yahudiylik va xristiyanlik dini manbalari

PPT 17 стр. 408,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 17
mavzu : yahudiylik va xristiyanlik dini manbalari. mavzu : yahudiylik va xristiyanlik dini manbalari. www.arxiv.uz www.arxiv.uz reja: 1.yahudiylikning vujudga kelishi va ta’limoti; 2.yahudiylikdagi oqimlar; 3.muqaddas manbalari; marosim va bayramlari; 4.xristiyanlik dinining vujudga kelishi; 5.xristianlikning asosiy manbalari va ta’limoti; www.arxiv.uz www.arxiv.uz yahudiylikning vujudga kelishi va ta’limoti. yahudiylik dini eramizdan avvalgi 2000 yillarning oxirlarida falastinda vujudga kelib, yakkaxudolik g‘oyasini targ‘ib qilgan dindir. yahudiylik millat dini bo‘lib, faqatgina yahudiy xalqiga xos. yahudiylikning kitobiy asoslari er. av. iv-iii asrlarda shakllandi. bu dinning ta’limotiga ko‘ra olamlarni yaratuvchi yagona xudo yahve mavjud. u tavrotni yahudiylarga berish bilan ular bilan ahd tuzgan. go‘yoki yahudiylar yahvening er yuzidagi xalqlarning «eng mumtozi» va keyingi dunyoda berilajak in’omlarning eng haqlisi, muso yahvening elchisi, tora (tavrot) yahve tomonidan musoga tur tog‘ida berilgan muqaddas kitob. yahve olamlarni yaratishni yakshanbada boshlab, juma kuni tugatdi, shanba kuni esa dam oldi va yahudiylarga ham shu kuni dam olishni buyurdi. shuning uchun yahudiylik diniga ko‘ra shanba …
2 / 17
h va uni xudo uchun bag‘ishlash; ota-onani hurmat qilish; nohaq odam o‘ldirmaslik; zino qilmaslik; o‘g‘irlik qilmaslik; ¨lg‘on guvohlik bermaslik; yaqinlarning narsalariga ko‘z olaytirmaslik. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz yahudiylikdagi oqimlar saduqiylar farziylar yesseylar zamonaviy oqiml sionizm www.arxiv.uz yahudiylikdagi oqimlar. yahudiylikdagi oqimlar haqida so’z yuritganda ularni qadimiy oqimlar va zamonaviy oqimlarga bo’lish kerak. qadimiy oqimlarga saduqiylar, farziylar, yesseylar kiradi. zamonaviy oqimlarga esa sionizm kiradi. saduqiy nomi podshoh dovud payg’ambar davrida yashagan ruhoniy saduq ismi bilan bog’liq. ko’plab mansabdor ruhoniylar saduqiy bo’lganlar. ular diniy ishlarda faqat qonun (musoning besh kitobi)ni tan olganlar. qonunda ruhoniylar, qurbonliklar, ibodatlar haqida so’z boradi, lekin oxirat va qiyomat haqida hech narsa deyilmagan. shuning uchun saduqiylar qiyomatda o’lganlarning qayta tirilishiga ishonmaydilar. www.arxiv.uz www.arxiv.uz farziy nomi qadimiy yahudiy tilidagi «tushuntirish», «ajratib ko’rsatish» so’zidan olingan bo’lib, ular musoning qonunini sharhlaganlar va oddiy odamlarga o’rgatganlar. farziylar muso zamonidan beri og’zaki an’ana davom etib kelyapti deb hisoblaydilar. ular har bir avlod o’z ehtiyojlarini qondirish …
3 / 17
im avstriyalik yahudiy jurnalist t. hertslning (theoder herzl; 1860-1904) nemis tilidagi «yahudiylar davlati» (der judenstaat) risolasi asosida xix asr oxirlarida tuzilgan. sionizm ilk davrda ravvinlar tomonidan qo’llab quvvatlangan. www.arxiv.uz www.arxiv.uz yahudiylik manbalari. talmud (qad. yahud. tilida lameyd - o‘rganish) miloddan avvalgi iv asrlarda vujudga kelgan va yozma toradan farqli o‘laroq, avloddan-avlodga og‘zaki ravishda o‘tib borgan. shuning uchun torani yozma qonun, talmudni esa og‘zaki qonun deb yuritilgan. talmud mishna va gemara kitoblari majmuasi bo‘lib, mishna ravvinlar tomonidan tavrotga yozilgan sharhlar, gemara esa mishnaga yozilgan sharhlardan iborat. talmudning falastin (o‘rshalim) va vavilon (bavliy) nusxalari mavjud. o‘rshalim talmudi eramizning iii asrlarida bavliy talmudi eramizning v asrida tahrir qilingan. unda ilgari yahudiylar uchun noma’lum bo‘lgan o‘ziga xos esxatologik (ya’ni oxirat, qiyomat, marhumlarning tirilishi, u dunyodagi ajr va jazo) tasavvurlar o‘z aksini topgan. talmudda yahudiylikning marosimlari, urf-odatlari aniq bayon etilgan bo‘lib, ular 248 ta vasiyat va 365 ta taqiqni o‘z ichiga oladi. shuningdek, unda qadimiy …
4 / 17
udiylikda bir necha tur oziq-ovqatlar, asosan cho‘chqa, quyon, qo‘shoyoq, tuya, yaxlit tuyoqlilar, o‘laksaxo‘r qushlar kabi ba’zi hayvon go‘shtlarini eyish taqiqlanadi. yahudiylarning yillik bayramlari ichida eng e’tiborlisi peysax (pasxa) bayramidir. bu bayram xristianlarning pasxasidan farqli o‘laroq, yahudiylarning misrdagi qullikdan qutulib chiqqanlari munosabati bilan nishonlanadi. qadimiy yahudiylarda pasxa deb qo‘zichoq go‘shti va vinodan iborat kechki ovqatga aytilgan. xudo misrdagi yahudiy bo‘lmagan go‘daklarni qirib tashlashga qaror qilganda ular o‘z uylarining peshtoqini o‘sha qoni bilan bo‘yab o‘zlarini yahudiy ekanliklarini bildirganlar. www.arxiv.uz www.arxiv.uz yahudiylar pasxa bayramidan keyingi etti kun davomida tuzsiz, xamirturushsiz patir – masa eydilar. masani eyish bilan har bir yahudiy muso boshchiligidagi o‘z ota-bobolarining chekkan mashaqqatlarini his etadi. bu bayram yahudiylarning quyosh-oy kalendarining nison oyining 14 kuni (aprel oyining o‘rtalariga to‘g‘ri keladi) nishonlanadi. pasxadan keyingi 50-kuni yahudiylar shabuot (shevuot) bayramini nishonlaydilar. bu bayram dastlab dehqonchilik bayrami bo‘lgan, keyinchalik sinay tog‘ida musoga xudo tomonidan toraning berilishini nishonlab o‘tkaziladigan bayramga aylangan. u yahudiylarning kalendari bo‘yicha …
5 / 17
lik, asosan, yevropa, amerika, avstraliya qit’alarida hamda qisman afrika va osiyo qit’alarida tarqalgan. milodning boshlarida yahudiylar hokimiyatning uch tabaqasi bilan bog’liq og’ir tushkunlikni boshdan kechirar edilar. bir tomondan rim imperatori va uning joylardagi noiblari, ikkinchi tomondan falastin podshohi irod antipa, uchinchi tomondan esa ruhoniylar xalqni turli soliqlar va majburiyatlar bilan ko’mib tashlagan edilar. xuddi shu davrda yahudiylar o’rtasida kutilayotgan xaloskorning kelishi yaqinlashib qolganligi haqida xabar tarqatuvchilar paydo bo’ldi. ular xalqni kutilayotgan xaloskor kelishiga tayyorlash uchun chiqqan edilar. shunda iso masih yahudiylikni isloh qilish va uni turli xurofotlardan tozalash g’oyasi bilan chiqib, xristian diniga asos soldi. yahudiylar uni va uning izdoshlarini falastindan quvg’in qildilar. isoning 33 yoshida fitnachilikda ayblab, qatl etishga hukm qildilar. isoning tarixiy xususida diniy va diniy bo’lmagan manbalar orasida ixtilof mavjud: xristian manbalarida isoning o’zi xudo bo’la turib, insoniyatning gunohlarini o’ziga olish uchun odam qiyofasida tug’ilgani, uning hayot tarzi, insonlar bilan muloqoti haqidagi ma’lumotlar qayd etilsa-da, diniy bo’lmagan …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 17 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yahudiylik va xristiyanlik dini manbalari"

