auditning normativ-huquqiy asoslari

DOCX 62 pages 151.9 KB Free download

62 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 151.9 KB

File type DOCX

Pages 62

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 62

2-mavzu: auditning normativ-huquqiy asoslari. reja: 1.“auditorlik faoliyati to’g’risida”gi qonun va boshqa normativ-huquqiy hujjatlar sharhi 2.auditorlik tashkilotlari faoliyatini tashkil etish tartibi 3.auditorlik kasbiga qoyiladigan malakaviy talablar 4.auditorlik faoliyatini tartibga solishda professional tashkilotlar roli. tayanch so’z va iboralar: auditorlik faoliyatining meyoriy huquqiy asoslari, auditorlik faoliyatini litsenziyalash, malaka sertifikati, auditorlarni attestatsiyadan o‘tkazish, audit standartlari, ichki standartlar, auditor etikasi, auditor va auditorlik tashkilotlarining mustaqilligi, auditorlik tashkilotlarining huquqlari, majburiyatlari va javobgarligi. malakaviy talablar, ahloqiy talablar, auditor malakasini oshirish shartlari, kasb etikasi, auditor kompetentligi, maxfiylik, mustaqillik, vijdonlilik, adolatlilik, litsenziya talablari, litsenziyani bekor qilish va to‘xtatish, auditor ish sifatini nazorat qilish 1. “auditorlik faoliyati to’g’risida”gi qonun va boshqa normativ-huquqiy hujjatlar sharhi buxgalter-auditor buyuk britaniyada 19-asrning o’rtalarida vujudga kelgan. 1862 yilda angliyada “majburiy audit to’g’risida”gi qonun qabul qilingan, frantsiyada 1867 yilda, aqshda 1937 yilda buyuk depressiyadan so’ng ushbu turdagi qonunlar qabul qilingan. xx asrning birinchi yillarida moliyaviy hisobotlardan foydalangan korxonalar balansni kompaniyaning ishonchliligini belgilab beruvchi asosiy ko’rsatkich sifatida …

2 / 62

oldi. garchi, ushbu hujjatda asosiy e’tibor hali ham balans auditiga qaratilgan bo’lsa-da, unda foyda va zararlar hisoboti to’g’risida batafsil fikr yuritilgan edi. bu esa, xo’jalik operatsiyalari natijalariga qiziqish ortayotganligidan dalolat berar edi. 1929 yildagi nashrda bitimlar tuzish amaliyoti, shuningdek, ichki nazoratning muhimligi to’g’risida so’z boradi. 1936 yilda “mustaqil auditorlar tomonidan moliyaviy hisobotlarni tekshirish” deb nomlangan risola chop etildi. bu risolaning mazmuniga so’nggi yillarda yuz bergan ko’plab voqealar o’z ta’sirini ko’rsatdi. bu voqealar orasida eng ahamiyatlisi bitimlar tuzish standartlarini takomillashtirishga yo’naltirilgan aicpaning nyu-york fond birjasi bilan hamkorlik munosabatlarining yo’lga qoyilishi, shuningdek, 1933 yilda qabul qilingan “qimmatli qog’ozlar to’g’risida”gi va 1934 yilda qabul qilingan “birjalar to’g’risida”gi qonunlarning kuchga kiritilishi bo’ldi. bu qonunlar royxatdan o’tgan kompaniyalarga moliyaviy hisobotning tegishli shakllarini tuzishlarini talab qilar edi. auditni standartlashtirishning zamonaviy shakli 1939 yildan boshlanadi. mazkur yilda aicpa auditorlik tekshirishlari boyicha qo’mita ta’sis etdi va auditorlik jarayonlari to’g’risida qoidalarni (saf) chop etdi. 1972 yilga qadar 54 qoida …

3 / 62

igan va o’zining shaxsiy hamda kasbiy layoqatliligini tegishli imtihonni topshirish yo’li bilan tasdiqlagan shaxs tushuniladi. auditorning kasbiy faoliyati mazmuni iqtisodiy sohada auditorlik tekshirishlarini amalga oshirishda, soliq masalalari boyicha maslahat xizmatlarini ko’rsatishda, ishlab chiqarishni boshqarish sohasida ekspert sifatida ishlashida o’z aksini topadi. “auditorlik faoliyati to’g’risida”gi qonunga muvofiq, majburiy tekshirilishi lozim bo’lgan kompaniyalarning yillik buxgalteriya hisobotini tekshirish bilan keng tarqalgan. bundan tashqari, majburiy tekshirish lozim bo’lmagan korxonalar ham o’zlarining tashabbuslari bilan yoki uchinchi shaxslarga (masalan, kreditorlarga) hisobot taqdim etish zaruriyati paydo bo’lganda, auditorlarni o’zlarining yillik balanslarini tekshirish uchun jalb etishlari mumkin. korxonaning hisoboti va ish yozuvlari bilan tanishish yordamida, shuningdek, tekshirishning maxsus uslublarini qo’llash natijasida, auditor, moliyaviy hisobot ham shakl nuqtai nazaridan, ham mazmunan qonun talablariga to’liq mos kelishiga va tasdiqlanishi mumkinligiga ishonch hosil qilishi lozim. 1867 yilda “auditorlik faoliyati to’g’risida”gi qonun frantsiyada ham qabul qilindi. mazkur qonunda “hisoblar boyicha komissarlar” nomli maxsus taftishchilar tomonidan aktsiyadorlik jamiyatlari balanslari majburiy tekshirilishi va ularga …

