kam tarqalgan dukkakli sabzavot ekinlari

PPTX 17 pages 1.5 MB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.5 MB

File type PPTX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

слайд 1 1 “meva - sabzavotchilik, uzumchilik, issiqxona xo‘jaligi” kafedrasi “kam tarqalgan dukakli sabzavotlarni yetishtirish texnologiyasi” fanidan таqdimot q/x.f.f.d ф.а.нурмаматов 1- mavzu: kam tarqalgan dukkakli sabzavot ekinlari, botanik tavsifi, kelib chiqishi, tarqalish hududlari va xalq xo‘jaligidagi ahamiyati reja: ko’k no’xatning - ahamiyati, kelib chiqishi, tarqalishi ko’k no’xatning biologiyasi va navlari ko’k no’xatning yetishtirish texnologiyasi ko’k no’xatning - ahamiyati, kelib chiqishi, tarqalishi ko’k no’xat-qimmatbaho dukkakli don ekini hisoblanadi. ko’k no’xat eng avvalo sabzavot ekini sifatida uning doni va hali pishmagan urug’i va dukkagi oziq-ovqatga ishlatiladi. mahsulotning hazm bo’lishi va kaloriyasi yuqori. ko’k no’xat mahsulotlarining shirinlilik sifatlari uning kimyoviy tarkibi bilan bog’liq. o’rtacha mahsulot quruq vazni hisobiga suv-9-15%, oqsil-18-35%, 0,6-1,5%yog’, 2-10% kletchatka, kul2-4%ni tashkil etadi. ko’k no’xat dukkakli ekin sifatida tuganak bakteriyalarning simbiozi sababli tuproqda biologik azot yig’adi yoki to’playdi. oqsilning miqdori o’zgaruvchan bu o’z navbatida genotipga va parvarishlashga bog’liq. ko’k no’xat tarkibidagi oqsilning qimmati undagi almashtirib bo’lmaydigan aminokislotalarning mavjudligiga bog’liq bo’lganligi …

2 / 17

davrida bug’doy, arpa va tariq bilan teng holatda no’xat ekilgan. (bu 20 ming yil ilgari bo’lgan) xitoyga no’xat bizning eramizgacha bo’lgan 1 asrda xindistondan olib kelingan. birinchi bo’lib no’xatni kolumb izabella oralida ekkan (1). rossiya xududida no’xat bizning eramizgacha bo’lgan iii-ii ming yilliklarda ekilib kelingan. 18 –asrdan boshlab no’xat dala va sabzavot ekini sifatida ekilib kelinadi. 1994 yili fao ma’lumotlariga ko’ra no’xat 15 mln.ga maydonda ekilib, hosildorligi 2-5 t/ga ni tashkil qilgan.. ko’k no’xat sistematikasi. sistematikasi- pizum sativum l. madaniy turi ekiladi. bu tur bir nechta kenja turlarga bo’linadi, shu jumladan: 1) ekma ko’k no’xat - pisum sativum ssp sativum l. 2) dala ko’k no’xati - p.sativum ssp. arvense l. eng ko’p ekiladi. 1.ko’k no’xatning turlari ko’rsatkichlar ekma no’xat dala no’xati don shakli sharsimon dumaloq-burchakli don yuzasi silliq silliq, aksariyat holda chuqurchalar bo’ladi don rangi oq,sariq, pushti, yashil, bir tusli kul, jigar, qora rangli, bir tusli yoki dog’lari bilan maysa …

3 / 17

ganda maysa 5-7 kunda ko’karadi. maysasi - 40 sovuqqa bardosh beradi. «ekish-maysalanish» davrida sutkalik o’rtacha harorat yig’indisi 150,5-170,8os ni tashkil qiladi. vegetativ organlarining rivojlanishi uchun 12-160 talab qiladi. harorat +26 dan oshsa, hosilning shakllanishiga salbiy ta’sir qiladi. foydali harorat yig’indisi 1200-16000 bo’ladi. ko’k no’xat namsevar o’simlik. maysalanishi uchun 100-120% suv sarflanadi. ko’k no’xat shonalash, gullash, meva hosil qilish davrlarida suvni ko’p talab qiladi. tuproqqa talabchan, unumdor, toza tuproqlarda ekiladi. nordon, og’ir loyli va sho’rlangan tuproqlarda ekilmaydi. navlar o’zbekistonda dala ko’k no’xatining "vostok - 55", "vostok - 84", "usatiy - 90" navlari ekiladi. simbioz faoliyati ko’k no’xatning asosiy xususiyatlaridan biri bu tuganak bakteriyalar bilan simbioz hisobiga havodagi azotni olishidir. komponentlarning simbioz xayoti uchun simbioz shartli ravishda ya’ni kislorodsiz sharoitida deb bo’lmaydi, lekin birgalikda fiziologik tizimini namoyish etadi. havodan olingan azotning qariib 75% o’simlik tomonidan o’zlashtiriladi, 25% esa tuganaklarda qoladi. normal xolatda havodagi azotni olish uchun maxsus sharoitlar talab qilinadi, (namlik, aeratsiya, …

