psixologik professiografiya va mehnat psixologiyasi

PDF 11 pages 171.5 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 171.5 KB

File type PDF

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

2-mavzu: psixologik professiografiyasi. mehnat psixologiyasi ekspertizasi. reja: 1. professiografiya tushunchasi, maqsad va tamoyillari. professiogramma va psixogramma tushunchalari. 2. professiografik tadqiqot metodlari. 3. professiografiyaning turlari va ularning tavsifi. 4. psixologik profil va maxsus professiogrammalar. tayanch iboralar: professiografiya, professiogramma, psixogramma. professiografik tadqiqot metodlari. informatsion professiografiya. diagnostik professiografiya. prognostik profes- siografiya. metodik professiografiya. psixologik profil va maxsus pro-fessiogrammalar kasb egallash insonning hayoti va faoliyatining muhim jabhasidir. o‘z ishining ustasi o‘zining: tabiiy, obro‘-e’tibor, munosabat o‘rnatish, jamiyat-dagi o‘z o‘rnini belgilab olish, orzularini ro‘yobga chiqarish, o‘z shaxsining qadr-qimmatini bilish va yanada oshirish kabi ehtiyojlarini qoniqtirishga imkon beradi. mavjud bo‘lgan kasb klassifikatsiyalari konkret amaliy vazifalarni hal etishga mo‘ljallangan. shu bilan birga, kasb klassifikatsiyalari bo‘yicha yangi tamoyil va metodlarni izlash muhimligini e’tirof etish lozim. professiografiya faoliyat va mehnat subyektini tadqiqotlarini umumlashtiruvchi amaliy natija beruvchi vosita bo‘lib, u yordamida mehnat va kasb psixologiyasi sohalarining, amaliyotda foydalanish mo‘ljallangan keng miqyosdagi masalalari hal qilinadi. 1920 yillarning ikkinchi yarmida rus psixotexniklari jadal …

2 / 11

aniladi. bunday obyektlarga: mehnat subyekti, predmeti, vazifalari, qurollari va shart-sharoitlari kiradi. kasbiy faoliyatni o‘rganishga differensial (tabaqalashtirilgan, dara-jalangan, tafovutli) yondashish tamoyili ― professiografiyalashtirish ning asosini tashkil etuvchi tamoyillaridan biri bo‘lib qolgan. ushbu tamoyilning mohiyati ― professiografiyalashtirishni konkret amaliy vazifalarni bajarishiga erishishdir. masalan, kasbiy maslahat va kasbiy saralash uchun, sinaluvchilarning kasbiy yaroqliklariga ko‘ra, ularni, differensiyalashga imkon beruvchi kasbiy muhim belgilarni ajratib olish kerak. kvalifikatsiya (yoki malaka, mahorat) darajasini aniqlash uchun mehnat vazifalarining, kasbiy bilimlar, malaka va ko‘nikmalarning tavsifi katta ahamiyat kasb etadi. kasbiy toliqishni o‘rganish uchun kasbiy toliqishni qo‘zg‘atuvchi, ko‘rsatuvchi omillar, belgilar ajratiladi. shunday qilib, differensiyalangan professiografiyalashtirish tamoyili, kasbni o‘rganish metodlarini, uning tavsifining mazmunini hamda qo‘llanilish sohasini o‘rganishni shart qilib qo‘yadi, ya’ni professiografiya o‘tkazilishining xususiyatlari uning maqsadlari bilan belgilanadi. professiografiya o‘tkazishning maqsadlari, faoliyatning quyidagi: ✓ xodimlarni attestatsiyadan o‘tkazish; ✓ yangi kasb va mutaxassisliklarni loyihalash; ✓ optantlarga (optant ‒ kasb tanlash zaruriyati oldida to‘rgan inson) kasbiy maslahat berish va mutaxassislarni saralash; ✓ kasbiy …

3 / 11

uhim tarkibiy qismi bo‘lib, u mutaxassisning motivatsion, irodaviy va emotsional sohalarining tavsifidan iboratdir. psixogramma ― konkret kasb bo‘yicha dolzarblashib borayotgan, psixologik vazifalar guruhi bilan tasavvur qilingan, kasbning psixologik portretidir. professiogrammalarni ishlab chiqish quyidagi tamoyillar asosida olib boriladi: ✓ kasbiy faoliyatni o‘rganishga ko‘pyoqlama kirishilganda; ✓ konkret amaliy maqsadga erishishni ta’minlovchi, prfessiogrammani to‘zishni ko‘zlanganda; ✓ kasbning namunaviy va maxsus belgilarini aks ettiruvchi, professiografik tavsiflarni turlarga ajratish va differensiatsiyalashda (differensiatsiyalash ‒ differensiatsiya qilingan, differensiatsiyalangan, tabaqalashtirilgan, darajalangan, tafovutli degan ma’noda); ✓ konkret ijtimoiy-iqtisodiy sharoitlarda kasb holatining real aks etishi; ✓ kasbiy o‘sish va yuqori mavqega erishish (karera qilish) imkoniyatlarini hisobga olish; ✓ ishonchlilik, favqulot va nostandart sharoitlarda kasbning tavsifini taxmin qiluvchi; ✓ ilmiylik (professiogramma tizimlilik, shaxsiy va faoliyatlilik jihatdan yondashish asosida ishlanishi zarur). kasblarning ilmiy tavsifi mehnat qilish manzarasi (mehnat qilish jarayonida o‘zini tutish)ning tashqi, shuningdek ichki, ya’ni mehnat subyekti faoliyatining ichki vositalari bo‘lmish, ruhiy jarayonlarning tahlilini nazarda tutadi. professiografiyada ko‘pgina turli metodlar ishlatiladi: …

