oligopoliya va monopolistik raqobat

PDF 23 стр. 2,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 23
презентация powerpoint тошкент давлат иқтисодиёт университети тармоқлар иқтисодиёти кафедраси микроиқтисодиёт фани мавзу: олигополия ва монополистик рақобат (12-машғулот) маърузачи: қосимов а. тошкент_2022 12-машғулот режаси 1. олигополия бозорида мувозанат. 2. курно модели. 3. штакелберг ва бертран моделлари. нарх белгилашда етакчилик (лидерлик). 4. хуфёна келишув модели. маҳбус дилеммаси ва келишув беқарорлиги. 5. монополистик рақобатлашган бозор хусусиятлари. 6. монополистик рақобатлашган бозор мувозанати. олигополия сўзи грекча бўлиб (oligos - бир неча, poleo - сотаман) сотувчиларнинг камчилигини билдиради. олигополия - бу шундай бозор турики, ундаги товар таклифининг (деярли) ҳаммаси бир неча ишлаб чиқарувчи фирмалар томонидан бўлиб олинган ва бу бозорга янги фирмаларнинг кириши катта тўсиқ орқали чекланган бўлади. алюмин саноатиавтомобиль саноати пўлат саноати электроускуна саноати компьютер саноати олигополистик бозорнинг қуйидаги учта хусусиятлари тармоқда фаолият кўрсатаётган фирмаларнинг камлиги 1 тармоқга кирувчи фирмалар учун кучли тўсиқларнинг мавжудлиги 2 олигополистик бозордаги фирмаларнинг ҳаракати бир- бирига боғлиқлиги 3 олигополистик бозорнинг учинчи хусусиятига кўра, фирмаларнинг иқтисодий ҳаракатлари бир-бирига боғлиқ, яъни ҳар …
2 / 23
зор мувозанатини беради. мувозанат ҳолатда фирмаларнинг иқтисодий фойдаси нолга тенг. mcacp  биринчи фирманинг ишлаб чиқариш чизиғи билан иккинчи фирманинг ишлаб чиқариш чизиғи кесишган е нуқтага мос келувчи биринчи ва иккинчи фирмалар томонидан ишлаб чиқариладиган маҳсулот ҳажмлари мувозанати kurno мувозанати дейилади. kurno модели. икки рақобатлашувчи фирма ўртасидаги муносабатларни дуополия шароитида 1938 йилда биринчи бўлиб ўрганган француз иқтисодчиси o.kurno ҳисобланади. ogyusten kurno (1801-1877) мувозанат ишлаб чиқариш ҳажмлари ва фирмаларнинг фойдасини максималлаш- тирадиган ҳажмлар ҳисобланади. eq1 eq2 агарда бўлса.21 mcmc 1-расм. kurno мувозанати неш мувозанати ҳолатида ҳар бир ўйинчи ўзининг рақиби танлаган ҳаракатига кўра танлови энг яхши танлов ҳисобланади. неш мувозанати ҳолатида ҳеч бир ўйинчи ўзининг ҳаракатини ўзгартиришдан манфаатдор эмас. курно мувозанати, ўйинлар назариясида неш мувозанати деб юритилади. курно мувозанатида ҳам ҳар бир дуополист рақиби танлаган ишлаб чиқариш ҳажмида ўзининг ишлаб чиқариш ҳажмини фойдани максималлаштирадиган даражада белгилайди ва шу сабаб дуополистлар ўзларининг маҳсулот ишлаб чиқариш ҳажмларини ўзгартиришидан манфаат олмайдилар. курно модели дуополистлар …
3 / 23
талаб чизиғининг синиқ бўлишига асос бўлади. p* 1 фирманинг талаб чизиғи синиқ бўлгани учун, унинг чекли даромад чизиғи узилишга эга (2-расмда ab оралиқ). натижада ab оралиқда фирманинг харажатлари (ўзгаргани билан у ҳар доим mr га тенг). 2-расм. олигополистик бозордаги синиқ талаб чизиғи p*“синиқ талаб чизиғи” модели олигополистик бозорда нарх белгилаш механизмини тушунтира олмайди. у нима учун нарх p* даражада бўлишини ҳам очиб бермайди. ушбу модель шундай қаттиқ нархнинг мавжудлигини ва унинг бўлишини кўрсатади, холос. 1 яъни, иккита дуополистлардан бирининг ишлаб чиқариш ҳажмини биринчи бўлиб белгилашидир. бу ҳолда, шу фирма кўпроқ ютиб чиқади. stackelberg модели - бу етакчи фирма аввал, кейин эса издош фирмалар кетма- кет ҳаракатланадиган иқтисодиётдаги стратегик ўйин. унинг номи 1934 йилда моделни тавсифловчи бозор тузилиши ва мувозанатни нашр этган немис иқтисодчиси geynrix freyerr fon stackelberg шарафига берилган ишлаб чиқариш ҳажмини биринчи бўлиб белгилаш биринчи фирмага устунлик беради. бунинг сабаби шундаки, ишлаб чиқариш ҳажмини биринчи бўлиб белгилаганда, иккинчи фирма …