4 / 17

a, shunday tayyorlanadi. oziqaga bo’lgan talabi. azot yetarli bo’lgan sharoitda o’simliklar yaxshi o’sadi, barg satxi ko’payadi. azotning ko’p miqdori esa o’simlikning amal davrini o’zaytiradi, yotib qolishi mumkin, kasalliklarga chidamsiz bo’ladi. fosfor ildiz tizimining o’sishini va tuganak bakteriyalarning faolligini stimulyasiya qiladi. fosfor o’simlikning yer usti qismida ma’dan va organik birikmalar kurinishida bo’ladi. suvga bo’lgan talabi.o’simlik normal faoliyat ko’rsatishi uchun tanasida, to’qsimon va xujayralarida suv ta’minoti yaxshi bo’lishi kerak. suv o’simlikning tana qismida erkin va bog’angan yoki xujayra bioqolloidlari ushlab turadigan xolatda bo’ladi. umumiy suv miqdori (erkin, bog’angan) no’xat navlarining xujaylarida 80-87 % gacha yetadi. tuproqqa bo’lgan talabi. ko’k no’xat madaniylashtirilgan, har hil tipdagi unumdor tuproqlarda, neytral reaktsiyasi 6,8-7,4. neytral tuproqlarda, qumoq va qumda yaxshi rivojlanadi. ogir, zich va nordon tuproqlar no’xat uchun yaroqli emas. bunday tuproqlarda ildiz chuqur ketmaydi va qo’ng’rboshsimonlar oldida ustunligini yo’qotib kuyadi. shurtob va qumoq tuproqlar ham yaroqsiz. o’g’itlash. bir tonna urug’ va tegishli barg-poya yetishtirish uchun 45-60 …

5 / 17

ni parvarishlash. amal davrida ekinlarni parvarishlash qator oralarni yumshatish, begona o’tlarni yo’q qilish, sug’orish, o’g’itlash, kasallik va zararkunandalarga qarshi kurashish kabi tadbirlarni o’z ichiga qamrab oladi. begona o’tlarga qarshi prometrin qo’llanilganda begona o’tlarning miqdori 78 % ga kamaydi. begona o’tlarga kurashish jarayonida mexanik va kimyoviy usullar birgalikda qo’llanilganda, begona o’tlarning soni 75 % ga kamaygan. ko’k no’xat ekinlari tur preparati bilan ishlanganda ekinlarning qurg’oqchilikka chidamliligi oshadi, ildiz tizimi yaxshi rivojlanadi, ildiz chirishi kamayadi, shiraga insektitsid sifatida ta’sir qiladi. tur preparatining me’yori 3,0—6,0 kg/ga bo’lib shonalash davrida qo’llanilsa, yaxshi natija beradi. tur preparati bilan uruqqa ekishdan oldin ishlov berish mumkin (3,0—5,0 kg sof modda hisobida 1 t uruqqa) ko’k no’xat ekinzorida askoxitoz, un shudring, zang, ildiz chirishi, peronosporoz, antraknoz. o’suv davrida jo’yaklar olinib (orasi 60-70 sm), 1-3 marta sug’oriladi. maysalanish davrida qatqaloqqa qarshi boronalanadi. maysalanish davrida begona o’tlarga qarshi 48% li bazagran 2-3 l qo’llanadi. hasharotlarga qarshi 65% li karbofos 0,65-1,2 …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kam tarqalgan dukkakli sabzavot ekinlari"

слайд 1 1 “meva - sabzavotchilik, uzumchilik, issiqxona xo‘jaligi” kafedrasi “kam tarqalgan dukakli sabzavotlarni yetishtirish texnologiyasi” fanidan таqdimot q/x.f.f.d ф.а.нурмаматов 1- mavzu: kam tarqalgan dukkakli sabzavot ekinlari, botanik tavsifi, kelib chiqishi, tarqalish hududlari va xalq xo‘jaligidagi ahamiyati reja: ko’k no’xatning - ahamiyati, kelib chiqishi, tarqalishi ko’k no’xatning biologiyasi va navlari ko’k no’xatning yetishtirish texnologiyasi ko’k no’xatning - ahamiyati, kelib chiqishi, tarqalishi ko’k no’xat-qimmatbaho dukkakli don ekini hisoblanadi. ko’k no’xat eng avvalo sabzavot ekini sifatida uning doni va hali pishmagan urug’i va dukkagi oziq-ovqatga ishlatiladi. mahsulotning hazm bo’lishi va kaloriyasi yuqori. ko’k no’xat mahsulotlarining shirinlilik sifatlari unin...

This file contains 17 pages in PPTX format (1.5 MB). To download "kam tarqalgan dukkakli sabzavot ekinlari", click the Telegram button on the left.

Tags: kam tarqalgan dukkakli sabzavot… PPTX 17 pages Free download Telegram