o`zbek adabiyotida essa janri va uning tadriji

DOC 194,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

o`zbek adabiyotida essa janri va uning tadriji.doc o’zbekiston respublikasi o`zbek adabiyotida essa janri va uning tadriji mundarija kirish ………….............................................................................3 i bob. esse janri va taraqqiyot tamoyillari 1.1.esse janrining o`rganilishi.........................................................6 1.2. esse janrining genezisi (ildizlari)............................................11 ii bob. esseda obraz va qahramonlar talqini 2.1. esseda sujet va kompozitsiya masalasi……............................16 2.2.ozod sharafiddinov esselarida abdulla qahhor shaxsiyati va badiiyati..........................................................................................47 xulosalar.......................................................................................57 foydalanilgan adabiyotlar rо`yxati...........................................59 kirish mavzuning dolzarbligi. xx asr о`zbek adabiyotining yorqin vakillari a. muxtor, p.qodirov, o.sharafiddinov, i.g`afurov, sh. xolmirzayevlar ijodi xalqimizning ma`naviy hayotida, badiiy-estetik tafakkur taraqqiyotida katta ahamiyatga ega. zero, jamiyat ma`naviyatini yuksaltirish har doim ham badiiy sо`z san`atining zimmasida bо`lgan. shu о`rinda prezidentimiz i.a.karimovning quyidagi gaplarini eslash о`rinlidir: “ma`naviyat haqida gap ketar ekan, men avvalo, insonni ruhiy poklanish va yuksalishga da`vat etadigan, inson ichki olamini boyitadigan, uning iymon irodasini, e`tiqodini mustahkamlaydigan, vijdonini uyg`otadigan qudratli botiniy kuchni tasavvur qilaman” . shu ma`noda, roman,qissa, hikoya janrlari qatorida, esse janriniga ham o`ziga xos taraqqiyot va shakllanishini …

qodirov, mirtemir, zulfiya, sh. xolmirzayevlarning bu davrda yaratilgan esse va ba`dialari adabiyotshunoslarning ilmiy izlanishlarida ma`lum darajada tahlil qilingan. biroq bu ishlar hali esse xususidagi ilk ilmiy kuzatishlar bo`lib, janr haqida maxsus tadqiqotlar yaratilgani yo`q edi. 80-90-yillarga kelib, essening xotira, suhbat, badiiy-publitsistik maqola va hikoya shakli s.ahmad, p. qodirov, sh.xolmirzayev singari yozuvchilar ijodida yangicha mohiyat kasb etdi. shu ma`noda o`zbek essenavislari ijodini tahlil va tadqiq etish bugungi o`zbek adabiyotshunosligining muhim masalalaridan biri hisoblanadi. o`zbek adabiyotida esse janri genezisi, shakllanish jarayoni oziga xos xususiyatlari, taraqqiyot omillari va yetakchi tamoyillari singari masalalar bugungi adabiyotshunosligimiz oldida turgan dolzarb vazifalardan biridir. mavzuning о`rganilganlik darajasi. tadqiqotchilar nasriy janrlarning xx asr adabiy hayotida tutgan o`rni va ahamiyati, shakllanish tarixi, shuningdek badiiy mahorat masalasiga munosabat bildirishgan, ammo essening o`ziga xos xususiyatlarini yorituvchi fundamental ilmiy-nazariy tadqiqot yaratilmaganligi sababli bu muammo hal qilinmay kemoqda. biz ana shu bo`shliqni to`ldirishga, janrni o`zbek adiblari ijodi misolida o`rganishga harakat qildik. kuzatishlar davomida ingliz, …

h jarayoni, shuningdek, badiiy mahorat masalasiga munosabat bildirishgan, ammo essening o`ziga xos xususiyatlarini yorituvchi ilmiy tadqiqot yaratilmaganligi sababli bu muammo hal qilinmay kelinmoqda. biz ana shu bo`shliqni to`ldirishga, janrni o`zebk adiblari ijodi misolida o`rganishga harakat qildik. bu esa ishning yangiligini ko`rsatadi. bitiruv malakaviy ishining maqsad va vazifalari : esse janrini o`zbek adiblari ijodi misolida tadqiq etish asosiy maqsadimizdir. va ana shu maqsadimizni amalga oshirish uchun quyidagicha vazifalarni belgilab oldik: - esse janri va uning taraqqiyot tamoyillarini o`rganish; - esse janrining o`rganilishi va genezisini tadqiq etish; - esseda obraz va qahramonlar talqinini tahlil qilish; - esse janrida sujet va kompozitsiya masalasini o`rganish; - o.sharafiddinov esselarida abdulla qahhor shaxsiyati va badiiyatini tahlil qilish; bitiruv malakaviy ishining obyekti va predmeti: ushbu bitiruv malakaviy ishimizda o.sharafiddinov, sh.xolmirzayev, p.qodirov, i.g`afurovlarning esselari tahlil obyekti sifatida tanlandi. tahlilda qiyosiy usulni tanlab mumtoz shoirlar va boshqa shoirlar she`rlarini ham tahlil obyekti – predmeti tarkibiga kiritildi. bitiruv malakaviy ishining …

