folklorshunoslik metodlari

PPT 15 pages 380.5 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 380.5 KB

File type PPT

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

kendimi tanıtıyorum o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi kimyo xalqaro toshkent universiteti tarjima nazariyasi va amaliyoti kafedrasi mavzu: folklorshunoslik metodlari ma’ruzachi: maxmudova iymona мavzu rejasi: qiyosiy tipologik metod. kartografik metodi. struktural tahlil metod. qiyosiy - tipologik metod. ma’lumki, qiyosiy folklorshunoslik an’anaviy komparatavistika (ya’ni qiyosiy adabiyotshunoslik)ning tarkibiy qismlaridan biridir. bunday tadqiqot metodi asosida etnik kelib chiqishi, lisoniy mansubiyati, jo‘g‘rofiy o‘rni va madaniy-iqtisodiy an’analariga ko‘ra bir-biridan farqlanuvchi xalqlar folkloridagi mushtarak syujetlarning yuzaga kelish qonuniyatlari o‘rganiladi i̇sim: kişisel kimliğimizin temeli i̇simler, bireylerin kimliklerini belirleyen ve sosyal etkileşimlerde önemli rol oynayan unsurlardır. adımız, hem kişisel tarihimiz hem de kültürel kökenlerimizle bağlantılıdır. fransuz olimi arnold van-gennep “din, odatlar va afsonalar” nomli besh jildlik asarining 1908-yilda chop ettirilgan 2-jildidagi etnografiyaning tarixiy taraqqiyoti haqidagi maqolasida folklorshunoslikdagi tarixiy va qiyosiy metodlarni bir-biridan farqlanuvchi usullar sifatida baholagan. u tarixiy metod hodisalarni muayyan xronologik tartib asosida baholaydi hamda yozma materiallardan foydalangan holda hujjatlilikka tayanadi; qiyosiy metod esa zamoniy …

2 / 15

ifodalashning grammatik vositalarini tahlil qilish, o‘z-o‘zidan qiyosiy tadqiqot olib borishni taqozo etadi; 2) tarixiy-tipologik yo‘nalishdagi qiyoslash ijtimoiy taraqqiyotning muayyan bosqichlaridagi o'xshash shart-sharoitlar va tafakkur tarzidagi o‘xshashlik tufayli yuzaga kelgan, ya’ni genetik jihatdan o‘zaro bog‘liq bo‘imagan mushtarakliklarni tadqiq etadi; 3) tarixiy-genetik yo‘nalishdagi qiyosiy tadqiqot natijasida etnogenetik jihatdan kelib chiqishida umumiylik bo‘lib, keyinchalik alohida-alohida holda taraqqiy etgan etnoslar madaniyati o'rganiladi; 4) dunyo xalqlarining o‘zaro madaniy aloqalari, bir-biriga ta’siri va adabiy “o‘zlashtirmalari” natijasida yuzaga kelgan mushtarakliklarni aniqlashga qaratilgan qiyosiy tadqiqot bu tipdagi o‘xshashliklarning genetik ildizlari hamda bu hodisalaming shakllanishi uchun zarur bo‘lgan ijtimoiy taraqqiyot qonuniyatlarini o‘rganadi o’zbek folklorshunoslari folklor asarlarini o‘rganishning quyidagi metodlarini tavsiya etadi: a) bir xalq folklori, uning alohida janrlarini qiyosiytipologik о ‘rganish ”. qiyosiy-tipologik yo‘nalishdagi tadqiqotning bu metodi ma’lum bir xalq folkloridagi epik janrlarga xos o‘xshash syujet, motiv, obraz kabi epik komponentlarni o‘zaro solishtirish asnosida umumiy va o‘ziga xos jihatlarni aniqlash imkonini beradi b) xalqaro qiyosiy-tipologik о ‘rganish. bu tadqiqot …