4 / 11

hiqishda, tadqiqot maqsadi tizimlashti-ruvchi omil rolini bajaradi. agar professiografik tadqiqot, biror ishlab chiqarish tizimidagi mashinalashtirilgan qismni muvofiqlashtirish va insonparvarlashtirish bo‘yicha muhandislik-psixologik tadbirlarni ishlab chiqish uchun o‘tkazilsa, unda diqqat markazida: ✓ ish joyining o‘lchamlarini baholash, ✓ ish joyini tashkillashtirish, ✓ informatsion modelning to‘zilishi, ✓ boshqaruv idoralarini qurish va ishga tushirish, ✓ xizmat ko‘rsatish va ta’mirlashga yaroqlilik masalalari, ✓ texnikaning oddiy bo‘zilib qolishi, konstruktiv-ishlab chiqarish nuqsonlari yoki xodimlarning xato harakatlari tufayli sodir bo‘ladigan avariya va shtatdan tashqari holatlar bo‘ladi. mehnatning texnik-texnologik, shuningdek ijtimoiy-psixologik sha-roitlari yetarlicha batafsil tadqiq etiladi. tadqiqotlarning muhim yo‘na-lishi ― shaxsning muhim kasbiy sifatlarini, kasbiy muhim fe’l-atvor xususiyatlari, umumiy va maxsus qobiliyatlar, xodimning psixofiziologik xususiyatlarini o‘lchashdir. kasbga yo‘naltirish va kasbiy saralash maqsadlarida, professiogram-malarni ishlab chiqishda, birinchi navbatda psixodiagnostik tadqiqotlar muhimdir. qolgan tadqiqotlar, o‘quvchilar, kasbiy o‘quv muassasalarining talabalari, ishga qabul qilinayotgan shaxslar o‘qishi va ishlashi kerak bo‘lgan sharoitlarni aniqlashtirish uchun ahamiyat kasb etadilar. ammo ular ham muhimdir, chunki konkret ishlab chiqarish …

5 / 11

faoliyatga nisbatan shaxsning reaksiyasini o‘rganishdir. ushbu majmuaga quyidagi professiografik metodikalar: gigienik, tibbiy, psixologik va fiziologik metodikalar kiradi. tanlangan maqsadlar bosqichlariga muvofiq ravishda metodikalarni tanlashda, kasbni har tomon-lama o‘rganish zarurligini yodda tutish lozim. ushbu talabni bajarishga professiografik tadqiqotning quyidagi aso-siy yo‘nalishlarini aks ettiruvchi, professiogrammaning sxemasi yordam beradi: ✓ ishlab chiqarish jarayoni bilan umumiy tanishish; ✓ ishlab chiqarish jarayonini butun tafsilotlari bilan o‘rganish va bayon etish; ✓ konkret ish joylarini bayon etish; ✓ konkret ish joyidagi faoliyatning psixologik tahlili; ✓ ishga taalluqli xatti-harakatlarning psixologik, fiziologik va antropometrik tahlili; ✓ mehnat faoliyatining amallar bo‘yicha tahlili; ✓ ish kunining fototasviri, xronometraj; ✓ faoliyatning individual uslubini o‘rganish; ✓ xato xatti-harakatlarning tahlili; ✓ mehnatning gigienik sharoitlari; smena, hafta, undan uzoq muddat davomida mehnatga yaroqlilik dinamikasi. differensiatsiyalangan professiografiyalashtirish ye.m.ivanova tomonidan tahlil qilingan. u tomonidan professiografiyaning to‘rtta turi taqlif etilgan: ― informatsion; ― diagnostik; ― prognostik; ― metodik. informatsion professiografiya ― kasb tanlash zaruriyati oldida to‘rgan insonlar ― …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixologik professiografiya va mehnat psixologiyasi"

2-mavzu: psixologik professiografiyasi. mehnat psixologiyasi ekspertizasi. reja: 1. professiografiya tushunchasi, maqsad va tamoyillari. professiogramma va psixogramma tushunchalari. 2. professiografik tadqiqot metodlari. 3. professiografiyaning turlari va ularning tavsifi. 4. psixologik profil va maxsus professiogrammalar. tayanch iboralar: professiografiya, professiogramma, psixogramma. professiografik tadqiqot metodlari. informatsion professiografiya. diagnostik professiografiya. prognostik profes- siografiya. metodik professiografiya. psixologik profil va maxsus pro-fessiogrammalar kasb egallash insonning hayoti va faoliyatining muhim jabhasidir. o‘z ishining ustasi o‘zining: tabiiy, obro‘-e’tibor, munosabat o‘rnatish, jamiyat-dagi o‘z o‘rnini belgilab olish, orzularini ro‘yobga chiqar...

This file contains 11 pages in PDF format (171.5 KB). To download "psixologik professiografiya va mehnat psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: psixologik professiografiya va … PDF 11 pages Free download Telegram