mehnatni tashkil etish

PDF 30 pages 471.1 KB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 471.1 KB

File type PDF

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

xi bob. sanoat korxonalarida mehnatni tashkil etish tayanch so’z va iboralar. mehnatni tashkil etish mohiyati, mehnatni ilmiy asosda tashkil qilish mazmuni, vazifalari, asoslari, yo‘nalishlari, mehnatni ilmiy asosda tashkil qilishning ishlab chiqarish samaradorligini oshirishdagi ahamiyati, mitq xizmati tarkibi, vazifasi, tizimi, mehnatni ilmiy tashkil etish bo‘yicha xizmatlarni tashkil etish. 11.1. korxonada mehnatni tashkil qilish mohiyati va axamiyati mehnatni tashkil qilish – mehnat jarayoni boshlanishdan oldin ob‘ekt va maqsadni belgilash, uslub va vositalarini tanlash hamda mehnat jarayonida ularni rioya qilinishi va ularning maqsadga erishishi uchun ishlashini ta‘minlash demakdir. agar ishlab chiqarishning ijtimoiy shakllaridan chetga chiqiladigan bo‘lsa, jamiyat taraqqiyotini har qanday bosqichida mehnat mavjud bo‘lganligi tufayli uni tashkil etish ham mavjud bo‘lgan. ishlab chiqarish korxonalarida mehnatni tashkil etish jamiyatda mehnatni tashkil etishni asosiy elementlaridan hisoblanadi. ishlab chiqarishning jamoa shakllari manufaktura va kooperatsiyalar vujudga kelganidan keyin mehnatni tashkil etish ayrim ijrochilargina emas balki ularning birgalikdagi faoliyatini tashkil etish uning eng muhim funktsiyalaridan biriga aylandi. mehnatni …

2 / 30

lari va uning elementlari yanada rivojlanadi. hozirgi zamon ishlab chiqarishda mehnatni tashkil etish deganda mehnatni muttasil va optimal ishlashni ta‘minlash, ishlab chiqarish ijrochilari va moddiy texnika shart-sharoitlari o‘rtasidagi aloqalar tizimini yaxshilashni mehnat jarayonini to‘g‘ri amalga oshirishni mehnat samaradorligini oshirishni tushunmoq kerak. bunda mehnat taqsimoti va kooperatsiyasi, mehnatni me‘yorlash, mehnat intizomi, mehnat va dam olish rejimi, mehnat sharoitlari, mehnat muxofazasi, mehnat haqi, kadrlar tayyorlash, ularga bilim berish va ularning malakasini oshirish kabilar mehnatni tashkil etishning tarkibiy qismlaridir. mehnat taqsimoti va mehnat kooperatsiyasi mehnatni tashkil etishning asosi hisoblanadi. ular har bir xodimning umuman mehnat jarayonidagi o‘rnini funktsiyalarini ko‘pincha qo‘llanilayotgan mehnat vositalari, asbob-uskunalar, xom-ashyo va materiallarga bog‘liq bo‘lgan funktsiyalari va vazifalarini, shuningdek, xodim mehnatiga, uning murakkabligiga va malakasiga qo‘yiladigan talablarni ham belgilaydi. mehnat taqsimoti dastavval muayyan mehnat mahsulotini tayyoralash uchun zarur bo‘lgan ayrim ijrochilar mehnati o‘rtasidagi sifat jixatdan farqlarni aks ettiradi. ammo mehnat taqsimoti ikkinchi tomondan, turli sifatga ega bo‘lgan mehnatni miqdor nisbatlarini …

3 / 30

a tufayli mehnatni samarali tashkil etishning ob‘ektiv va zarur sharti bo‘lgan intizom ham muhim ahamiyatga ega. mehnat va dam olish rejimi mehnat intizomitga amal qilinadigan umumiy shart-sharoitlarni va doiralarni vujudga keltiradi. mehnat rejimi ish kunining boshlanishi va tugashi, uning qancha davom etishi, ovqatlanish vaqti, smena grafiglari, ish joylari va uchastkalariga xizmat ko‘rsatish tartibi, ish xaftasi va xaftalik dam olishning davom etishi, ish davomidagi ishlash va dam olish vaqti, navbatdagi mehnat otpuskalari, grafiklarni belgilaydi. mehnat qo‘llanilayotgan asbob-uskunalar, materiallar harakteri bilan foydalaniladigan uslub va texnologiya bilan bog‘lik bo‘lgan muayyan sharoitda sodir bo‘ladi. bu shart-sharoitlar xodimning o‘ziga ham uning mehnat samarasiga ham ta‘sir ko‘rsatadi. masalan, me‘yor bo‘lmagan mehnat sharoiti ishchining o‘ziga, gavdaning turli organlariga nerv tizimiga salbiy ta‘sir ko‘rsatib, uning sog‘lig‘ini yomonlashtirish, uning barvaqt charchatib qo‘yishi mumkin. normal qullay shart-sharoitini ta‘minlaydigan tadbir choralar xodimning qobiliyatini saqlaydi, mehnatni jozibali qiladi, shu tariqa jiddiy ijtimoiy vazifa mehnatning yashash vositasidan asta-sekin insonning birinchi xayotiy ehtiyojiga aylanishini …

4 / 30

ish vaqtidan yaxshirooq foydalanish rag‘batlantiriladi. mehnatni tashkil etish malakali mutaxassis kadrlarga ham bog‘liq. shuning uchun korxonada ishlovchilarning ma‘lumotiga katta e‘tibor berish kerak. korxona ishlab chiqarish jarayonini yanada samarali bo‘lishi uchun o‘z ishchi xodimlarini o‘qitishlari lozim. agarda ishlayotgan odam o‘qigan bo‘lsa, oliy yoki o‘rta maxsus malakaga ega bo‘lsa, u har qanday texnika va texnologiyani o‘zlashtira oladilar. bu ishchilarning ish unumdorligi malakasi pastroq ishining ish unumdorligidan ancha yuqori bo‘ladi. har bir inson bir soxada astoydil va e‘tibor bilan kundalik topshirilgan ish vazifasini qoyilmaqom qilib bajarish bilan bir qatorda, o‘z malakasini uzluksiz oshirish bilan shug‘ullanish natijasida misqollab to‘plagan tajribasini, o‘zini kundalik mehnat faoliyatida ishga solish natijasida har ishni, xizmatni boshqa bir soxada ishlayotgan kishiga nisbatan tez, yengil va sifatli bajarish imkoniyatiga ega bo‘ladi. shuning uchun ham ishlab chiqarishni samaradorligini, tayyorlangan mahsulotning yoki ko‘rsatilgan xizmatning sifatini oshirishning asosiy yo‘nalishlaridan biri ilg‘or ish uslublarini ishlab chiqarishga joriy qilishdir. mehnatni ilmiy tashkil qilish (mitq) - bu …

5 / 30

uammolari tadqiqotlarni yana davom ettirishni taqozo etadi. bu chunonchi, mehnatni taqsimlash va kooperatsiyalashning, shu jumladan, mehnatni brigada bo‘lib, psixofiziologik jixatdan optimal shakllarini tanlashga, meoyorlarning og‘irligini belgilash va baholash uslublariga, meoyorlash ishlab chiqish va boshqalar taaluqlidir. mehnatni ilmiy tashkil qilishga quyidagi yo‘nalishlarda amalga oshiriladi: - mehnatni taqsimlash va kooperatsiyalash shakllarini tanlash; - mehnat usullarini takomillashtirish; - ish joylarini to‘g‘ri tashkil etish; - mehnat sharoitini yaxshilash, mehnat va dam olish rejimlarini oqilona tashkil etish; - ijodiy aktivlikni rivojlantirish va ongli mehnat intizomini tarbiyalash; - kadrlar tayyorlash va ular malakasini oshirish; - mehnatni me‘yorlash va rag‘batlantirishdan iborat. mehnatni ilmiy tashkil qilishdagi yo‘nalishlarning ko‘pligi mehnatning naqadar murakkab jarayon ekanligini bildiradi. bunda mehnatni ilmiy tashkil qilishning asosiy vazifalariga, ya‘ni uning iqtisodiy, psixofiziologik va ijtimoiy vazifalariga amal qilinishi lozim. iqtisodiy vazifalar texnikaning mavjud darajasida mumkin qadar maksimal mehnat unumdorligiga erishishdan iborat. psixofiziologik vazifalar, sog‘lom mehnat sharoitini ta‘minlab berishdan, mehnatkashlar ish qobiliyatini saqlab qolish va davom ettirishdan …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mehnatni tashkil etish"

xi bob. sanoat korxonalarida mehnatni tashkil etish tayanch so’z va iboralar. mehnatni tashkil etish mohiyati, mehnatni ilmiy asosda tashkil qilish mazmuni, vazifalari, asoslari, yo‘nalishlari, mehnatni ilmiy asosda tashkil qilishning ishlab chiqarish samaradorligini oshirishdagi ahamiyati, mitq xizmati tarkibi, vazifasi, tizimi, mehnatni ilmiy tashkil etish bo‘yicha xizmatlarni tashkil etish. 11.1. korxonada mehnatni tashkil qilish mohiyati va axamiyati mehnatni tashkil qilish – mehnat jarayoni boshlanishdan oldin ob‘ekt va maqsadni belgilash, uslub va vositalarini tanlash hamda mehnat jarayonida ularni rioya qilinishi va ularning maqsadga erishishi uchun ishlashini ta‘minlash demakdir. agar ishlab chiqarishning ijtimoiy shakllaridan chetga chiqiladigan bo‘lsa, jamiyat taraqqiyotini har q...

This file contains 30 pages in PDF format (471.1 KB). To download "mehnatni tashkil etish", click the Telegram button on the left.

Tags: mehnatni tashkil etish PDF 30 pages Free download Telegram