korxonafaoliyatining moliyaviy natijasi

PDF 10 pages 303.7 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 303.7 KB

File type PDF

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

10-mavzu.korxonafaoliyatining moliyaviy natijasi reja 10.1. korxonalari daromadlari 10.2. korxona foydasi va uni taqsimlash 10.3.optimal ishlab chiqarish xajmlarini aniqlash va daromadni maksimal darajasini aniqlash 10.4.korxona rentabelligi 1. korxonalari daromadlari respublika prezidenti shavkat mirziyoev ta’kidlaganidek:- “xalqimizning hayot darajasini yuksaltirish uchun mehnatga munosib haq to’lash tizimini shakllantirish va aholi real daromadlarini oshirishimiz zarur” ishlab chiqarilgan maxsulotlar va xizmatlar yalpi ichki maxsulotdir, u pul shaklida butun jamiyatning daromadi hisoblanadi. u taqsimlanganda barcha iktisodiyot ishtirokchilarining daromadlari xosil bo’ladi. daromad iqtisodiyot ishtirokchisining yalpi ichki maxsulotdagi bo’lib, bu ularga ishlab topganiga qarab va pul shaklida tegadi. yaim pul — qiymat shaklida taqsimlanganda aholi daromadi, firma daromadi va davlat daromadi hosil bo’ladi, chunki bular iqtisodiyotning asosiy ishtirokchisi hisoblanadi. daromad pul tushumi shakliga ega bo’ladi. aholiga tekkan daromad uning ixtiyoriga kelgan turli pul tushumi (ish xaqi, foyda, nafaqa, pensiya, stipendiya, ijara puli, dividend, zayom yutug’i, tomorqadan kelgan pul kabilar)dan iborat bo’ladi. firma daromadi tovarlarining sotilishi natijasida unga kelgan pul …

2 / 10

dan, iktisodiy imkoniyatlarni, ikkinchidan, nochor aholining muxtojligini xisobga oladi. muxtojlar ishlamasa yoki kam ishlasalarda, davlat, jamoat tashkilotlari va firmalar tomonidan berilgan nafaqaga ega bo’ladilar. daromadlarning turlanishi bozor iqtisodiyoti daromadlarning xilma-xilligi bilan ajralib turadi. ular uch guruxga bulinadi: a) mehnatdan kelgan daromad; b) tadbirkorlikdan kelgan daromad; v) mulkdan kelgan daromad. mexnatdan kelgan daromad — bu yollanib ishlovchi kishilarning daromadi bo’lib, ish xaqi va turli foydadan ajratiladigan mukofotlardan iborat bo’ladi. ish xaqi — bu ko’pchilik aholining asosiy daromadi. rivojlangan mamlakatda jami daromadlarning 60—70 foizini ish xaqi tashkil etadi. ish xaqi — yollanib ishlovchilarning ishlab topgan daromadi, tirikchilik vositalarini (mahsulot va xizmatlarni) xarid etish va pul jamg’armasini xosil etish uchun ishlatiladi. ish xaqi uch kismdan: asosiy ish xaqi, mukofot tarzidagi (bonus) ish xaqi va belgilangan ish vaktidan ortikcha ishlaganlik uchun beriladigan pul to’lovidan tashkil topadi. ishlovchining qo’liga tegishiga karab umumiy ish xaqi va sof ish xaqi bo’ladi. umumiy ish xaqini yalpi, ishlovchi xisobiga …

3 / 10

’lib, yaxshi sotilsa, ish xaqi ko’payadi, ular bozorda o’tmay qolsa ish xaqi kamayadi yoki uni to’lash imkoni bo’lmaydi tadbirkorlik daromadi foyda shakliga kiradi. foyda tadbirkorlarning pul sarflab tavakkaliga ish qilib, xavf-xatarni zimmasiga olgani uchun ularga tegadigan pul daromadi hisoblanadi. tabiatan foyda kafolatlanmagan daromad bo’lib, tez-tez o’zgarib turadi. aholi daromadlari tarkibida foydaning xissasi katta bo’lmaydi, chunki tadbirkorlik bilan g’oyat ozchilik shugullanadi. foydaning asosiy qismini tadbirkorlar oladi, lekin uning bir kismi foydani o’zlashtirishdagi ishchi va xizmatchilar ishtiroki sifatida ularga mukofot (bonus) tarzida beriladi. mukofotning miqdori foydani yaratishda xodimlarning ishtirok etishiga bog’liq bo’ladi. shu sababli menejerlar, ayniqsa oliy toifadagi menejerlar (top menejerlar) foydadan katta mukofot oladilar. mukofot ularning maoshiga ko’shilib umumiy daromadini shakllantiradi. mulkdan kelgan daromad dividend, foiz va ijara xaqidan iborat bo’ladi. dividend foydaning taqsimlanishi natijasida yuzaga keladi. bunda aktsioner korxonadagi foydaning bir kismi aktsiya egalariga dividend sifatida beriladi va ular daromadiga aylanadi. aktsiya keltiradigan dividendni uning egasi bo’lgan kichik aktsiyadorlar, ya’ni …

