birga o’quv-uslubiy majmuadan ilmiy xodimlar, aspirant va tadqiqotchilar hamda “qishloq xo’jaligi entomologiyasi” faniga qiziquvchilar foydalanishlari mumkin. tuzuvchilar: a.hayitmurodov - o’simliklar himoyasi, agrokimyo va agrotuproshunoslik kafedrasi dosenti, qishloq xo’jaligi fanlari doktori. s.qarshiyeva - o’simliklar himoyasi, agrokimyo va agrotuproqshunoslik kafedrasi assistenti taqrizchi: a.qo’chqorov - o’simliklar himoyasi, agrokimyo va agrotuproqshunoslik kafedrasi …

2 / 121

.......... fan haqida ma’lumot. entomologiya - hasharotlar to’g’risidagi fan (grekcha «entomon» - hasharot, «logos» - ilm, fan). entomologiya xviii asrda jamiyat va ilm taraqqiyoti natijasida zoologiya fanidan mustaqil bo’lib ajralib chiqib, keyinchalik o’z navbatida bir qator kenja amaliy fanlarga bo’linib ketdi. bular jumlasiga umumiy, qishloq xo’jaligi, o’rmon, tibbiyot va veterinariya entomologiyasi kiradi. asalarichilik va ipakchilik entomologiyaning amaliy tarmog’i hisoblanadi. qishloq xo’jalik entomologiyasi agronomik fan bo’lib, u qishloq xo’jalik ekinlariga zarar etkazadigan hasharotlarni o’rganadi, o’simlikning shikastlanishiga nisbatan bo’lgan munosabatini va kurash usullarini ishlab chiqadi. qishloq xo’jalik entomologiyasining asosiy vazifasi - o’simliklarga hasharotlar tomonidan etkaziladigan zararini kamaytirish yoki oldini olish. bizning mamlakatimizda ham qishloq xo’jalik ekinlariga turli zararkunandalar zarar etkazishi mumkin. ildiz kesar tunlamlar, chigirtkalar, shiralar, o’rgimchakkana, ko’sak qurti, olma mevaxo’ri va boshqalar shular jumlasidandir. bundan tashqari, keyingi yillar mobaynida boshqa turdagi zararkunandalar (oldin ahamiyati past yoki umuman bo’lmagan karantin ob’ektlar) tez rivojlanib zarari ortib bormoqda. bularga kolorado qo’ng’izi, anor mevaxo’ri, g’ovak …

3 / 121

liklarni himoya qilish uchun zararkunandalar biologiyasini, uni o’simlik va muhit bilan uzviy bog’lanishini chuqur o’rganib, eng samarali kurash chora va vositalarni qo’llashni taqazo etadi. yuqorida ko’rsatilgan muammolarni amaliy hal etish qishloq xo’jalik entomologiyasi fanining vazifasidir. qishloq xo’jalik entomologiyasi zararkunandalarni o’rganish bilan bir qatorda foydali hashorotlar, yirtqich va parazitlarni biologiyasi va ularni atrof muhit bilan o’zaro bog’liqligini o’rganadi. i.o‘quv materiallari i.1.ma’ruza mashg’ulotlari. 1-mavzu: fanga kirish. qishloq xo’jalik entomologiyasining fan sifatida rivojlanish tarixi va davlat qarorlari haqida tushuncha. (2 soat) reja: 1. qishloq xo’jalik entomologiyasi fanining maqsadi va vazifasi. 2. qishloq xo’jalik entomologiyasi fanining rivojlanish tarixi. 3. zarakunandalarga qarshi kurash usullari. 4. fanga oid davlat qarorlari. tayanch so’zlar. qishloq xo’jaligi, umumiy biologiya, fiziologiya, mikrobiologiya, zoologiya, tuproqshunoslik, o’simlikshunoslik, urug’chilik va seleksiya, umumiy dehqonchilik, agrokimyo qishloq xo’jalik entomologiyasi zararkunanda hashoratlar biologiyasi va o’simliklarni zararlanishi hamda zararkunandalarga qarshi kurash choralarini o’rganadi. dunyodagi tirik mavjudodlar ichida hashorotlar turlar va soni jihatdan eng ko’p tarqalgan bo’lib ular …