4 / 23
харажатга (p=mc) тенг бўлгани учун иккала фирманинг фойдаси нолга тенг бўлади. бу ҳолат биринчи фирма нархни юқори белгиласа (p1>pe), у бирорта ҳам товар сота олмайди, иккинчи фирма эса бутун бозорни эгаллайди. агар биринчи фирма нархни пасайтирса (p1 pe), иккаласи ҳам фойда олиши мумкин. лекин, бу ҳолда фирмалардан бири нархни бироз пасайтириб(pn<pe), бозорни эгаллаб, юқори фойда олиши мумкин. бу ҳолат нарх чекли харажатга (p=mc) тенг бўлгунига қадар давом этади. демак, бир вақтда нарх белгилаш стратегияси бир вақтда ҳажм белгилаш стратегиясидан кескин фарқ қилиб, бутунлай бошқа натижага олиб келар экан. товарлар дифференциаллашганда нарх бўйича рақобат модели. олигополик бозорда бир турдаги товарлар ишлаб чиқарилса ҳам, бу товарлар дифференсиаллашган бўлиши мумкин. масалан, бензин бир турдаги товар бўлиши билан бирга у дифференциаллашган, маркаси бўйича ёқилғи қуйиш шоҳобчасининг жойлашиши ва хизмат кўрсатиши бўйича бир-биридан фарқ қилади. нарх белгилашда лидерликда лидер-фирма нархни биринчи бўлиб, белгилайди, қолганлар унинг нархига қараб ўз нархларини белгилайдилар. бундай фирмаларни эргашувчи фирмалар деймиз. …
5 / 23
гашувчилар бирор дона ҳам маҳсулот сотаолмайди. p2 ва pe оралиғидаги нархларда лидер-фирма маҳсулотига бўлган талаб dl чизиғи билан ифодаланган. 3-расм. лидер фирманинг нарх белгилаши графиги dl чизиғи лидер-фирманинг чекли даромади (mrl) билан ифодаланади. mcl- лидернинг чекли харажати. демак, лидер ўз фойдасини максималлаштирадиган ишлаб чиқариш ҳажми ql ни mrl ва mcl чизиқлари кесишган нуқтага мос ҳолда белгилайди. лидер-фирманинг нархи pl унинг талаб чизиғи dl орқали топилади (e0 нуқта монополистнинг мувозанат ҳолати). эргашувчиларнинг бозорда сотадиган маҳсулоти миқдори нарх pl чизиғининг эргашувчиларнинг таклифи чизиғи кесишган нуқта f орқали аниқланади ва у qe га тенг. умумий сотиладиган маҳсулот миқдори qt = qe + ql. хуфёна келишув модели. дуопол бозордаги иккала фирманинг маълум бир шартнома асосида биргаликда келишиб ҳаракат қилишига асосланади. шартномада фирмаларнинг ҳар бири қанча миқдорда товар ишлаб чиқариши, уни қандай нархда сотиши ва тушган фойдани қандай қилиб ўртада бўлиши келишилган ҳолда кўрсатилиши мумкин. иккала фирманинг келишиб ҳаракат қилиши дуопол бозорда соф монополияни вужудга …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 23 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "oligopoliya va monopolistik raqobat"

презентация powerpoint тошкент давлат иқтисодиёт университети тармоқлар иқтисодиёти кафедраси микроиқтисодиёт фани мавзу: олигополия ва монополистик рақобат (12-машғулот) маърузачи: қосимов а. тошкент_2022 12-машғулот режаси 1. олигополия бозорида мувозанат. 2. курно модели. 3. штакелберг ва бертран моделлари. нарх белгилашда етакчилик (лидерлик). 4. хуфёна келишув модели. маҳбус дилеммаси ва келишув беқарорлиги. 5. монополистик рақобатлашган бозор хусусиятлари. 6. монополистик рақобатлашган бозор мувозанати. олигополия сўзи грекча бўлиб (oligos - бир неча, poleo - сотаман) сотувчиларнинг камчилигини билдиради. олигополия - бу шундай бозор турики, ундаги товар таклифининг (деярли) ҳаммаси бир неча ишлаб чиқарувчи фирмалар томонидан бўлиб олинган ва бу бозорга янги фирмаларнинг кириши катта...

Этот файл содержит 23 стр. в формате PDF (2,1 МБ). Чтобы скачать "oligopoliya va monopolistik raqobat", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: oligopoliya va monopolistik raq… PDF 23 стр. Бесплатная загрузка Telegram