4 / 10

ish, uyni ta’mirlash va sug’urtalash uchun) qilingan sarfni qoplaydi. qolgan qismi esa mulk egasiga sof daromad bo’lib tegadi. pensiya daromadning maxsus turi bo’lib, uni qarilik yoki nogironlik tufayli ishga yaramay kolganlarga davlat va firma yoki nodavlat tashkilot tomonidan to’lanadi. qarilik pensiyasi ishlab topilgan, lekin berilishi kechiktirilgan daromadga kiradi. xar bir kishi ishlagan kezlarida topgan pulining bir qismini pensiya jamg’armasiga o’tkazib boradi, bu pul xodim pensiyaga chiqqach unga ma’lum me’yorda qaytariladi. nogironlik pensiyasi ishlab topilgan pul bo’lmay, o’zini o’zi boqa olmaydigan kishilarni moddiy ta’minlab turish uchun ajratilgan puldir. pensiyaning daromadlardagi salmog’i faxrli tarkibidagi qariyalarning soniga bog’liq, faxrli tarkibida qariyalar soni qanchalik ko’p bo’lsa, pensiyaning daromadlardagi salmog’i shunchalik katta bo’ladi. nafaqa daromadning maxsus turi bo’lib, ijtimoiy yordamga muxtojlarga, odatda, kambag’allarga bir yo’la yoki muqim ravishda davlat, firmalar yoki xayriya tashkilotlari beradigan puldan iboratdir. nafaqaning mikdori moddiy imkoniyatlarga bog’liq. jamiyat qanchalik boy bo’lsa, shunchalik nafaqa puli ham ko’p bo’ladi. stipendiya daromad turi bo’lib, …

5 / 10

lash, malakani oshirish imkoniyatlari bo’lgan va ish topiladigan joyda daromad ko’p bo’lsa, bunday sharoitlar yo’q, joyda daromad oz bo’ladi. ishlab turgan kishi bilan ishsizning, garchi qobiliyati bir xil bo’lsada, daromadi turlicha bo’ladi. 3) tengsizlikni oila tarkibining xar xil bo’lishi ham yuzaga keltiradi. agar oila tarkibida pultoparlar ko’p bo’lib, boqimandalar oz bo’lsa, uning jami daromadi ko’p bo’ladi. aksincha bo’lsa daromad oz bo’ladi. 4) daromadlardagi farqni iqtisodiy vaziyat ham yuzaga keltiradi. bozorda kutilmaganda narx oshib ketsa, ya’ni tadbirkorlarga omad kulib boqsa, katta daromad keladi. bordi-yu, narx tasodifan pasayib ketsa, kutilgan daromad ham olinmaydi. demak, daromadlardagi farqni bozor holatidagi o’zgarishlar ham yuzaga keltiradi. bozor konunlariga mos ravishda jamiyat qabul qilgan va qonuniy ruxsat berilgan usullar bilan topilgan daromadlardagi farqlar adolatli tengsizlik hisoblanadi, g’ayriqonuniy, ya’ni man etilgan usullar bilan topilgan daromadlardagi farqlar esa adolatsiz tengsizlikni vujudga keltiradi. adolatsiz tengsizlik yashirin (man etilgan) iqtisodiy faoliyat bor joyda yuzaga keladi. masalan, reket yoki narkobiznesdan mo’may pul …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "korxonafaoliyatining moliyaviy natijasi"

10-mavzu.korxonafaoliyatining moliyaviy natijasi reja 10.1. korxonalari daromadlari 10.2. korxona foydasi va uni taqsimlash 10.3.optimal ishlab chiqarish xajmlarini aniqlash va daromadni maksimal darajasini aniqlash 10.4.korxona rentabelligi 1. korxonalari daromadlari respublika prezidenti shavkat mirziyoev ta’kidlaganidek:- “xalqimizning hayot darajasini yuksaltirish uchun mehnatga munosib haq to’lash tizimini shakllantirish va aholi real daromadlarini oshirishimiz zarur” ishlab chiqarilgan maxsulotlar va xizmatlar yalpi ichki maxsulotdir, u pul shaklida butun jamiyatning daromadi hisoblanadi. u taqsimlanganda barcha iktisodiyot ishtirokchilarining daromadlari xosil bo’ladi. daromad iqtisodiyot ishtirokchisining yalpi ichki maxsulotdagi bo’lib, bu ularga ishlab topganiga qarab va pul shak...

This file contains 10 pages in PDF format (303.7 KB). To download "korxonafaoliyatining moliyaviy natijasi", click the Telegram button on the left.

Tags: korxonafaoliyatining moliyaviy … PDF 10 pages Free download Telegram