4 / 62

1982 yilda xalq vakillarining umumxitoy yig’ilishi (xvuy)da xitoyning yangi konstitutsiyasi e’lon qilindi. bu konstitutsiya hukumatdan auditorlik ma’muriyatini tashkil etishni talab qilar edi. 1983 yilning sentabr oyida 3000dan ko’proq auditorlik tashkilotlari royxatga olindi, ularda 30 mingdan ortiq shtatli a’zolar ishlar edi. shunday qilib, konstitutsiya auditorlik ma’muriyatining mustaqilligini kafolatlaydi. auditorlik ma’muriyati o’z funktsiyalarini muvaffaqiyatli bajarishini ta’minlash uchun konstitutsiyaning 91-moddasida shunday yozilgan: “davlat kengashi boshlig’ining ko’rsatmasiga ko’ra auditorlik tashkiloti qonunga muvofiq audit o’tkazish yo’li bilan maslahat berish huquqini mustaqil amalga oshiradi. hech qanday ma’muriy organlar yoki jamoat tashkilotlari va shaxslar tomonidan ularning faoliyatiga aralashishga yo’l qoyilmaydi”. xitoy iqtisodiyotining sog’lomlashuvi va bozorlarining barqarorlashuvida auditorlik xizmatlari katta rol oynadi. faqat 1989 yilda tekshirishlar natijasida auditorlar tomonidan 24 mlrd yuan, yoki yalpi milliy daromadning 2 foizi miqdorida “muammoli pullar” aniqlandi. bu pullar keraksiz ob’ektlarni qurishni moliyalashtirish, ishlanmagan mukofotlarni to’lash, ulkan “vakillik” xarajatlariga sarflanishi ko’zda tutilgan edi. 1990-1992 yillarda xitoy auditorlik tizimining rivojlanishida katta taraqiyot yuz berdi. …

5 / 62

da qabul qilingan bo’lib, u 55ta moddadan iborat. auditorlik faoliyatining maqsad va vazifalari tavsifidan kelib chiqib, auditorlik faoliyati to’g’risidagi qonundan va boshqa ilmiy manbalar asosida ularni turlicha guruhlashtirish mumkin. yuqorida keltirilgan manbalar va chet el tajribasi asosida auditorlik faoliyatini, fikrimizcha, quyidagi pog’onalarga bo’lish mumkin. 2-jadval o’zbekiston respublikasida auditorlik faoliyatini tartibga solishning pog’onalari[footnoteref:1] [1: ушбу жадвал норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар асосида муаллифлар томонидан ишлаб чиқилган.] pog’onaga bo’linishi asos tegishli meyoriy hujjatlar 1-pog’ona qonunchilik asoslari o’zbekiston respublikasi “auditorlik faoliyati to’g’risida”(yangi tahriri, 25.02.221 yil). “buxgalteriya hisobi to’g’risida”(yangi tahriri 13.04.2016 yil) qonun va boshqalar. 2-pog’ona o’zbekiston respublikasi prezidenti farmonlari va qarorlari o’zbekiston respublikasi prezidentining "auditorlik tashkilotlari faoliyatini yanada takomillashtirish hamda ular ko’rsatayotgan xizmatlar sifati uchun javobgarlikni oshirish to’g’risida" 2007 yil 4 apreldagi pq-615-sonli qarori, “auditorlik tashkilotlarining moliyaviy barqarorligini oshirish yuzasidan qo’shimcha chora-tadbirlar to’g’risida”2008 yil 2 iyuldagi pq-907 sonli qarori, “aktsiyadorlik jamiyatlarida zamonaviy korporativ boshqaruv uslublarini joriy etish chora-tadbirlari to’g’risida” 2015 yil 24 apreldagi pf-4720 sonli farmoni, …

Want to read more?

Download all 62 pages for free via Telegram.

Download full file

About "auditning normativ-huquqiy asoslari"

2-mavzu: auditning normativ-huquqiy asoslari. reja: 1.“auditorlik faoliyati to’g’risida”gi qonun va boshqa normativ-huquqiy hujjatlar sharhi 2.auditorlik tashkilotlari faoliyatini tashkil etish tartibi 3.auditorlik kasbiga qoyiladigan malakaviy talablar 4.auditorlik faoliyatini tartibga solishda professional tashkilotlar roli. tayanch so’z va iboralar: auditorlik faoliyatining meyoriy huquqiy asoslari, auditorlik faoliyatini litsenziyalash, malaka sertifikati, auditorlarni attestatsiyadan o‘tkazish, audit standartlari, ichki standartlar, auditor etikasi, auditor va auditorlik tashkilotlarining mustaqilligi, auditorlik tashkilotlarining huquqlari, majburiyatlari va javobgarligi. malakaviy talablar, ahloqiy talablar, auditor malakasini oshirish shartlari, kasb etikasi, auditor kompetentligi,...

This file contains 62 pages in DOCX format (151.9 KB). To download "auditning normativ-huquqiy asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: auditning normativ-huquqiy asos… DOCX 62 pages Free download Telegram