biologik asab tizimi

DOCX 5 pages 19.4 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 19.4 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

30- mavzu markaziy va periferik asab tizim biokimyosi. reja 1.asab tizimining o‘ziga xosligi. 2.bosh miya va periferik asab tizimi tarkibi. 3.nerv xujayralarida metabolizm jarayonlari. 4.asab tizimi oqsillari. markaziy asab tizimi va xujayra membranalari lipidlari. 5.bosh miyada energiya almashinuvi. 6.neyronlarning biokimyoviy jihatdan o‘ziga xosligi va neyrogliyalarga ta’siri. 7.asab tizimi funksional biokimyosi: sinapslar orqali o‘tkazilish, mediatorlar. 8.sensor tizimlar biokimyosi biologik asab tizimining fan sifatida ifodalanadi murakkab aloqa tarmog'i, asab hujayralari o'zlari joylashgan qarab, markaziy va periferik qismga bo'linadi. birinchi miya va orqa miya joylashgan hujayralar birga olib keladi. lekin tashqarida joylashgan nerv to'qimalari, periferik asab tizimi (pns) hosil qiladi. markaziy asab tizimi (cns) atrof-muhit bilan o'zaro, qayta ishlash va axborot uzatish asosiy vazifalarini amalga oshiradi. asab tizimi ko'zda tutilmagan tamoyili asosida ishlaydi. reflex - muayyan organ ta'sirlanish javob bo'ladi. to'g'ridan-to'g'ri, bu jarayonda miyadagi asab hujayralari ishtirok. pns yilda neyronlarning ma'lumot olgandan keyin, ular qayta ishlangan va ijroiya organi bilan momenti yuborilgan. barcha …

2 / 5

xborot bir asab davri tomonidan o'tkazilgan bo'lgan nerv hujayralari, asosiy jarayonlar. qo'shimcha ma'lumot olish chiquvchi uzatish kanallari katta, uning akson shoxlangan bo'ladi, sinir'dir hosil qiladi. dentritlarni - neyronlarning boshqa jarayonlar. neyronlar bilan aloqa bor aniq ochko - ular kiritish sinaps joylashgan. shuning uchun, bir qo'ng'iroq signal nevronik sinoptik uzatish. nerv sistemasi — odam va hayvonlar organizmida barcha aʼzolar faoliyatini bir-biriga bogʻlagan holda hayotiy muhim funksiyalarni bajaradigan hamda organizmni tashqi muhit bilan bogʻlaydigan sistema. hayvonlar organizmining evolyusiya jarayonida va organizmlar bilan tashqi muhit oʻrtasidagi murakkab munosabatlarning shakllanishida nerv sistemasi hal qiluvchi ahamiyatga ega. nerv sistemasi asosini nerv hujayralari tashkil qiladi. har bir hujayra oʻzidan chiqqan kalta shoxchalar (dendrit), bitta uzun tola (akson) bilan birga neyron deb ataladi. nerv sistemasi, asosan, neyronlar toʻplamidan iborat. nerv sistemasi filogenez va ontogenezda gavdaning tashqi qavati — ektodermadan rivojlanadi. organizmlarning tarixiy rivojlanish jarayonida nerv sistemasining tuzilishi murakkablashib, nerv hujayralarining hajmi va turlari osha borgan, neyronlar strukturasi …

3 / 5

ydi. nerv impulslari bir lahzada roʻy beradi va turli aʼzolardan miyaga yoki miyadan aʼzolarga boradi. nerv sistemasi harakat funksiyasini, ovqat hazm qilish, nafas olish va boshqa sistemalar faoliyatini, kon aylanishini va boshqa jarayonlarni boshqaradi. nerv sistemasi tuzilmalari taʼsirotni sezadi, taʼsirotlar energiyasini nerv qoʻzgʻalishi energiyasiga aylantiradi, bu energiya nerv impulslari shaklida nerv tolalaridan oʻtadi. nerv sistemasi murakkablashgan sayin va unda maxsus retseptor (sezuvchi) hujayralar ixtisoslashgan sayin nerv sistemasi funksiyalari tobora turli-tuman boʻlib qolgan. nerv sistemasi refleks yoʻli bilan ishlaydi. organizmda tashki va ichki muxit taʼsirotlarini sezadigan retseptorlar bor. normal sharoitda organizmga tashqi muhit turli-tuman va doimiy taʼsir kursatishi tufayli retseptorlarda impuls lar vujudga keladi, bular afferent nerv tolalari orqali markaziy nerv sistemasiga oʻtadi; oʻzgartirilgan impulslar esa markaziy nerv sistemasidan efferent nerv tolalari orkali ishchi aʼzolar (muskullar, bezlar va h.k.)ga kelib, ularni ishga soladi yoki ishlash tezligini oʻzgarti-radi. nerv sistemasining faoliyati qoʻzgʻalish va tormozlanish jarayonlariga asoslangan. butun organizm kabi nerv sistemasida ham …

