ялпи ички маҳсулот статистикаси ва миллий ҳисоблар

DOCX 11 pages 77.9 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 77.9 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

11- мавзу. ялпи ички маҳсулот статистикаси, миллий даромад ва миллий ҳисоблар тизимидаги бошқа даромад кўрсаткичлар режа: 1. макроиқтисодий кўрсаткичларни ҳисоблашнинг умумназарий асослари 2. иқтисодий фаолиятларнинг умумий макроиқтисодий натижасини аниқлашнинг икки модели, уларнинг моҳияти ва фарқи 3. миллий иқтисодиётни амал қилишининг яппи ва пировард натижаларини таърифловчи кўрсаткичлар 4. ялпи ички маҳсулот хажмини аниқлашда қўлланиладиган баҳолар тизими 5. ялпи ички маҳсулот хажмини аниқлаш усуллари 6. ялпи ички маҳсулот хажмини ўзгармас баҳоларда ҳисоблаш усуллари 1. макроиқтисодий кўрсаткичларни ҳисоблашнинг умумназарий асослари маҳсулот ишлаб чиқариш ва хизмат кўрсатиш учун қуйидаги омиллар бўлииш шарт: ишчи кучи, капитал, ер ва тадбиркорлик. ишчи кучи ишлаб чиқариш жараёнининг энг асосий омили бўлиб, унинг меҳнат сарфи натижасида товарлар яратилади ва хизматлар кўрсатилади. меҳнат сарфи учун ишчи кучи иш хақи олади ва бу унинг даромади хисобланади. ишлаб чиқариш ва уй хўжалиги капитал билан таъминланса, товар ва хизматлар хажмп ортади, миллий иқтисодиёт ривожланади. ишлаб чиқаришни энг илғор технология билан қуроллантириш, махсулотнинг рақобат …

2 / 11

навли маҳсулотларга нисбатан юқори баҳоларда баҳоланади. бу усулда кўрсатилган хизматлар ҳам айнан шу усулда ҳисобга олинади. 2. иқтисодий фаолиятларнинг умумий макроиқтисодий натижасини аниқлашнинг икки модели, уларнинг моҳияти ва фарқи бозор иқтисодиёти – умумбашарий ҳолат бўлиб, жаҳон цивилизацияси ривожланиши йўлидаги муқаррар босқичдир. тартибли асосдаги бозоргина халқимизнинг ижодий ва меҳнат имкониятларини рўёбга чиқаришга, ташаббускорлик ва ишбилармонликни ривожлантиришга хизмат қилади. ўзбекистон иқтисодиётини бозор муносабатларига ўтказишда давлат статистика оргонларининг роли каттадир. ўзбекистонда ҳозирги кунда амал қилинаётган статимстика ва ҳисобот тизими иқтисодиётни маъмурий буйруқбозлик усули билан бошқариш шароитида вужудга келган бўлиб, марказлаштирилган режалаштириш услубиятига ва ялпи статистик кузатишга асосланган эди. мҳт - бу, пул (қиймат) шаклида ифодаланган макроиқтисодий кўрсаткичларнинг жамланган тизими бўлиб, иқтисодиётни таърифлаш ҳамда иқтисодий прогнозлар тузиш ва халқ хўжалигини мувофиқлаштириш учун хизмат қилади. мҳт - макроиқтисодий кўрсаткичларга алоқадор жадваллар мажмуидир. мҳт жадваллари турли туман баланслардан ташкил топган бўлади. унинг таркибига кирувчи жадваллар халқаро статистикада кенг қўлланиладиган макроиқтисодий кўрсаткичларни ҳисоблашга қаратилган. 1. миллий иқтисодиётни …

3 / 11

маҳсулотни аниқлаш. соф миллий маҳсулот (смм) –бу миқдоран ялпи миллий маҳсулотдан асосий фондлар истеъмоли (амортизацияси)ни чегириб ташлагандан сўнг қолган қисмига тенг, яъни см = ямм - а соф миллий маҳсулот моҳияти билан меҳнат туфайли янгидан хосил қилинган маҳсулот бўлиб, у пул (қиймат) шаклида ўлчанади. смм икки қисмдан иборат бўлади: а) зарурий маҳсулот; б) қўшимча маҳсулот; зарурий маҳсулот – соф миллий маҳсулотнинг яратиш жараёнида ўз меҳнати билан иштирок этганларнинг иш қобилиятини тиклаш, оиласини таъминлаш учун кетадиган маҳсулотдир. қўшимча маҳсулот эса зарурий маҳсулотдан ортиқча махсулотдир. агар зарурий махсулот ишчи кучи эгаларига ёки меҳнат сохибларига тегадиган бўлса, қўшимча маҳсулот моддий ашёвий омил эгаларига уларнинг даромаддаги хиссаси орқали тегади. 4. ялпи ички маҳсулот хажмини аниқлашда қўлланиладиган баҳолар тизими статитика ва хисобнинг халқаро андозаларга ўтказиш ўзбекистон республикаси статимстика амалиётида қўлланиладиган тушунча ва категорияларнинг мазмунига мухим ўзгаришлар киритди, яъни иқтисодий тушунчалар ўзгарди; унинг чегаралари ва натижалари тўғрисидаги тушунчалар ўзгарди; ички ва ялпи миллий маҳсулот кўрсаткичлари ҳосил …

