tadbirkorlarning huquqlari, burchlari, javobgarligi va huquqiy kafolatlari

DOC 182.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1663327211.doc тадбиркорларнинг ҳуқуқлари, бурчлари, жавобгарлиги ва ҳуқуқий кафолатлари tadbirkorlarning huquqlari, burchlari, javobgarligi va huquqiy kafolatlari reja: 1. tadbirkorlarning huquqlari. 2. tadbirkorlarning majburiyatlari. 3. tadbirkorlarning javobgarligi 4. tadbirkorlar huquqlari va manfaatlarining kafolatlari. 1. tadbirkorlarning huquqlari. tadbirkorlar huquqiy munosabatlar subyektlari sifatida mavjud bo`lishi, uni faoliyat yuritishining asosiy sharti-uning ma`lum huquqlarga ega ekanligi, huquq sohibi sifatida qonun tomonidan e`tirof etilishi hisoblanadi. xuddi shu munosabat bilan "huquq" iborasining etimologik ma`nosi haqida bir oz to`xtab o`tish maqsadga muvofiqdir. huquq va huquq layoqati o`ziga xos uzviy iboralar hisoblanadi. har qanday subyekt, shu jumladan, tadbirkor huquq sohibi bo`lish uchun eng avvalo huquq layoqatiga ega bo`lishi lozim. huquq nazariyasi bo`yicha huquq layoqati insondan ajralmas, unga doimiy xos bo`lgan xususiyat bo`lib, inson butun umri davomida, yoshidan, salomatlik holatidan qat`i nazar, huquq layoqatiga ega bo`ladi. huquq layoqati o`z mohiyatiga ko`ra huquqlarga ega bo`lish va majburiyatlarni bajara olish qobiliyati hisoblanadi. "huquq" tushunchasi g`oyat keng ma`noda qo`llaniladigan tushunchadir. yuridik adabiyotlarda uning o`nlab …

ga chiqilsa ham, "tabiiy huquqlar" va "taqdim etiladigan huquqlar" nazariyasiga to`xtab o`tish o`rinlidir. tabiiy huquqlar nazariyasiga ko`ra, insonga tug`ilishidan xos bo`lgan huquqlar mavjud. bu huquq davlat tomonidan unga berilmaydi, balki o`z-o`zidan mavjud bo`ladi, davlat bu huquqni tan olishga, e`tirof etishga va unga rioya qilishga majbur. bu huquqlar markazida insonning yashash huquqi, uning shaxsi, daxlsizligi turadi. davlat yoki boshqa har qanday ijtimoiy tuzilma bu huquqlarni cheklamaydi, uni olib qo`ya olmaydi. shuni e`tirof etish lozimki, tabiiy huquqlar nazariyasi dunyoning ijtimoiy-siyosiy taraqqiyotiga, davlat va shaxs o`rtasidagi munosabatlarni belgilashga juda katta ta`sir ko`rsatadi. xvii-xviii asrlarda shakllangan bu ta`limot sarchashmalarida gugo gratsiy, j.lilbern, j.lokk, t.jeferson, t.peyn, j.j.russo kabi mutafakkirlar turgan edi. bu huquqiy ta`limot g`oyalari u yoki bu darajada ko`pgina mamlakatlar huquq me`yorlarida, shu jumladan, o`zbekiston respublikasi konstitutsiyasining inson va fuqarolarning asosiy huquqlari, erkinliklari va burchlariga bag`ishlangan ikkinchi bo`limida ham o`z ifodasini topgan. tabiiy huquqlardan farqli ravishda "taqdim etiladigan huquqlar" bu davlat tomonidan tegishli qonunlarda …

lmaydigan faoliyat turiga mansub ekanligi haqidagi g`oya" tadbirkorlikni tabiiy huquqlar turkumiga kiritishni inkor etadi. biroq bozor munosabatlariga asoslangan tizim mohiyatini tahlil etganda bu tizim asosini, negizini tadbirkorlik tashkil etishini unutmaslik lozim. tadbirkorlik subyekti, uning huquqlari mavjud bo`lmasa, uning obyekti bo`lgan bozor munosabatlari ham mavjud bo`lmaydi. demak, bozor munosabatlari tizimi o`zining tabiiy huquqlariga ega, bu huquqlar bo`lmagan taqdirda tizim ham yashay olmaydi. boshqa tomondan olganda, jismoniy shaxs ko`p hollarda yuridik shaxsning o`zagini, negizini, o`ziga xos «substrati»ni tashkil etadi. binobarin, agarda insonni tadbirkorlik bilan shug`ullanish huquqi u yoki bu darajada «tabiiy huquq» sifatida xalqaro huquq me`yorlarida eslatib o`tilgan bo`lsa, demak bu o`rinda muammo o`z-o`zidan hal bo`lgan, yechimini topgan deb hisoblash mumkin bo`lar edi. bmt bosh assambleyasi tomonidan 1948 yil, 10 dekabrda qabul qilingan "inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi"da insonning tadbirkorlik huquqi haqida bevosita norma mavjud emas. biroq, deklaratsiyaning 17-moddasida "har bir inson yakka o`zi yoki boshqalar bilan birgalikda mulkka egalik qilish huquqi sohibidir", …

va uy-joy hamda turmush sharoitlarini muttasil yaxshilab berish shu jumlaga kiradi. davlatlar ushbu huquqni amalga oshirish uchun zarur choralarni ko`radilar (2-modda, 1-qism)", degan qoidalar mustahkamlab qo`yilgan. ushbu me`yorlar o`z mazmuni va mohiyatiga ko`ra, tadbirkorlik huquqi bilan uzviy bog`liqdir, chunki mehnat huquqi va daromad olish huquqini eng yuqori, o`z takomilligi va qiyomiga yetgan shakli-bu tadbirkorlik bilan shug`ullanish huquqi hisoblanadi. xalqaro huquqda mustahkamlab qo`yilgan inson huquqlari doirasidan farqli ravishda o`zbekiston respublikasi konstitutsiyasining 53-moddasida bozor munosabatlarini rivojlantirish o`zbekiston iqtisodiyotining asosiy maqsadi ekanligi belgilab qo`yilgan va bunda davlat tadbirkorlik erkinligini kafolatlashi ham o`z ifodasini topgan. bu o`rinda shuni ham ta`kidlab o`tish o`rinliki, tadbirkorlik erkinligining konstitutsiyaviy maqomga ko`tarilishi dunyoning eng rivojlangan mamlakatlari qonunchiligida ham kuzatilmagan va binobarin, u o`zbekiston huquq tizimining yuqori darajasidan darak beradi. yuqorida tadbirkor huquq subyekti sifatida jismoniy shaxs va yuridik shaxs bo`lishi mumkinligi qayd etilgan edi. biroq, tadbirkorning huquqlari doirasini belgilashda birinchi galda jismoniy shaxsni nazarda tutish muhim ahamiyatga ega. buni …

faatlariga daxldor bo`lgan har qanday hujjatlar, qarorlar va boshqa materiallar bilan tanishib chiqish imkoniyatiga ega bo`lish; z) mulkdor bo`lish, ijtimoiy ta`minot olish va shu kabilar. ushbu huquqlar o`zbekiston respublikasi konstitutsiyasining 18, 27, 28, 29, 30, 36, 39-moddalarida mustahkamlab qo`yilgan. konstitutsiyaning 54-moddasida mulk huquqining mazmuni, uning asosiy elementlari, mulkdor vakolatlarining chegarasi aniq-ravshan belgilab qo`yilgan va bu holat ham tadbirkorlik faoliyatini amalga oshirishda hal qiluvchi ahamiyatga ega. tadbirkorning maxsus, o`ziga xos huquqlari uning tadbirkor sifatidagi huquqiy maqomi (maqsadini) tadbirkorlikning foyda (daromad) olish maqsadini ko`zlagan holda tavakkalchilik asosida tashabbuskorlik bilan faoliyat ko`rsatish belgilarida yaqqol ifodalanadi va ulardan bevosita kelib chiqadi. tadbirkorlik eng muhim huquqlardan biri yakka o`zi yoki boshqa xo`jalik yurituvchi subyektlar (ya`ni, tovarlar ishlab chiqarish, sotish, xarid qilib olish, xizmatlar ko`rsatish va ishlar bajarish borasidagi faoliyat bilan shug`ullanuvchi davlat korxonalari va boshqa korxonalar, shuningdek ularning filiallari va vakolatxonalari, aksiyadorlik jamiyatlari va boshqa xo`jalik jamiyatlari hamda shirkatlari, ittifoqlari, assotsiyatsiyalari, konsernlari, konsiorsiumlari, korporatsiyalari va …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "tadbirkorlarning huquqlari, burchlari, javobgarligi va huquqiy kafolatlari"

1663327211.doc тадбиркорларнинг ҳуқуқлари, бурчлари, жавобгарлиги ва ҳуқуқий кафолатлари tadbirkorlarning huquqlari, burchlari, javobgarligi va huquqiy kafolatlari reja: 1. tadbirkorlarning huquqlari. 2. tadbirkorlarning majburiyatlari. 3. tadbirkorlarning javobgarligi 4. tadbirkorlar huquqlari va manfaatlarining kafolatlari. 1. tadbirkorlarning huquqlari. tadbirkorlar huquqiy munosabatlar subyektlari sifatida mavjud bo`lishi, uni faoliyat yuritishining asosiy sharti-uning ma`lum huquqlarga ega ekanligi, huquq sohibi sifatida qonun tomonidan e`tirof etilishi hisoblanadi. xuddi shu munosabat bilan "huquq" iborasining etimologik ma`nosi haqida bir oz to`xtab o`tish maqsadga muvofiqdir. huquq va huquq layoqati o`ziga xos uzviy iboralar hisoblanadi. har qanday subyekt, shu jumladan, tadbirkor ...

DOC format, 182.5 KB. To download "tadbirkorlarning huquqlari, burchlari, javobgarligi va huquqiy kafolatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: tadbirkorlarning huquqlari, bur… DOC Free download Telegram