4 / 121

ndalarni o’rganish bilan bir qatorda foydali hashorotlar, yirtqich va parazitlarni biologiyasi va ularni atrof muhit bilan o’zaro bog’liqligini o’rganadi. qishloq xo’jalik entomologiyasi fanining asosiy vazifasi zararli hashorotlar ta’sirida kamayadigan hosilni saqlab qolishdan iborat bo’lib, u o’simlikni zararkunandaga chidamliligiga navning xusu-siyati, agrotexnika darajasi, almashib ekishdagi o’rni va agrobiologik omillarga bog’liqligini o’rganadi. shuning uchun qishloq xo’jalik entomologiyasi umumiy biologiya, fiziologiya, mikrobiologiya, zoologiya, tuproqshunoslik, o’simlikshunoslik, urug’chilik va selekstiya, umumiy dehqonchilik, agrokimyo, paxtachilik, o’simliklarni kimyoviy himoya qilish fanlari bilan uzviy bog’liqdir. har yili qishloq xo’jaligi zararkunanda hashorotlardan katta ziyon ko’rib qishloq xo’jaligi ekinlari va mahsulotlarga 100 mingdan ziyod turdagi hashorotlar zarar etkazib ulardan bir necha o’ndan ortiq turi o’simlikshunoslikka katta iqtisodiy zarar etkazadi. kurash choralari olib borilmagan takdirda hatto bir yoki ikki turdagi zararkunanda o’simlikshunoslikni ma’lum sohasida 50-60 foiz va ayrim holatda undan ham ko’proq zarar etkazishi hamda sohani iqtisodiy samarasiz qilib qo’yishi ham mumkin. jahon bo’yicha har yili qishloq xo’jalik ekinlarining mahsulotini 30% …

5 / 121

xo’jalik entomologiyasining rivojlanish tarixi. hashorotlarni qishloq xo’jalik ekinlariga etkazadigan zarari asri-mizdan 3000 yil avval qadimgi misrda hashoratlarni ommaviy ko’payishi va uning qishloq xo’jaligiga etkazgan katta ziyoni xaqida 1490-1904 yillarda livan, falastin va misr katta tashvishlar keltirgani haqida ma’lumotlar bor. evropada zararkunandalar to’g’risida 552-553 yillarda katta iqtisodiy zarar keltirgani ko’rsatib o’tilgan. entomologiya fanini ilmiy asosda o’rganish xvii asrdan boshlangan bunda 1667 yili redi (redi) hashorotlar ustidan o’tkazgan tajribalari hashoratlarni ko’paishini ilmiy asoslashga bog’liq bo’lgan fikrlari bayon etildi. shundan bir yil o’tgandan keyin italiya olimi malpigining 1684 yil ipak qurti anatomiyasi to’g’risidagi ishi chop etildi. keyinchalik golland olimi ya.svammerdama 1680 yillarda birinchi entomologiya fani to’g’risidagi ilmiy ishini chop etdi. o’zbekistonda entomologiya fanini rivojlantirishda ko’plab olimlar mehnat qilib o’z ilmiy ishlari bilan qishloq xo’jalik entomologiyasini asosini yaratishdi. jumladan v.f.oshanin va r.a.alimjonovlarning yarim qattiq qanotlilar tur tarkibi, tarqalishi va xo’jalik ahamiyatlarini o’rganib qo’shni markaziy osiyo davlatlariga xam amaliy yordam berdi. o’zbekistonda qishloq xo’jaligi entomo-logiyasini …

Want to read more?

Download all 121 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'quv-uslubiy majmua "qishloq xo'jaligi entomologiyasi""

o‘zbekiston respublikasi qishloq xo’jaligi vazirligi toshkent davlat agrar universiteti termiz filiali “o’simliklar himoyasi, agrokimyo va agrotuproqshunoslik” kafedrasi “qishloq xo’jaligi entomologiyasi” fanidan ( o'quv - uslubiy majmua ) (o‘simliklar himoyasi va karantini) tuzuvchilar: q/x.f.d.a.hayitmurodov assistent s.qarshiyeva termiz-2020 y mazkur o’quv-uslubiy majmua oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligining 20__ yil ____dagi ___-sonli buyrug’i bilan tasdiqlangan o’quv reja asosida tayyorlandi. mazkur majmuada “qishloq xo’jaligi entomologiyasi” fanidan o’quv materiallar, inter faol ta’lim texnologiyasi, mustаqil ta’lim mashg’ulotlar uchun mavzular, tavsiya etilgan adabiyotlar, prezentastiya slaydlari, izohli lug’at va ilovalar (tarqatma materiallar va jadvallar) jamlangan. ushbu o’q...

This file contains 121 pages in DOCX format (1.7 MB). To download "o'quv-uslubiy majmua "qishloq xo'jaligi entomologiyasi"", click the Telegram button on the left.

Tags: o'quv-uslubiy majmua "qishloq x… DOCX 121 pages Free download Telegram