o‘zbek va chet el bolalar adabiyotida ijodiy ta’sir masalasi

PPTX 18 стр. 681,8 КБ Бесплатная загрузка

18 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 681,8 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 18

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 18

слайд 1 mavzu:o‘zbek va chet el bolalar adabiyotida ijodiy ta’sir masalasi reja: 1. chet el bolalar adabiyotining umumiy tahlili. 2.sharl perroning bolalar zavq oladigan ertaklariga xos xususiyatlar haqida. 3. aka-uka grimmlar yaratgan ertaklarda ilgari surilgan g’oyalar. 4. aka-uka grimmlar yozgan ertaklarda ulug’langan yoki qoralangan fazilatlar va xislatlar haqida. 5. xans kristian andersen ijodining ko’p qirrali va rang-barang ekanligi. 6. xans kristian andersen asarlarida ilgari surilgan g’oyalar 1 mustaqil mamlakatimizda kattalar adabiyotining ajralmas bir bo‘lagi bo‘lgan bolalar adabiyotining rivojlanishi, har tomonlama boyib borishida tarjima asarlarining o‘rni, ahamiyati katta. negaki tarjima asarlarini o‘qigan har bir yosh kitobxonning dunyo haqidagi fikri, tasavvuri boyib, o‘sha xalqlarning yashash sharoitlari, urf-odatlari, mehnatlari, orzu-intilishlari bilan oshno bo‘ladilar. asrlar osha xuddi ertak kabi eldan-elga, tildan-tilga o‘tib dillarni yashnatib yurgan “qizil shapkacha” (sh. perro), “robinzon kruzo (d.defo), “gulliverning sayohatlari” (j. svift), “dyumchaxon” (x. andersen), “oltin baliq” (a. s. pushkin), “tom soyyerning boshidan kechirganlari”, “shaxzoda va gado” (m. tven), “kapitan …

2 / 18

ekan?”); sergak, tadbirkor, quvnoqlikka intilish (“quvnoq bolalar”)dek olijanob g‘oyalarning yotishi bolalarning tarjima asarlariga nisbatan bo‘lgan qiziqish va ishtiyoqlarini o‘stiradi. buyuk fransuz shoiri va tanqidchisi sharl perro badiiy ertak asoschisi sifatida ma’lum va mashhurdir. u o‘zining “qizil shapkacha”, “zolushka” va “etik kiygan mushuk” asarlari bilan jahonga tanildi. sh.perro badiiy ertaklar ijod etishdan oldin xalq, og‘zaki ijodini mehr va ishtiyoq bilan chuqur o‘rgandi. shuning uchun ham u o‘z ertaklarida xalq udumlarini dadil ilgari surdi. perro qahramonlari o‘z mehnatsevarliklari hamda saxiyliklari bilan ajralib turadilar. g‘arazgo‘ylik, maqtanchoqlik, qizg‘anchiqlik o‘rnini yaxshilik, mehribonlik bosib ketishi hamon kitobxonni shod etib kelmoqda. sharl perrodan bor-yo‘g‘i 11 ertak saqlanib qolgan. qaysi ertagiga nazar tashlamang, barchasida bolalar zavq oladigan qirralar bor ekanligini darrov payqaysiz. dunyoda uning “etik kiygan mushuk” ertagini o‘qimagan yoki ertak asosida yaratilgan multfilmni miriqib tomosha qilmagan bola topilmasa kerak. ertakda aqllilik, bilimdonlik, topag‘onlik bosh masala qilib quyiladi. boshqa asarlarida bo‘lgani kabi sh.perro bu ertakda folklor an’analariga yana …

3 / 18

shi ertak tinglovchisida yaxshi taassurot qoldiradi. boshqa ertaklarda bo‘lgani kabi “qizil shapkacha”da ham voqea yaxshilik bilan tugashi bolalarning quvonchiga quvonch qo‘shadi. sh. perro ertakning ta’sirli va jozibali chiqishi uchun qizil shapkachani tabiiy holda ijobiy tomoniga ko‘p sayqal beradi, bolalar ko‘z o‘ngida u dunyoda tengi yo‘q, juda yoqimtoy qizcha sifatida gavdalanadi. bo‘rining yovuzligi, surbetligi uning kampir qiyofasiga kirib olganda mana bunday chizib berilishi ertak tinglovchi har bir bolada chuqur nafrat hislarini qo‘zgaydi: — voy buvijon, qo‘llaringiz buncha uzun? — seni mahkamroq quchoqlash uchun, jonginam! — buvijon, oyoqlaringiz buncha katta? — tezroq chopish uchun, jonginam! — buvijon, quloqlaringiz buncha katta? — yaxshiroq eshitish uchun, jonginam! — buvijon, ko‘zlaringiz buncha katta? — seni yaxshiroq ko‘rish uchun, jonginam! — buvijon, tishlaringiz buncha katta? — seni tezroq yeb qo‘yish uchun, jonginam! sharl perroning “havorang soqol”, “bob”, “eshak terisi” , “uyqudagi malika” kabi ertaklari ham xuddi “qizil shapkacha” kabi bolalarbopdir. mana uch yuz yildirki ertakchining “ …