mavzu : yahudiylik va xristiyanlik dini manbalari. mavzu : yahudiylik va xristiyanlik dini manbalari. www.arxiv.uz www.arxiv.uz reja: 1.yahudiylikning vujudga kelishi va ta’limoti; 2.yahudiylikdagi oqimlar; 3.muqaddas manbalari; marosim va bayramlari; 4.xristiyanlik dinining vujudga kelishi; 5.xristianlikning asosiy manbalari va ta’limoti; www.arxiv.uz www.arxiv.uz yahudiylikning vujudga kelishi va ta’limoti. yahudiylik dini eramizdan avvalgi 2000 yillarning oxirlarida falastinda vujudga kelib, yakkaxudolik g‘oyasini targ‘ib qilgan dindir. yahudiylik millat dini bo‘lib, faqatgina yahudiy xalqiga xos. yahudiylikning kitobiy asoslari er. av. iv-iii asrlarda shakllandi. bu dinning ta’limotiga ko‘ra olamlarni yaratuvchi yagona xudo yahve mavjud. u tavrotni yahudiylarga berish bilan ular bilan ...

Этот файл содержит 17 стр. в формате PPT (408,5 КБ). Чтобы скачать "yahudiylik va xristiyanlik dini manbalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yahudiylik va xristiyanlik dini… PPT 17 стр. Бесплатная загрузка Telegram