4 / 11

харажатларини ёки асосий фондлар амортизацияси, оборот фондлар қиймати, иш хақи на фойдани ўз ичига олади. бозор баҳосига эга ундан ташқари яна соф ва тескари солиқлар қушилади. мҳт ва тармоқларраро баланслардаги ҳар хил баҳолаш усулларида қўшилган қийматнинг хосил бўлишини қуйидагича ҳисоблаш мумкпн: 1. иш ҳақи; 2. + фойда; 3. омилли баҳодаги қўшилган қиймат; 4. + ишлаб чиқариш солиғи; 5. -ишлаб чиқариш субсидиялари, 6. асосий баҳодаги қўшилган қиймат; 7. + маҳсулотларга солиқлар; 8. -маҳсулотларга субсидиялар; 9. ишлаб чиқарувчи баҳосидаги қўшилган қиймат; яим билан я++ йиғиндилари орасидаги тенглама қуйидаги кўринишга эга: яим =я+++ с1 - с якк - истеъмолчи баҳодаги я++; с1 - маҳсулот солиқлари; с - маҳсулот субсидиялари. агар ялпи маҳсулот ишлаб чиқарувчилар баҳосида баҳоланса, яим билан я++ йиғиндилари орасидаги тенглама қуйидаги кўриншга эгабўлади: яим =я+ + ++с + с1 - с я++ - ишлаб чиқарувчи баҳосидаги қўшилган қиймат солиғи с1 - импорт товарлар солиғи. с - импортга субсидиялар. 1. ялпи ички …

5 / 11

ш ва импорт соф солиғи; в) ялпи фойда ва ялпи аралаш даромад. 2. мулкдан олинган даромадлар, яъни бошқа иқтисодий бирликлар фойдалаши учун уларнинг ихтиёрига берилган молиявий ва номолиявий активлардан олинган даромадлар: а) фоизлар; б) дивидентлар; в)чет эл инвестицияларини қайта инвестициялаш натижасида олинадиган тушум; г) суғурта полисларининг эгаларига бериладиган мулкдан олинадиган даромадлар; д) рента. хисобот даврида ёлланма ходимлар бажарган ишлар учун иш берувчилар томонидан уларнинг пул ёки натура шаклидаги рағбатлантирилиши - ёлланма ходимларнинг меҳнат хақи деб аталади. мамлакат иқтисодий ҳудудидаги резидент ва норезидентларга тўланган меқнат хақи ҳисобланган суммалар асосида ҳисобга олннади ва икки қисмдан ташкил топади: 1) ялпи иш хақи; 2) ижтимонй суғурта ажратмалари; даромад солиғи ва ажратмалар учун тўланадиган тўловлар хам ялпи иш хақи хажмида кўрсатилади. 3. охирги фойдаланиш усули ялпи ички маҳсулот хажми “охирги фойдаланиш” усули билан аниқланганда, унинг қиймати охирги истеъмолни ташкил этувчи элементларнинг суммаси сифатида аниқланади: 1. охирги истеъмол. товарлари ва хизматларини харид қилиш учун сарфланган харажатлар; …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ялпи ички маҳсулот статистикаси ва миллий ҳисоблар"

11- мавзу. ялпи ички маҳсулот статистикаси, миллий даромад ва миллий ҳисоблар тизимидаги бошқа даромад кўрсаткичлар режа: 1. макроиқтисодий кўрсаткичларни ҳисоблашнинг умумназарий асослари 2. иқтисодий фаолиятларнинг умумий макроиқтисодий натижасини аниқлашнинг икки модели, уларнинг моҳияти ва фарқи 3. миллий иқтисодиётни амал қилишининг яппи ва пировард натижаларини таърифловчи кўрсаткичлар 4. ялпи ички маҳсулот хажмини аниқлашда қўлланиладиган баҳолар тизими 5. ялпи ички маҳсулот хажмини аниқлаш усуллари 6. ялпи ички маҳсулот хажмини ўзгармас баҳоларда ҳисоблаш усуллари 1. макроиқтисодий кўрсаткичларни ҳисоблашнинг умумназарий асослари маҳсулот ишлаб чиқариш ва хизмат кўрсатиш учун қуйидаги омиллар бўлииш шарт: ишчи кучи, капитал, ер ва тадбиркорлик. ишчи кучи ишлаб чиқариш жараёнининг э...

This file contains 11 pages in DOCX format (77.9 KB). To download "ялпи ички маҳсулот статистикаси ва миллий ҳисоблар", click the Telegram button on the left.

Tags: ялпи ички маҳсулот статистикаси… DOCX 11 pages Free download Telegram