3 / 15

da xalq ijodi namunalarining genezisi va yaratilish davrini aniqlashga doir muhim xulosalar chiqariladi; e) folklor asarlarini madaniy yodgorliklarga qiyoslab, lingvistik tadqiq etish. bunda har bir xalqning folklor asarlari o‘sha xalqning qadim ajdodlari tomonidan yaratilgan adabiy-lisoniy yodgorliklar (masalan, “avesto”, “devonu lug‘otit turk” kabi) f) janrlararo tipologik о ‘rganish. folklorning muayyan bir janriga oid asarlarni, masalan, ertaklarni boshqa janrlar (doston, afsona, mif, rivoyat, qo‘shiq kabi) bilan qiyoslab tadqiq etish ana shu usulning mohiyatini tashkil etadi. kartografik metod. muayyan narsa-hodisalaming ma’lum bir makoniy qamrov doirasida tarqalishi, o‘zaro aloqalari, lokal xususiyatlari, o‘ziga xos va umumiy qonuniyatlarini kartografik metod asosida tahlil qilish folklorshunoslik, geografiya, etnografiya, arxeologiya, tilshunoslik (dialektologiya) fanlarida keng ko‘lamda qo‘llaniladigan usullardan biri. bu metod xalqning etnik tabiatini belgilovchi an’anaviy moddiy madaniyati, urf-odat va an’analari, turli-tuman sheva xususiyatlarini aks ettiruvchi katta qamrovdagi faktik materialni to‘plab, sistemalashtirish hamda etnolingvistik jarayonlar bilan bog‘liq o‘ziga xos qonuniyatlarni ochib berish maqsadida qo‘ilaniladi. kartografik metod yordamida hozirga qadar ko‘pgina …

4 / 15

ing asosiy maqsadi badiiy asarning mazmunini emas, balki tuzilishini, shakliy jihatini o‘rganishdan iboratdi xx asr folklorshunosligida strukturual tahlil metodi n.roshiyanu, m.y.lotman, ye.m.meletinskiy, b.n.putilov, v.m.gatsak, m.y.segal, f.go'zalov kabi olimlar tomonidan rivojlantirildi. adabiyotlar: imomov k., mirzayev t., sarimsoqov b., safarov o. o‘zbek xalq og‘zaki poetik ijodi. t., ≪o‘qituvchi≫, 1990. 227–268-betlar. 2. zarif hodi. fozil shoir – mashhur dostonchi. o‘zbek xalq ijodi bo‘yicha tadqiqotlar. 3-kitob. fozil shoir. t., ≪fan≫, 1973. 5–29-betlar. 3. jirmunskiy v. m., zarifov x. t. uzbekskiy narodnuy geroicheskiy epos. m. gixl. 1947. 4. ≪alpomish≫ – o‘zbek xalq qahramonlik eposi. maqolalar to‘plami. t., ≪fan≫, 1999. 5. ≪alpomish≫ (doston). aytuvchi fozil yo‘ldosh o‘g‘li. yozib oluvchi m. zarifov. nashrga tayyorlovchilar: h. t. zarifov, t. mirzayev, t., ≪sharq≫ nashriyot-matbaa konserni. 1998.

5 / 15

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "folklorshunoslik metodlari"

kendimi tanıtıyorum o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi kimyo xalqaro toshkent universiteti tarjima nazariyasi va amaliyoti kafedrasi mavzu: folklorshunoslik metodlari ma’ruzachi: maxmudova iymona мavzu rejasi: qiyosiy tipologik metod. kartografik metodi. struktural tahlil metod. qiyosiy - tipologik metod. ma’lumki, qiyosiy folklorshunoslik an’anaviy komparatavistika (ya’ni qiyosiy adabiyotshunoslik)ning tarkibiy qismlaridan biridir. bunday tadqiqot metodi asosida etnik kelib chiqishi, lisoniy mansubiyati, jo‘g‘rofiy o‘rni va madaniy-iqtisodiy an’analariga ko‘ra bir-biridan farqlanuvchi xalqlar folkloridagi mushtarak syujetlarning yuzaga kelish qonuniyatlari o‘rganiladi i̇sim: kişisel kimliğimizin temeli i̇simler, bireylerin kimliklerini belirleyen ve sosyal etki...

This file contains 15 pages in PPT format (380.5 KB). To download "folklorshunoslik metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: folklorshunoslik metodlari PPT 15 pages Free download Telegram