badiiy asar g‘oyasi

PDF 11 pages 376.7 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 376.7 KB

File type PDF

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

презентация powerpoint badiiy asar g‘oyasi. odiljon avaznazarov, phd, dotsent @avaznazarov reja: g‘oya haqida tushuncha. 1 mavzu va g‘oya rang- barangligi. 2 mavzu va g‘oya yaxlitligi. 3 badiiy asarda yozuvchi ifodalagan asosiy fikr, tasvir predmetiga bergan bahosi «asarning g‘oyasi» deb ataladi. «o‘tgan kunlar»ning asosiy g‘oyasi o‘zbek xalqining tarixidagi feodal o‘tmishni, konkret ravishda olganda, xіx asrda hukmron bo‘lgan ijtimoiy tuzumni «tariximizning eng kir, qora kunlari» tarzida ko‘rsatishdir. badiiy asarning g‘oyasi oddiy g‘oyalardan tamoman farq etadi. agar badiiy asar oddiy, mantiqiy g‘oyalarning illyustratsiyasi bo‘lsa, badiiy asar yozish juda ham oson ish bo‘lib qolar edi. badiiy asarda g‘oya tasvir etilgan kishilarning psixologiyasi, taqdiri, voqealarning va narsalarning mohiyati ichiga singib ketadi. shunchalik singib ketadiki, biz u g‘oyaga muallif tomonidan ishora qilinmagan holda ham o‘zimiz o‘sha muallif chiqargan xulosaga kelamiz. «o‘tgan kunlar»ning kichik so‘z boshida asarning asosiy g‘oyasiga ishora qilingan bo‘lsa, «mehrobdan chayon»da bunday ishora yo‘q, ammo, baribir, biz abdulla qodiriyning so‘nggi qo‘qon xonlari davridagi hayotga …

2 / 11

evosita mushohada etish natijasidagina feodal o‘tmishning «eng kir, qora» kunlar bo‘lgani haqida haqiqatga yetamiz. hayotiylik, obrazlilik badiiy asar g‘oyasining juda zaruriy, muqarrar xususiyatidir. obrazlilikni yuzaga keltirishni eplay olmagan yozuvchi o‘z vazifasini ado eta olmagan bo‘ladi, uning asaridagi g‘oya badiiy isbotlanmagan, quruq mantiqiy g‘oya bo‘lib qoladi, xolos. badiiy g‘oyaning yana bir xususiyati umumlashtiruvchiligidir. badiiy g‘oya hayotdagi hodisa va kishilarni tipiklashtirib, individuallashtirib ifoda etadi. badiiy g‘oya hayotdagi hamma hodisa va kishilarni ko‘rsatish yo‘li bilan emas, balki bu hodisa va kishilarning eng muhim xususiyatlarini tasvirlash orqali ifodalanadi. bunday eng muhim sifatlar «xarakterli sifatlar» deb ataladi. otabek, yusufbek hoji, kumush, homid, musulmonqul, azizbek, o‘zbek oyim va boshqa kishilar xix asr kishilari orasida eng xarakterli, ya’ni shu davrning mohiyatini turli tomondan ifoda etuvchi kishilardirlar. xarakterlilik, ya’ni biror hodisaning mohiyatini eng to‘la ifoda etib bera olishlik xususiyati har bir badiiy asarning mazmunini badiiy g‘oyaga aylantiruvchi kuchli quroldir. feodal hukmronlarning xalqqa cheksiz jabri, odamni qul hisoblashi, xalqning …

3 / 11

g halokatli ekanini tushungan kishilar juda kam bo‘lgan, ammo abdulla qodiriy o‘z diqqatini xuddi shunday kishilarga qaratadi, ularning fazilatlari va fojiali hayotini bo‘rttirib ko‘rsatadi. feodal davrni «tariximizning eng kir, qora kunlari» tarzida tushunishning o‘zi hayotning mohiyatini chuqur anglash va bo‘rttirib ifoda etish natijasidir. asar g’oyasi: bosh g’oya yordamchi g’oyalar l.tolstoy ta’biri bilan aytganda, har bir badiiy asarning g‘oyasini ifoda etish uchun u qanday yozilgan bo‘lsa, shunday qayta yozib chiqish kerak bo‘ladi. «o‘tgan kunlar» romanida davrning xususiyatlari va davr kishilarining hayotiga oid juda ko‘p g‘oyalar ifoda etiladi. azizbek, musulmonqul, homid… yusufbek hoji, otabek, qutidor, kumush, hasanali, normuhammad qushbegi shu hayotdagi ijobiy kuchlarni mujassamlantiradilar. yaxshilik bilan yomonlik orasidagi kurash oilaviy muhitda ham davom etadi: o‘z shaxsiy nafsi uchun kurashuvchi homid va sofdil, vatanparvar yigit otabek romanda hayotning ikki qora va yorug‘ tomoni tarzida kurashadilar va bu kurashda yorug‘lik ma’naviy jihatdan ustun keladi. ikkinchi tarafdan, otasida kofiya (arab nahv va sarfi) hamda shayxi …

4 / 11

atta shoirlarining asarlari; forsiydan – xoja hofiz sheroziy va mirzo bedil, husnixat, insho va boshqalar. bu kunlarda bo‘lsa bir tomondan, qizlarg‘a saboq berib onasiga ko‘maklashsa, porloq osmoningda quzg‘unlar uchdi, e voh, yog‘iylaring soldi yag‘moni, yog‘iylaring jigar qoningni ichdi. jigarqon jarangi tutdi jahonni, onasen. kechirding, qonidan kechding, biroq kechirmading aslo yolg‘onni. rauf parfi: ona tilim, sen ruhimning qanoti, abut turk nafasi, oltoy chechagi. xun davridan omon qoldi g‘iroting, qutlug‘ enasoyning ezgu ertagi. o‘rxun bo‘ylarida toshga aylanding, ko‘klarga sanchilding, turon bo‘lding sen. mangulik safarga qachon shaylanding? qachon bu alamga kuchga to‘lding sen?

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "badiiy asar g‘oyasi"

презентация powerpoint badiiy asar g‘oyasi. odiljon avaznazarov, phd, dotsent @avaznazarov reja: g‘oya haqida tushuncha. 1 mavzu va g‘oya rang- barangligi. 2 mavzu va g‘oya yaxlitligi. 3 badiiy asarda yozuvchi ifodalagan asosiy fikr, tasvir predmetiga bergan bahosi «asarning g‘oyasi» deb ataladi. «o‘tgan kunlar»ning asosiy g‘oyasi o‘zbek xalqining tarixidagi feodal o‘tmishni, konkret ravishda olganda, xіx asrda hukmron bo‘lgan ijtimoiy tuzumni «tariximizning eng kir, qora kunlari» tarzida ko‘rsatishdir. badiiy asarning g‘oyasi oddiy g‘oyalardan tamoman farq etadi. agar badiiy asar oddiy, mantiqiy g‘oyalarning illyustratsiyasi bo‘lsa, badiiy asar yozish juda ham oson ish bo‘lib qolar edi. badiiy asarda g‘oya tasvir etilgan kishilarning psixologiyasi, taqdiri, voqealarning va narsalarning mo...

This file contains 11 pages in PDF format (376.7 KB). To download "badiiy asar g‘oyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: badiiy asar g‘oyasi PDF 11 pages Free download Telegram