4 / 5

amiyatga ega. nerv sistemasi biotoklarini sezgir asboblar yordamida qayd qilish nerv sistemasi fiziologiyasini oʻrganishda asosiy usullardan biridir, baʼzan odamdagi nerv sistemasi kasalliklarini aniqlashda ham bu usul qoʻllanadi. i. p. pavlov nerv sistemasining tiplari (hayvonlar va odam oliy nerv faoliyatining individual xususiyatlari) haqidagi tushunchani fiziologiyaga kiritgan. qoʻzgʻalish va tormozlanish jarayonlarining kuchi muvozanatlanganligi, harakatchanligi kabi 3 ta asosiy funksional xossani nazarda tu-tib, nerv sistemasining odam va hayvonlar uchun umumiy boʻlgan quyidagi tiplari aniqlangan: 1)juda jonsarak tipda qoʻzgʻalish va tormozlanish jarayonlari kuchli, ammo muvozanatlashmagan (qoʻzgʻalish tormozlanishdan ustun) boʻladi; 2) juda serharakat tipda nerv jarayonlari juda kuchli, muvozanatlashgan va yaxshi harakatchan (tez almashinadigan) buladi; 3) juda yuvosh tipda nerv jarayonlari kuchli, muvozanatlashgan, lekin harakatchanligi kamroq (sekin almashinadigan) buladi; 4) nimjon tipda nerv jarayonlari sust, bosh miya poʻstlogʻidan nerv hujayralarining ish qrbi-liyati past boʻladi. i.p. pavlov nerv sistemasining tiplari bilan odamlarning 4 xil temperamenti (mizoj) oʻrtasida oʻxshashlik borligini anikdadi. jonsaraktipxolerik temperamentga, serharakat tip sangvinik tem-peramentga, …

5 / 5

ya katta yarimsharlaridir. markazii nerv sistemasis.ning asosiy funksiyasi atrof muhit hamda aʼzolar va toʻqimalardagi oʻzgarishlar toʻgʻrisidagi axborotni qabul qilish, qayta ishlash, oʻtkazish va saklash; organizmning barcha sistemalari faoliyatini boshqarish, ular oʻrtasidagi bogʻlanishni amalga oshirish orqali organizmning bir butunligini taʼminlashdan iborat. evolyusiya jarayenida umurtqasiz hayvonlarda 2 xil: tarqoq-tugunli (boʻshliqichlilarda) va ancha murakkab tuzilgan tugunli (halqali chuvalchanglar va boʻgʻimoyoqlilarda) markazii nerv sistemasis. shakllangan. umurtqali hayvonlarning embrional rivojlanishida markazii nerv sistemasis. dastlab yaxlit nerv nayi koʻrinishida boʻlsa, tuban xordalilar (mas, lansetnik)da nerv nayi ularning butun hayoti davomida saqlanib qoladi. yuksak xordalilarda embrional rivojlanish davrida nerv nayining oldingi qismi yoʻgʻonlashib bosh miya boʻlimlarini hosil qiladi. dastlab oldingi, oʻrta va rombsimon boʻlimlar, keyinroq oldingi miyaning bir kismi — oraliq miya tashkil topadi; rombsimon boʻlimdan varoli koʻprigi, miyacha va uzunchoq miya shakllanadi. sudralib yuruvchilar, qushlar va sut emizuvchilarda oldingi miyaning poʻstloq-osti tuzilmalari (bazal gangliylar, oraliq miya) va bosh miya katta yarimsharlari poʻstlogʻi rivojlanadi. sut emizuvchilarda katta …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "biologik asab tizimi"

30- mavzu markaziy va periferik asab tizim biokimyosi. reja 1.asab tizimining o‘ziga xosligi. 2.bosh miya va periferik asab tizimi tarkibi. 3.nerv xujayralarida metabolizm jarayonlari. 4.asab tizimi oqsillari. markaziy asab tizimi va xujayra membranalari lipidlari. 5.bosh miyada energiya almashinuvi. 6.neyronlarning biokimyoviy jihatdan o‘ziga xosligi va neyrogliyalarga ta’siri. 7.asab tizimi funksional biokimyosi: sinapslar orqali o‘tkazilish, mediatorlar. 8.sensor tizimlar biokimyosi biologik asab tizimining fan sifatida ifodalanadi murakkab aloqa tarmog'i, asab hujayralari o'zlari joylashgan qarab, markaziy va periferik qismga bo'linadi. birinchi miya va orqa miya joylashgan hujayralar birga olib keladi. lekin tashqarida joylashgan nerv to'qimalari, periferik asab tizimi (pns) hosil qil...

This file contains 5 pages in DOCX format (19.4 KB). To download "biologik asab tizimi", click the Telegram button on the left.

Tags: biologik asab tizimi DOCX 5 pages Free download Telegram