4 / 18

bilida ish tutadi. bo‘ri qizil shankachadan safari haqidagi ma’lumotni osongina bilib olgach, endilikda qizchaning o‘ziga qo‘shib uning buvisini ham yeyish payiga tushadi. ammo qizil shapkachaning baxtiga o‘tinchilar kelib qolishadi. ularning yordami bilan ikki jon omon qoladi. aka-uka (yakob 1785-1863, vilgelm 1786-1859) grimmlar marburg univeisitetida o‘qib yurgan chog‘laridayoq o‘rta asr nemis tarixi va madaniyati, huquq va mifologiyasi, xalq og'zaki ijodi hamda til va adabiyoti bilan shug‘ullana boshlaydilar. grimmlar ertaklarning katta — ko'pchiligini bevosita ertak aytuvchilardan tinglab, ba’zilarini esa dehqonlar bilan suhbatlashib yozib oldilar. xalqdan olingan ertaklarning har biri grimmlar tomonidan qayta ishlanib, badiiy tus berib, yana xalqqa qaytarildi. grimmlarning uch jildlik kitoblariga ikki yuzdan ortiqroq ertaklar jamlangan bo'lib, unda mualliflar ko'proq afsonaviy, maishiy va hayvonlar haqidagi ertaklarni umumlashtirishga harakat qilganlar. har bir ertakda saxiylik, mehnatsevarlik, botirlik kabi fazilatlar bilan birga, qo‘rqoqlar ustidan kulish, dangasalik va yolg'onchilikni qattiq qoralash birinchi o‘rinda turadi. shunisi ham quvonchliki, ko‘pincha grimmlar ertaklarining asosiy qahramonlari, shoh va …

5 / 18

botir tikuvchi», «yosh pahlavon» kabi ertaklar o‘zbek bolalarining ham sevimli asarlariga aylanib qolgan aka-uka grimmlarning qaysi asarini olmang, hammasida ham eng avvalo mehnatkashlik, mehnatga muhabbat g'oyasi ilgari suriladi. ikkinchidan, har qanday holda ham, har qanday mushkul ish boshiga tushganda ham o'sha qahramon chora qidiradi, tadbirkorlik, ishbilarmonlik yo'lidan boradi va ofatdan qutiladi. masalan, «tulki bilan g‘ozlar»ni olaylik. tulki kabi hiyla va makr ishlatadigan jonivor bo'lmasa kerak. grimmlar ularga qarama-qarshi qilib g'ozlar obrazini yaratishadi. g'ozlar har doim chorasiz — bo'sh, beg'am hayot kechiradilar. grimmlarda vaqti kelganda o'sha boqi beg'am g'ozlar ham sergak, tetik, tadbirkor, ishbilarmon bo'lib ketishlarini, hayotda o'zlarini himoya qila bilishlarini, olg'ir, muttaham tulkilarni ham dog'da qoldirishlarini kuzatdik. tulki o'tloqda yurgan g'ozlarni yemoqchi bo'ladi. ular o'limlari oldidan bitta qo'shiq aytib, so'ngra tulkiga yem bo'lishlarini so'raydi. ammo uzundan-uzoq «g‘ag‘a»lari tulkini zeriktiradi, uning tinka madorini quritadi, axiyri g'oz-o'ljadan voz kechishga majbur bo'ladi. mana siz ham tinglab ko'ring: dastlab bitta g'oz qo'shiq aytibdi. uning …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o‘zbek va chet el bolalar adabiyotida ijodiy ta’sir masalasi"

слайд 1 mavzu:o‘zbek va chet el bolalar adabiyotida ijodiy ta’sir masalasi reja: 1. chet el bolalar adabiyotining umumiy tahlili. 2.sharl perroning bolalar zavq oladigan ertaklariga xos xususiyatlar haqida. 3. aka-uka grimmlar yaratgan ertaklarda ilgari surilgan g’oyalar. 4. aka-uka grimmlar yozgan ertaklarda ulug’langan yoki qoralangan fazilatlar va xislatlar haqida. 5. xans kristian andersen ijodining ko’p qirrali va rang-barang ekanligi. 6. xans kristian andersen asarlarida ilgari surilgan g’oyalar 1 mustaqil mamlakatimizda kattalar adabiyotining ajralmas bir bo‘lagi bo‘lgan bolalar adabiyotining rivojlanishi, har tomonlama boyib borishida tarjima asarlarining o‘rni, ahamiyati katta. negaki tarjima asarlarini o‘qigan har bir yosh kitobxonning dunyo haqidagi fikri, tasavvuri boyib, o‘sha...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (681,8 КБ). Чтобы скачать "o‘zbek va chet el bolalar adabiyotida ijodiy ta’sir masalasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o‘zbek va chet el bolalar adabi… PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram