моддалар алмашинувига кириш. биологик мембраналар

PPTX 34 pages 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 34
презентация powerpoint маъруза 1. моддалар алмашинувига кириш. биологик мембраналар абу али ибн сино номидаги бухоро давлат тиббиёт институти «биокимиё» кафедраси маърузачи ф.м. нурутдинова режа: 1. овқат ҳазмланишининг асосий принсиплари. овқатнинг алмашинадиган ва алмаштириб бўлмайдиган компонентлари. озиқ моддаларининг ҳазмланиши ва сўрилиши. aсосий озиқ моддалари функсиялари. 2. моддалар алмашинувини ўрганиш усуллари. метаболизм, метаболик йўллар ҳақида тушунча, метаболизм харитаси. катаболизм ва анаболизм. 3. биологик мебраналар ва биоэнергетика бироқ, инсон танаси озиқ-овқатнинг органик моддаларини дастлабки механик ва кимёвий ишловсиз ўзлаштира олмайди. инсон гетеротроф организмдир: у барча органик моддаларни озиқ-овқатдан олади. бу муҳим функция овқат ҳазм қилиш тизими томонидан амалга оширилади. овқат ҳазм қилиш – мураккаб физиологик ва биокимёвий жараён бўлиб, унда овқат ҳазм қилиш тизимида қабул қилинган овқат физик ва кимёвий ўзгаришларга учрайди. овқат ҳазм қилишнинг умумий принциплари овқат ҳазм қилиш жараёнида асосий жисмоний жараён овқат массасини майдалаш бўлиб, у чайнаш пайтида ҳам, ошқозон ва ичакнинг ритмик қисқариши натижасида ҳам содир бўлади. 1. озиқ-овқат …
2 / 34
мида маълум овқат ҳазм қилиш ферментларининг ишлаши учун маълум шароитлар сақланади; трактнинг ҳар бир бўлими сфинктерлар билан чекланган. яъни, овқат ҳазм қилиш жараёнининг маълум бир кетма-кетлиги кузатилади. овқат ҳазм қилиш трактида 35 га яқин сфинктерлар мавжуд. улар озиқ-овқат таркибининг каудал (лотинча cauda - дум) йўналиши бўйича ҳаракатланишини, овқат ҳазм қилиш сирларининг бир томонлама ҳаракатланишини ва овқат ҳазм қилиш ўзларининг характерли босқичларида содир бўладиган овқат ҳазм қилиш трактининг бўлимларини ажратишни таъминлайдиган клапанлар вазифасини бажаради. 8 овқат ҳазм қилиш ферментлари овқат ҳазм қилиш трактида озуқа моддаларининг ҳазм бўлиши гидролитик ферментлар томонидан амалга оширилади гидролазалар (гидролитик ферментлар, кислота гидролазалари) макромолекулаларнинг ҳужайра ичидаги парчаланиши бошқариш учун хизмат қилувчи ферментлар оиласи. гидролазалар донор ва акцептор молекулалар ўртасида сув ўтказиш реакцияларини (гидролиз) катализлайди. улар лизосома деб аталадиган органелланинг таркибини ташкил қилади. барча ферментлар 4 асосий гуруҳга бўлинади: гидролазалар сув молекулаларини ўз ичига олган ферментлар синфидир. гидролазалар томонидан катализланадиган реакцияларнинг умумий схемаси: a–b + h2o → a–oh …
3 / 34
еств образуются мономеры, которые вса­сываются из кишечника в кровь и лимфу, транспортируются к тканям организма и включаются в его метаболизм. вода, мине­ральные соли и витамины всасываются в кровь неизменёнными. ферментативная активность свойственна каждому отделу пи­щеварительного тракта и максимальна при определённом значении рн среды. так, в желудке пищеварительный процесс осу­ществляется в кислой среде, а в двенадцатиперстной кишке желчь и поджелудочный сок создают нейтральную или слабощелочную среду, и желудочные ферменты перестают работать (инактивируются). овқат ҳазм қилиш ферментлари липазалар ёғларни парчалайди барча ферментлар 4 та асосий гурухга бўлинади овқат ҳазм қилиш ферментлари нуклеазалар нуклеин кислоталарини парчалайди барча ферментлар 4 та асосий гурухга бўлинади овқат ҳазм қилиш ферментлари протеазалар оқсилларни парчалайди барча ферментлар 4 та асосий гурухга бўлинади озиқ моддаларнинг парчаланиши натижасида мономерлар ҳосил бўлиб, улар ичакдан қон ва лимфага сўрилади, организм тўқималарига ўтказилади ва унинг метаболизмига киради. сув, минерал тузлар ва витаминлар қонга ўзгармаган ҳолда сўрилади. ферментатив фаоллик овқат ҳазм қилиш трактининг ҳар …
4 / 34
к ферментларнинг келиб чиқишига кўра ҳазм қилиш уч турга бўлинади: махсус: овқат ҳазм қилиш безлари ферментлари томонидан амалга оширилади: сўлак ферментлари, ошқозон ва ошқозон ости бези ширалари, ингичка ичак эпителийси; симбиотик: ичак симбиотик бактериялари ва овқат ҳазм қилиш трактининг протозоа ферментлари томонидан амалга оширилади (масалан, тўғри ичакда целлюлоза ҳазм қилиш); автолитик: қабул қилинган озиқ-овқатнинг бир қисми сифатида танага киритилган ферментлар томонидан амалга оширилади. масалан, янги туғилган чақалоқларда ўз ҳазм қилиш жараёни ҳали ривожланмаган, шунинг учун онанинг кўкрак сутида унинг сўрилишини таъминлайдиган ферментлар мавжуд. овқат ҳазм қилиш турлари қорин бўшлиғида овқат ҳазм қилиниши: полимерларнинг олигомерларга дастлабки гидролизи. париетал овқат ҳазм қилиш: олигомерларнинг мономерларга бўлиниши. мономерларнинг сўрилиши. овқат ҳазм қилишнинг уч босқичи метаболизм, ёки моддалар алмашинуви — бу тирик организмда ҳаётни таъминлайдиган кимёвий реакциялар. бу жараёнлар организмларнинг ўсиши ва кўпайишига, уларнинг тузилмаларини сақлаб туришига ва атроф-муҳит стимулларига жавоб беришга имкон беради. метаболизмнинг хусусияти шундаки, озуқа кўринишида тушган молекуланинг организм томонидан энергия манбаи …
5 / 34
энергия манбаи сифатида тирик организмлар қуйидагилардан фойдаланишлари мумкин: ёруғлик энергияси (фото-) ёки кимёвий боғланишлар энергияси (хемо-). бундан ташқари, паратроф атамаси хўжайин ҳужайранинг энергия ресурсларидан фойдаланадиган паразит организмларни тавсифлаш учун ишлатилади. энергия манбасидан ташқари, тирик организмлар электрон донорга, органик моддаларни синтез қилиш учун ишлатиладиган электрон ажраладиган оксидланган моддага ҳам муҳтож. электрон донор (қайтарувчи) сифатида тирик организмлар: ноорганик моддалар (лито-) ёки органик моддалар (органо-)дан фойдаланиши мумкин. тирик организмлар углерод манбаи сифатида карбонат ангидрид (авто-) ёки органик моддалардан (гетеро-) фойдаланади. баъзида авто- ва гетеротроф атамалари биологик молекулаларнинг қисқарган шаклдаги бир қисми бўлган бошқа элементларга нисбатан қўлланилади (масалан, азот, олтингугурт). метаболизм атамасининг тарихи "метаболизм" атамаси биологияга биринчи марта 1840-йилларда теодор шванн томонидан киритилган, аммо кенг қўлланилмаган. кейинчалик 1870-йилларда фостернинг физиология қўлланмасининг нашр этилиши ва таржимаси билан кўпчилик тилларга кириб борди. санторио (италиялик шифокор (анатом ва физиолог), симоб термометрининг ихтирочиси, ятрофизика етакчиси) овқатланишдан олдин ва кейин ўзини ўлчайди, ars de statica medicina да биринчи марта …

Want to read more?

Download all 34 pages for free via Telegram.

Download full file

About "моддалар алмашинувига кириш. биологик мембраналар"

презентация powerpoint маъруза 1. моддалар алмашинувига кириш. биологик мембраналар абу али ибн сино номидаги бухоро давлат тиббиёт институти «биокимиё» кафедраси маърузачи ф.м. нурутдинова режа: 1. овқат ҳазмланишининг асосий принсиплари. овқатнинг алмашинадиган ва алмаштириб бўлмайдиган компонентлари. озиқ моддаларининг ҳазмланиши ва сўрилиши. aсосий озиқ моддалари функсиялари. 2. моддалар алмашинувини ўрганиш усуллари. метаболизм, метаболик йўллар ҳақида тушунча, метаболизм харитаси. катаболизм ва анаболизм. 3. биологик мебраналар ва биоэнергетика бироқ, инсон танаси озиқ-овқатнинг органик моддаларини дастлабки механик ва кимёвий ишловсиз ўзлаштира олмайди. инсон гетеротроф организмдир: у барча органик моддаларни озиқ-овқатдан олади. бу муҳим функция овқат ҳазм қилиш тизими томонидан ам...

This file contains 34 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "моддалар алмашинувига кириш. биологик мембраналар", click the Telegram button on the left.