iga olgan asosiy qism – ikki bobdan iborat bo`lib, uning qo`lyozma matni .. sahifani tashkil etadi. i bob. esse janri va taraqqiyot tamoyillari 1.1.esse janrining o`rganilishi o`zbek adabiyotshunosligida esse janriga nisbatan birmuncha kech munosabat bildirila boshlandi. 1991-yilda nashr qilingan «adabiy turlar va janrlar» kitobida esse va badi`a haqida yarim bet ma`lumot uchraydi: «essening hajmi va shakllari xilma-xil. ikki-uch satrdan iborat kichkina bir hayotiy manzarani yoki voqealar tasvirini ifodalashi, fikrning yoki kechinmaning aforistik talqinidan to epik janrga xos katta hajmli asar ham bo`lishi mumkin». shuningdek, badi`alar haqida ham qisqacha so`z yuritilib, epik janr izlanishlaridagi xarakterli tendentsiya sifatida ko`rsatilgan. bu ilmiy-nazariy xulosada esse badiiy asar sifatidagina talqin qilingan. vaholanki, essening imkoniyatlari keng. qomusiy lug`atda essega berilgan quyidagicha ta`rif mavjud: «esse falsafiy-estetik, adabiy-tanqidiy, tarixiy-biografik, publitsistik proza janri» - deyiladi. bu ta`rif janr tabiatini to`laligicha ochib bermagan. 90-yillardan keyingi davrda u.normatov, n.rahimjonovlarning tadqiqot va maqolalarida esse, badi`a. xotira, esse-xotiralar haqida fikrlar uchraydi. adabiyotshunos n.rahimjonovning …

irimqul qodirov badi`a janri haqida fikr bo`ldirib, shunday deydi: «badiiy so`zning shakllari ko`p. she`riy nutq nazmga kirsa, badiiy maqolalar shaklidagi nasriy nutq klassik adabiyotimizda badia deb atalgan. hozir g`arb adabiyotlarida keng tarqalgan esse ham ko`p jihatdan badiaga (ta`kid bizniki – q.m.) o`xshab ketadi...». pirimqul qodirov badi`a va esseni hayotni, voqelikni badiiy-estetik, ijtimoiy-falsafiy tadqiq etish vazifasiga ko`ra o`xshash janr, deb e`tirof etadi. haqiqatan, sharqda badi`a janri ildizlari mumtoz adabiyotimizga borib tutashadi. sof badi`a tipidagi asarlar 70-yillardan boshlab asqad muxtor, pirimqul qodirov, shukur xolmirzayev singari adiblar ijodiy izlanishlarida yuzaga keldi. 80-90-yillar o`zbek adabiy hayotida esa esse bilan badi`a baravar ijod shakli sifatida ko`zga tashlanadi. har ikkala janrda ham bosh qahramon ijodkor nuqtai nazari. adabiyotshunos n.rahimjonov aytganidek, «badealarga... yaxlit estetik butunlik baxsh etuvchi narsa – bu san`atkor «meni», san`atkor dunyoqarashidir». ruscha «adabiy qomusiy lug`at»da «esse avtor pozitsiyasi birinchi planga chiqariladigan janr» deyiladi. inglizcha «dunyo lug`ati»da aynan shu ta`rif keltiriladi. n.rahimjonov maqola va risolasida …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o`zbek adabiyotida essa janri va uning tadriji"

o`zbek adabiyotida essa janri va uning tadriji.doc o’zbekiston respublikasi o`zbek adabiyotida essa janri va uning tadriji mundarija kirish ………….............................................................................3 i bob. esse janri va taraqqiyot tamoyillari 1.1.esse janrining o`rganilishi.........................................................6 1.2. esse janrining genezisi (ildizlari)............................................11 ii bob. esseda obraz va qahramonlar talqini 2.1. esseda sujet va kompozitsiya masalasi……............................16 2.2.ozod sharafiddinov esselarida abdulla qahhor shaxsiyati va badiiyati..........................................................................................47 xulosalar..................................................................

Формат DOC, 194,5 КБ. Чтобы скачать "o`zbek adabiyotida essa janri va uning tadriji", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o`zbek adabiyotida essa janri v… DOC Бесплатная загрузка Telegram